Επιστολή προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας κ. Σκρέκα Κώστα με τις παρατηρήσεις – προτάσεις του ΤΕΕ Αιτωλοακαρνανίας επί του προσχεδίου του οδηγού του προγράμματος”ΝΕΟ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ”, έστειλε ο Πρόεδρος του ΤΕΕ Αιτωλοακαρνανίας.

Αναλυτικά η επιστολή:

Αξιότιμε κύριε Υπουργέ
Στα πλαίσια της δημόσιας διαβούλευσης επί του προσχεδίου του οδηγού του προγράμματος «ΝΕΟ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ» έχουμε να επισημάνουμε τα εξής:
Πέρα από τα πολλά θετικά σημεία που φέρει το προσχέδιο του οδηγού του «ΝΕΟ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ», όπως η κατάργηση της χρονικής προτεραιότητας υποβολής των αιτήσεων, η δυνατότητα υποβολής των αιτήσεων εντός 30 ημερών και η εισαγωγή κριτηρίων επιλεξιμότητας που είναι πάγιες θέσεις του ΤΕΕ και άλλα θετικά όπως η προκαταβολή του 50% της επιχορήγησης που θα βοηθήσει την ρευστότητα και η απόσυρση της υποχρεωτικής «Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου» προ των αιτήσεων, που είχε συμπεριληφθεί αρχικά στο προσχέδιο, υπάρχουν αρκετά ακόμη σημεία του οδηγού που χρήζουν διόρθωσης και προσαρμογής.

Τα σημαντικότερα είναι τα παρακάτω:

Οι ανώτερες επιλέξιμες τιμές ανά κατηγορία δαπάνης έχουν μείνει οι ίδιες εδώ και 4 χρόνια, χωρίς να λαμβάνονται υπ’ όψιν οι ανατιμήσεις που αποδεδειγμένα υπάρχουν σε όλα τα οικοδομικά υλικά. Γεγονός που κάνει ασύμφορη τη δαπάνη για τον ωφελούμενο. Η αύξηση του ορίου στην δεύτερη κατηγορία για την ισχύ του συστήματος της αντλίας θερμότητας (Α/Θ) από 12 KW σε 14 KW με ταυτόχρονη μικρή αύξηση του ανώτατου ορίου από τα 6.600 € στα 7.100 € δεν είναι λογική και πολλές Α/Θ δεν θα μπορούν να χρηματοδοτηθούν μέσω του προγράμματος. Εντύπωση προκαλεί ότι είναι η μοναδική αλλαγή που έγινε στον πίνακα των ανώτατων ορίων δαπανών των επιλέξιμων δαπανών.

Θεωρούμε λάθος την κατάθεση των χρημάτων στον ωφελούμενο και όχι στους εκάστοτε αναδόχους, γιατί έτσι «χάνεται» το πλεονέκτημα της διαφάνειας που χαρακτήριζε όλα τα προηγούμενα προγράμματα και επιπρόσθετα μεγαλώνει τον κίνδυνο υπερτιμολογήσεων κλπ. Το θέμα αυτό κρίνεται ιδιαιτέρως σοβαρό διότι η χρηματοδότηση δεν μπορεί να υπόκειται στη «διάθεση» του κάθε ωφελούμενου να εξοφλήσει τους αναδόχους, πόσο μάλλον όταν οι τελευταίοι καλούνται να έχουν ολοκληρώσει τις εργασίες, να έχουν κόψει τιμολόγια, να έχουν επιβαρυνθεί ΦΠΑ κλπ.(Θεωρούμε δεδομένο -αν και δεν διευκρινίζεται από τον οδηγό- ότι τα τιμολόγια των αναδόχων θα είναι επί πιστώσει μέχρι να εξοφληθούν από τους ωφελούμενους.) Εν κατακλείδι, τονίζουμε ότι σε όλα τα προηγούμενα προγράμματα (από το 2011), ο τρόπος πληρωμής των δαπανών του προγράμματος γινόταν άμεσα προς τους αναδόχους και ποτέ δεν δημιουργήθηκε πρόβλημα. Άρα γιατί πρέπει να αλλάξει αυτό σήμερα;

Η επιλογή του Ενεργειακού επιθεωρητή για την έκδοση του Β΄ ΠΕΑ θα πρέπει να γίνεται ελεύθερα από τον ωφελούμενο και σύμφωνα με τις προβλέψεις για το ασυμβίβαστο. Η κλήρωση του επιθεωρητή Β΄ ΠΕΑ από μητρώο που ακόμη δεν έχει συσταθεί και δεν έχουν οριστεί κριτήρια αποτελεί μια δυσμενή εξέλιξη για την πορεία των αιτήσεων, μεγάλος αριθμός των οποίων θα κινδυνεύει να απενταχθεί.

