Με την ανακοίνωση των βαθμολογιών των μαθημάτων των Πανελλαδικών Εξετάσεων, οι υποψήφιοι στρέφουν, πλέον, το ενδιαφέρον τους στη διαδικασία συμπλήρωσης και υποβολής του Μηχανογραφικού Δελτίου. Η σχετική πλατφόρμα του υπουργείου Παιδείας αναμένεται να ανοίξει την ερχόμενη εβδομάδα.

Εκτός από την έρευνα για τις σχολές και τα προγράμματα σπουδών, τι πρέπει να λάβουν υπ’ όψιν τους οι υποψήφιοι; Υπάρχουν κάποιες σχολές ή τμήματα που ανταποκρίνονται καλύτερα στις μελλοντικές ανάγκες της αγοράς; Ποιες είναι αυτές; Τι επιλογές προσφέρει το Παράλληλο Μηχανογραφικό;

Για την απάντηση των ερωτημάτων αυτών, που απασχολούν συχνά τους υποψηφίους και τους γονείς τους, το ΑΠΕ-ΜΠΕ απευθύνθηκε στο Εργαστήριο Συμβουλευτικής Επιστήμης και Επαγγελματικής Σταδιοδρομίας του Παιδαγωγικού Τμήματος Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης της Φιλοσοφικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Η διευθύντρια του Εργαστηρίου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Κατερίνα Αργυροπούλου και οι επιστημονικές συνεργάτιδες του Εργαστηρίου, εξειδικευμένες σύμβουλοι σταδιοδρομίας Αναστασία Βρεττού, Ασπασία Καραβία, Πηνελόπη Μπέλκη, Ολυμπία Χαϊδεμενάκη, μοιράστηκαν τις γνώσεις τους.

Οι συμβουλές για το σωστό Μηχανογραφικό

Η διαδικασία συμπλήρωσης του Μηχανογραφικού Δελτίου είναι ένα «κρίσιμο βήμα», σύμφωνα με τις ειδικούς και απαιτεί προσεκτική σκέψη και σχεδιασμό. Αυτό που έχουν οι περισσότεροι κατά νου, είναι να γίνεται η επιλογή βάσει ενδιαφερόντων και συνολικών μορίων. Δεν αρκεί αυτό, όμως, καθώς η διαδικασία (θα πρέπει να) είναι πιο σύνθετη.

Η πρώτη και βασική συμβουλή για τη συμπλήρωση του Μηχανογραφικού είναι να γίνει εκτενής έρευνα από τους υποψηφίους για τις σχολές και τα προγράμματα σπουδών που τους ενδιαφέρουν. Η έρευνα αυτή πρέπει να περιλαμβάνει τα μαθήματα, τις απαιτήσεις και τις επαγγελματικές προοπτικές κάθε σχολής ή τμήματος. Όπως σημειώνουν οι ειδικοί, «αυτό θα τους βοηθήσει από τη μία να προετοιμαστούν καλύτερα για τις απαιτήσεις της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης και από την άλλη να εξασφαλίσουν την εναρμόνιση των επιλογών τους με τους ακαδημαϊκούς στόχους τους».

Οι υποψήφιοι, όμως, θα πρέπει να διατηρήσουν μια ευέλικτη στάση και να είναι ανοιχτοί σε εναλλακτικές επιλογές σπουδών, ώστε να έχουν περισσότερες πιθανότητες επιτυχίας, σύμφωνα με τις ίδιες.

Πέραν αυτού, λοιπόν, οι υποψήφιοι θα πρέπει να ακολουθήσουν τα εξής βήματα:

1. Να βρουν χρόνο και θάρρος ν’ ακούσουν την εσωτερική τους φωνή, μετά από τον καταιγισμό συμβουλών και εμπειριών που θα θελήσουν να μοιραστούν οι σημαντικοί και οι λιγότερο σημαντικοί άνθρωποι μαζί τους

2. Να μελετήσουν το πρόγραμμα σπουδών των σχολών που τους φαίνονται ενδιαφέρουσες, για να έχουν αντικειμενική ενημέρωση, μακριά από προκαταλήψεις και στερεότυπα

3. Να είναι διατεθειμένοι ν’ αναλάβουν το (υπολογισμένο) ρίσκο της επιλογής τους. Να θυμούνται ότι τέλεια απόφαση δεν υπάρχει κι η ανάληψη της προσωπικής ευθύνης είναι μια αξιοζήλευτη δεξιότητα προσωπικότητας.

4. Να ιεραρχήσουν τις σπουδές τους σύμφωνα με τα ενδιαφέροντα τους και όχι τα μόρια. Σημασία έχει να τους αρέσει αυτό που σπουδάζουν.

5. Να επιλέξουν τις σχολές που πραγματικά τους ενδιαφέρουν. Συχνά οι υποψήφιοι παρασύρονται και χρησιμοποιούν τη βάση εισαγωγής σε μια σχολή ως κριτήριο για την αξία της, κάτι που, όπως ανέφεραν οι εξειδικευμένοι σύμβουλοι σταδιοδρομίας, δεν ισχύει.

Τομείς με προβάδισμα στην απασχολησιμότητα

Σύμφωνα με τις συμβούλους επαγγελματικού προσανατολισμού, «για τον καθένα ξεχωριστά υπάρχουν σχολές-«διαμάντια», καθώς -όπως επιβεβαιώνεται από την πραγματικότητα- όταν κάποιος αγαπά αυτό που κάνει, το κάνει καλά, ξεπερνά τα όποια εμπόδια και, τελικά, αναδεικνύεται αργά ή γρήγορα στην αγορά εργασίας».

