Το σχέδιο με κωδική ονομασία «ανεργία 9,9%» δείχνει ότι μπορεί να επιτευχθεί με μια καθαρή αύξηση της απασχόλησης κατά 196.000 άτομα σε ετήσια βάση.

Οι έρευνες εργατικού δυναμικού της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής αποκαλύπτουν ότι στις δύο προηγούμενες χρονιές υπήρξε σταθερή και σημαντική αύξηση της απασχόλησης και όλα δείχνουν με βάση τα δύο προηγούμενα έτη (2022 και 2021) ότι ανάλογη αύξηση της απασχόλησης έρχεται και για το 2023.

Η διαφορά είναι πως η αύξηση της απασχόλησης αποκτά ειδική σημασία φέτος, καθώς από τον αριθμό των θέσεων που θα δημιουργηθούν εξαρτάται και το αν η ανεργία υποχωρήσει κάτω από 10%, που είναι το «κλειδί» για να ξεπαγώσουν πρόσθετες αυξήσεις μισθών στους ιδιωτικούς υπαλλήλους. Οι αυξήσεις αυτές προέρχονται από τις λεγόμενες «τριετίες», που σταμάτησαν να προσμετρώνται στην προϋπηρεσία τους από τις 14 Φεβρουαρίου του 2012. Για να επανέλθουν οι προσαυξήσεις ο όρος που μπήκε τότε με τα Μνημόνια των δανειστών ήταν να πέσει η ανεργία κάτω από 10%, δηλαδή να πιάσει μονοψήφιο ποσοστό 9,9%.

Ο στόχος μπορεί να επιτευχθεί με τρία ενδεικτικά σενάρια, που επεξεργάστηκε και παρουσιάζει σήμερα ο Ελεύθερος Τύπος της Κυριακής μέσα από την ανάλυση των ερευνών εργατικού δυναμικού που διενεργεί η ΕΛΣΤΑΤ.

Τα τρία σενάρια με τα οποία η ανεργία πέφτει στο 9,9%-9,7% το 2023 είναι:

1 Αύξηση της απασχόλησης κατά 136.000 άτομα και μείωση ανέργων κατά 35.700 άτομα. Στο σενάριο αυτό οι απασχολούμενοι διαμορφώνονται σε 4,302 εκατ. άτομα (από 4,166 εκατ. άτομα που ήταν τον Μάρτιο του 2023), οι άνεργοι σε 473.000 άτομα (από 508.000 που ήταν τον Μάρτιο) και η ανεργία υποχωρεί στο 9,9%.

2 Αύξηση απασχόλησης κατά 160.000 άτομα και μείωση ανέργων κατά 43.000 άτομα. Οι απασχολούμενοι διαμορφώνονται σε 4,326 εκατ. άτομα (από 4,166 εκατ. άτομα που ήταν τον Μάρτιο του 2023), οι άνεργοι σε 465.000 άτομα (από 508.000 που ήταν τον Μάρτιο) και η ανεργία υποχωρεί στο 9,7%.

3 Αύξηση απασχόλησης κατά 200.000 άτομα και μείωση ανέργων κατά 28.000 άτομα. Οι απασχολούμενοι διαμορφώνονται σε 4,366 εκατ. άτομα (από 4,166 εκατ. άτομα που ήταν τον Μάρτιο του 2023), οι άνεργοι σε 480.000 άτομα (από 508.000 που ήταν τον Μάρτιο) και η ανεργία υποχωρεί στο 9,9%.