Υπάρχει απαίτηση (εκτός των 12 μηνών για πλήρη ολοκλήρωση του έργου) εντός 6 μηνών να έχει ολοκληρωθεί το 30% των επιλέξιμων εργασιών. Η νέα αυτή απαίτηση (των 6 μηνών) δημιουργεί πρόσθετο πρόβλημα στην υλοποίηση του έργου γιατί πολλές φορές είναι αδύνατη η πραγματοποίηση οικοδομικών εργασιών λόγω καιρικών συνθηκών (μονώσεις κλπ) και κυρίως γιατί ο ανάδοχος που θα κληθεί υποχρεωτικά πρώτος να υλοποιήσει εκείνο το 30% του συνόλου, θα πρέπει να προηγηθεί κατά 5-6 μήνες της ολοκλήρωσης και φυσικά να μένει απλήρωτος για όλο αυτό το διάστημα. Εξάλλου δεν
καταλαβαίνουμε αυτή η απαίτηση σε τι βοηθάει την υλοποίηση του προγράμματος, με λίγα λόγια, σε τι αποσκοπεί!  Ο «κόφτης» των 180 € / τ.μ. πρόκειται να δημιουργήσει μικρές και οριακές ενεργειακές αναβαθμίσεις και σε πολλές περιπτώσεις δεν θα επαρκούν τα χρήματα για την επίτευξη του ενεργειακό στόχου (ειδικά σε κατοικίες Η και Ζ), που καλώς παραμένει σε τρεις ενεργειακές κατηγορίες. Επίσης, θα πρέπει να έχουμε κατά νου και την ήδη μεγάλη αύξηση των τιμών των οικοδομικών υλικών και μηχανολογικού εξοπλισμού. Πιστεύουμε ότι μια κανονική τιμή για τον συγκεκριμένο κόφτη θα μπορούσε να είναι η: 270 € / τ.μ. με μέγιστο προϋπολογισμό ανά κατοικία το ποσό των 32.000 €, δηλαδή να καλύπτεται πλήρως μια κατοικία 120 τμ.

Ο «κόφτης» του 0,90 x Kwh x επιφάνεια πρόκειται να δημιουργήσει μικρούς ενισχυόμενους προϋπολογισμούς, ειδικά για τις κατοικίες Ε, Δκαι Γ. Η εμπειρία του «Εξοικονομώ – Αυτονομώ» δείχνει ότι ήδη σε πολλές περιπτώσεις υπήρχαν προβλήματα με τον συγκεκριμένο κόφτη στην τιμή του 1,20 x Kwh x επιφάνεια, πόσο μάλλον με την συρρίκνωση του κόφτη στο 0,90. Δεν πρόκειται να καλυφθεί καμία κατοικία κατηγορίας Ε, Δ ή Γ από τον ενισχυόμενο προϋπολογισμό με σκοπό την επίτευξη του ενεργειακού στόχου της αύξησης των τριών ενεργειακών κατηγοριών. Πιστεύουμε ότι μια κανονική τιμή για τον συγκεκριμένο κόφτη θα μπορούσε να είναι η: 1,70 x Kwh x επιφάνεια.

Μειώνεται η κάλυψη της αμοιβής των επιθεωρήσεων, των μελετών και του τεχνικού συμβούλου από 100% σε 80%.

Το ποσοστό επιδότησης για την τρίτη και τέταρτη εισοδηματική κατηγορία θα πρέπει να αυξηθεί κατά 5% (από 55% σε 60% και από 45% σε 50%) έτσι ώστε να μην υπάρχει τόσο μεγάλη διαφορά μεταξύ
της δεύτερης (70%) και της τρίτης (55%) εισοδηματικής κατηγορίας.  Προτείνουμε να οριστεί φόρμουλα υπολογισμού αμοιβής ΠΕΑ και ελάχιστες τιμές για τον σύμβουλο έργου και τις υπόλοιπες μελέτες
(όπως στο πρόγραμμα «Εξοικονομώ – Αυτονομώ») για να μην υπάρξουν φαινόμενα εξευτελιστικών τιμών και ανταγωνισμού μεταξύ των μηχανικών. Επίσης, δεν έχει γίνει αντιληπτό γιατί οι συγκεκριμένες δαπάνες αμοιβών των μηχανικών επιχορηγούνται από το πρόγραμμα σε ποσοστό 80 % και όχι στο σύνολό τους όπως και τα προηγούμενα προγράμματα. Πιστεύουμε ότι η επιχορήγηση για τις συγκεκριμένες δαπάνες θα πρέπει να είναι στο 100%.