Σε γενικές γραμμές, ωστόσο, οι τομείς της πληροφορικής, της περίθαλψης, της κοινωνικής αλληλεγγύης και υποστήριξης, του τουρισμού και της ναυτιλίας, φαίνεται να έχουν κάποιο προβάδισμα στην απασχολησιμότητα.

Αναλυτικότερα:

* Θετικές και Τεχνολογικές Επιστήμες: Τμήματα Πληροφορικής, Μηχανολόγων Μηχανικών και Ηλεκτρολόγων Μηχανικών παρουσιάζουν υψηλές προοπτικές, λόγω της συνεχούς τεχνολογικής προόδου και της ζήτησης για ειδικούς στον τομέα αυτό.

* Επιστήμες Υγείας: Τμήματα Ιατρικής, Βιοϊατρικής και Φαρμακευτικής συνεχίζουν να έχουν υψηλή ζήτηση, ιδίως λόγω της αυξανόμενης ανάγκης για ιατρικές υπηρεσίες και έρευνα.

* Οικονομικές και Διοικητικές Επιστήμες: Τμήματα Διοίκησης Επιχειρήσεων, Οικονομικών Επιστημών και Λογιστικής παραμένουν δημοφιλή, καθώς οι γνώσεις αυτές είναι κρίσιμες για την ανάπτυξη και λειτουργία των επιχειρήσεων.

Ειδικότερα, από εδώ και πέρα, οι σχολές Πληροφορικής, Ναυτιλιακών σπουδών, τμήματα Γεωπονίας, τμήματα Νομικών Σπουδών, τμήματα Μηχανικών, τμήματα Ιατρικής αλλά και τμήματα Διοίκησης αναμένεται να είναι στις πρώτες προτιμήσεις των υποψηφίων, αφού τα «πράσινα» επαγγέλματα αρχίζουν να γίνονται περιζήτητα και οι πιο… «πράσινες» επαγγελματικές επιλογές κερδίζουν έδαφος (Αργυροπούλου Κ., κ.α., 2023).

Πιο συγκεκριμένα, στα «πράσινα» επαγγέλματα συγκαταλέγονται, μεταξύ άλλων: μηχανικοί περιβάλλοντος, γεωλόγοι, υδρολόγοι ή ειδικοί στη μελέτη της ατμόσφαιρας, σχεδιαστές «έξυπνων» σπιτιών ή και «έξυπνων» πόλεων, γεωργοί υδροπονιών/βιολογικών καλλιεργειών, ειδικοί υφασμάτων και χρωμάτων, τεχνικοί εγκατάστασης αντιρρυπαντικών συστημάτων, χειριστές εγκαταστάσεων ανακύκλωσης υλικών/ συντήρησης φωτοβολταϊκών και ηλιακών συστημάτων.

Επιπλέον, νέες, εναλλακτικές, «πράσινες» διαδρομές μπορούν να θεωρηθούν, για παράδειγμα, νομικοί για θέματα οικολογικής προστασίας, εικαστικοί με μη-τοξικά υλικά, πρεσβευτές κλιματικής προστασίας, επιστήμονες ειδικευμένοι στην Τεχνητή Νοημοσύνη, ειδικοί στην περιβαλλοντική ανάπτυξη, σύμβουλοι βιώσιμης επιχειρηματικότητας.

Τι σημαίνει επαγγελματική επιτυχία

«Η επαγγελματική επιτυχία δεν εξαρτάται σε καμία περίπτωση από τη φοίτηση και μόνο σε μια σχολή», ξεκαθάρισαν οι σύμβουλοι του Εργαστηρίου. «Η επαγγελματική επιτυχία συχνά εξαρτάται από προσωπικές δεξιότητες και χαρακτηριστικά όπως η ευελιξία, η προσαρμοστικότητα, η επικοινωνία, η ηγεσία και η ικανότητα εργασίας σε ομάδα. Η ανάπτυξη αυτών των δεξιοτήτων είναι εξίσου σημαντική με την ακαδημαϊκή γνώση», επεσήμαναν.

Η επιλογή του Παράλληλου Μηχανογραφικού

Το Παράλληλο Μηχανογραφικό αποτελεί μία πρόσθετη, εναλλακτική διαδρομή για όσους δεν καταφέρουν να περάσουν σε κάποιο ΑΕΙ και αφορά στην εισαγωγή στις δημόσιες ΣΑΕΚ (Σχολές Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτισης – πρώην Δημόσια ΙΕΚ).

Οι υποψήφιοι μπορούν να υποβάλλουν παράλληλα με το Μηχανογραφικό Δελτίο για τα ΑΕΙ, το Παράλληλο Μηχανογραφικό, επιλέγοντας την ειδικότητα που τους ενδιαφέρει και διεκδικώντας μία θέση στις ΣΑΕΚ μόνο με το βαθμό του απολυτηρίου τους.

Το Παράλληλο Μηχανογραφικό προσφέρει πολλές επιλογές επαγγελματικής κατάρτισης πέραν αυτών του βασικού μηχανογραφικού, ωστόσο, υπάρχουν και παραπλήσιες επιλογές που έχουν έναν πιο πρακτικό ή βοηθητικό χαρακτήρα, σύμφωνα με την κα. Αργυροπούλου και τις συνεργάτιδες της. Με την παροχή της δυνατότητας κατατακτήριων εξετάσεων σε αντίστοιχα πανεπιστημιακά τμήματα, μετά την ολοκλήρωση των σπουδών και τη λήψη της σχετικής πιστοποίησης από τον ΕΟΠΠΕΠ, τα δημόσια ΙΕΚ αποτελούν μια ακόμα επιλογή, ειδικά γι’ αυτούς που για οποιοδήποτε λόγο επιθυμούν κάτι διαφορετικό ή θέλουν να βρίσκονται κοντά στον τόπο κατοικίας τους.