Αν λάβει κανείς υπόψη ότι τον Δεκέμβριο του 2022 οι απασχολούμενοι είχαν αυξηθεί κατά 185.000 άτομα σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2021 και τον Δεκέμβριο του 2021 είχε καταγραφεί αύξηση απασχόλησης κατά 310.000 άτομα σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2019, φαίνεται ότι ο στόχος για μια αύξηση της απασχόλησης από 136.000 έως 200.000 θέσεις μέσα στους επόμενους μήνες του 2023 είναι εφικτή.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τον Φεβρουάριο του 2023, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, είχαμε 55.000 λιγότερους απασχολουμένους από τον ίδιο μήνα του 2022, ενώ τον Μάρτιο του 2023 μετρήθηκαν 2.700 λιγότεροι απασχολούμενοι από τον Μάρτιο του 2022. Το έλλειμμα όμως αναπληρώθηκε από τις 119.000 επιπλέον θέσεις απασχόλησης που είχαν προστεθεί τον Ιανουάριο του 2023 σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2022.

Ουσιαστικά, αφαιρώντας από τις 119.000 κερδισμένες θέσεις απασχόλησης του Ιανουαρίου τις 55.000 και τις 2.700 απολεσθείσες θέσεις απασχόλησης του Φεβρουαρίου και του Μαρτίου, του 2023 έναντι του 2022, προκύπτει αύξηση της απασχόλησης με 61.300 θέσεις στο πρώτο τρίμηνο.

Η ανεργία εξελίχθηκε αντιστρόφως ανάλογα με την απασχόληση. Ετσι, τον Ιανουάριο του 2023 με αύξηση απασχόλησης έναντι του 2022, είχαμε 471,4 χιλιάδες ανέργους και μείωση ανεργίας στο 10,2%. Τον Φεβρουάριο με μείωση της απασχόλησης έναντι του 2022, είχαμε αύξηση των ανέργων σε 522,8 χιλιάδες άτομα (11,3%) και τον Μάρτιο με μια ελαφρά μείωση της απασχόλησης σε σύγκριση με πέρυσι (κατά 2,7 χιλιάδες άτομα) είχαμε 508,7 χιλιάδες ανέργους (10,9%). Η μεταβολή αυτή, δηλαδή λιγότεροι άνεργοι από πέρυσι με ταυτόχρονη μείωση στους απασχολουμένους, έχει να κάνει με το γεγονός ότι ένα τμήμα των ανέργων μετακινήθηκε στον μη οικονομικά ενεργό πληθυσμό που δεν αναζητά εργασία, για διάφορους λόγους, όπως για παράδειγμα λόγω συνταξιοδότησης.

Τα στοιχεία μέχρι τώρα δείχνουν ότι είναι εφικτή η μείωση της ανεργίας σε μονοψήφιο ποσοστό από φέτος, ώστε να ξεκλειδώσουν οι προσαυξήσεις μισθών με την επαναφορά των τριετιών από το 2024.

Σημαντικό ρόλο παίζει και το εκλογικό αποτέλεσμα και το κατά πόσο θα υπάρξει πολιτική σταθερότητα την επαύριον των εκλογών, ώστε να συνεχιστεί η θετική πορεία που καταγράφεται στην οικονομία και την αγορά εργασίας.

Στο 9,3% το 2024

Η μείωση της ανεργίας κάτω από 10% έχει μπει ήδη σε τροχιά και είναι απλώς θέμα χρόνου να καταγραφεί και επίσημα στην αγορά εργασίας. Οσο πιο γρήγορα έρθει τόσο καλύτερα, γιατί θα σημάνει πρόσθετες αυξήσεις μισθών 10%. Το ζήτημα είναι αν θα έρθει το 2023, όπως δείχνουν τα ενθαρρυντικά στοιχεία της απασχόλησης, ή αν θα επιβεβαιωθούν οι εκτιμήσεις που περιλαμβάνονται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας 2023-2026 που υπέβαλε η κυβέρνηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η εξέλιξη της ανεργίας με βάση τις εκτιμήσεις του προγράμματος σταθερότητας διαμορφώνεται ως εξής:

• Στο 10,1% για το 2023.
• Στο 9,3% για το 2024.
• Στο 8,5% για το 2025.
• Στο 8,4% για το 2026.

ΤΑ 3 ΣΕΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΚΑΤΩ ΑΠΟ 10% ΤΟ 2023