Δεν γίνεται αντιληπτό γιατί αν μια κατοικία είναι μισθωμένη ή δωρεάν παραχωρημένη (δηλαδή κατοικείται από κάποιον) θα έχει επιδότηση 40% ανεξαρτήτως εισοδήματος ιδιοκτήτη, ενώ αν στην ίδια κατοικία κατοικεί ο ιδιοκτήτης η επιδότηση μπορεί να φτάσει μέχρι και 75 %.  Επιπλέον βαθμολογία (7%), σε περίπτωση ΑΜΕΑ, θα πρέπει να λαμβάνει η αίτηση όχι μόνο αν είναι ΑΜΕΑ ο ή η σύζυγος αλλά και οποιοδήποτε άλλο προστατευόμενο μέλος της οικογένειας (π.χ. τέκνο).  Επίσης, ο ένας μήνας που σχεδιάζεται να δοθεί για την υποβολή των αιτήσεων εντός του έτους 2021 θεωρούμε ότι είναι μικρός εφόσον ακόμη δεν έχει εκδοθεί ο τελικός οδηγός του προγράμματος για να αρχίσει η συλλογή και η επεξεργασία των στοιχείων. Με βάση όλα τα παραπάνω προτείνουμε:  Αύξηση των ανώτερων τιμών ανά κατηγορία, λαμβάνοντας υπόψιν την άνοδο των τιμών των υλικών.

Ο «κόφτης» των 180 € / τ.μ. να γίνει 270 € / τ.μ. με μέγιστο προϋπολογισμό ανά κατοικία το ποσό των 32.000 €, δηλαδή να καλύπτεται πλήρως μια κατοικία 120 τμ.  Ο «κόφτης» του 0,90 x Kwh x επιφάνεια να γίνει 1,70 x Kwh x επιφάνεια.

Να υπάρχει ελεύθερη επιλογή του ενεργειακού επιθεωρητή του Β΄ ΠΕΑ από τον ωφελούμενο και να διερευνηθεί άλλος τρόπος από την πολιτεία για τον έλεγχο των παρεμβάσεων που εκτελέστηκαν.

Να δοθεί επαρκής χρόνος προετοιμασίας του φακέλου του προγράμματος.

Να αυξηθεί ο χρόνος υποβολής των αιτήσεων σε δύο μήνες

Να καθοριστούν ελάχιστες αμοιβές των επιθεωρήσεων, των μελετών και του τεχνικού συμβούλου και οι αμοιβές αυτές να καλύπτονται 100% από το πρόγραμμα

Συμμετοχή με έως δύο αιτήσεις από τον ίδιο ωφελούμενο με την προϋπόθεση ότι τα ακίνητα χρησιμοποιούνται ως πρώτη κατοικία είτε από τον ίδιο είτε από άλλους με δωρεάν παραχώρηση ή ενοικίαση και με επιδότηση ανάλογα με το εισόδημα του ιδιοκτήτη.

Να δοθεί μπόνους πρόκρισης σε όσους έχουν υποβάλλει αιτήσεις σε προηγούμενα προγράμματα αλλά δεν κατάφεραν να ενταχθούν

Το ποσοστό επιδότησης για την τρίτη και τέταρτη εισοδηματική κατηγορία να αυξηθεί κατά 5%

Να δημιουργηθεί HelpDesk για το ΝΕΟ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ στο ΤΕΕ

Ο έλεγχος των αιτήσεων να διενεργείται μόνο από μηχανικούς και για κάθε αίτηση να είναι ο ίδιος ελεγκτής από την αρχή μέχρι την περαίωσή της.

Με εκτίμηση
Για την Δ.Ε. του Τ.Ε.Ε. /Τμήμα Ν. Αιτωλ/νίας
Ο Πρόεδρος
Μπλέτσας Στυλιανός