Σε εφαρμογή τίθεται από την 1η Δεκεμβρίου ο Νόμος 5135/2024, με τον οποίο καταργείται το – ισχύον από το 1836- τέλος χαρτοσήμου σε περισσότερες από 600 συναλλαγές και εισάγεται το ψηφιακό τέλος σε πολύ λιγότερες συναλλαγές όπου παραμένει η σχετική επιβάρυνση.

Τι αλλάζει

Οι κυριότερες αλλαγές που επέρχονται με το συγκεκριμένο νόμο προβλέπουν, συγκεκριμένα, τα εξής:

* Καταργείται το τέλος χαρτοσήμου σε μια σειρά από συναλλαγές όπως τα χρησιδάνεια, τα ασφαλιστήρια συμβόλαια, η σύσταση και αύξηση κεφαλαίου μη κερδοσκοπικών νομικών προσώπων/οντοτήτων, οι ενέγγυες πιστώσεις τραπεζών υπέρ εισαγωγέων και οι συμβατικοί τόκοι δανείων και πιστώσεων, διάφορες άδειες για άσκηση επαγγέλματος ή έναρξης δραστηριότητας, άδειες γάμου και πράξη διαζυγίου. Επιπρόσθετα, καταργείται το τέλος χαρτοσήμου σε περισσότερες από 100 συναλλαγές που αφορούν σε χαρτόσημα επί παραβόλων (π.χ. άδεια γάμου, επαγγελματικές άδειες κ.λπ.). Σημειώνεται ότι η κατάργηση του τέλους χαρτοσήμου δεν συμπαρασύρει και την κατάργηση του παραβόλου για τις εν λόγω συναλλαγές. Οδηγεί ωστόσο σε μείωση της τελικής επιβάρυνσης.

* Καταργείται, επίσης, το τέλος χαρτοσήμου το οποίο επιβαλλόταν με συντελεστές 2,4% ή 3,6% σε περισσότερες από 500 περιπτώσεις, όπως επί των κρατήσεων που αφορούν ΝΠΔΔ ή Δημόσιο (π.χ. Χαρτόσημο επί Κρατήσεων υπέρ Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΟΦ), υπέρ ΤΑΧΔΙΚ (Ταμείο Χρηματοδότησης Δικαστικών Κτιρίων), υπέρ ΕΑΔΗΣΥ (Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων) κ.ά.

* Εισάγεται το νέο ψηφιακό τέλος συναλλαγής που θα επιβάλλεται επί των συναλλαγών, που δεν επιβαρύνονται από άλλους έμμεσους φόρους (ΦΠΑ, φόρους μεταβίβασης, ΕΦΚ κ.λπ) ανεξάρτητα από τον τόπο κατάρτισής τους, εφόσον ένας τουλάχιστον συμβαλλόμενος έχει φορολογική κατοικία ή μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα και δεν συντρέχει λόγος απαλλαγής για τους συμβαλλομένους. Οι συναλλαγές αυτές κατονομάζονται ρητώς στον νόμο. Το ψηφιακό τέλος για συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών θα βεβαιώνεται με ηλεκτρονική δήλωση μέσω νέας ψηφιακής πλατφόρμας που θα τεθεί σε λειτουργία από την ΑΑΔΕ. Η δήλωση και απόδοση του τέλους θα γίνεται μέχρι το τέλος του επόμενου μήνα από εκείνον της συναλλαγής.

Εξαιρούνται από αυτόν τον τρόπο βεβαίωσης οι περιπτώσεις όπου υπάρχει υποχρέωση παρακράτησης φόρου εισοδήματος, τα μισθώματα και η περίπτωση τρεχούμενου δοσοληπτικού λογαριασμού. Για συναλλαγές με το Δημόσιο, το τέλος συναλλαγής θα καταβάλλεται ηλεκτρονικά πριν την κατάρτιση ή έκδοση της οικείας πράξης.

Πως επιβάλλεται

Οι συντελεστές του ψηφιακού τέλους συναλλαγής για συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών ορίζονται ως εξής:

1) 3,60% στα μισθώματα ακινήτων, στα τιμολόγια είσπραξης αποζημιώσεων νόμιμων τόκων και τόκων υπερημερίας και στις συναλλαγές ή συμβάσεις μεταξύ φυσικών προσώπων που δεν ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα και προσώπων που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα και συμβάλλονται για πράξεις που δεν αφορούν αυτήν, καθώς και στις περιπτώσεις όπου ο ένας συμβαλλόμενος είναι Δημόσιο, δήμος, ΝΠΔΔ.

2) 2,40% εφόσον όλοι οι συμβαλλόμενοι ή συναλλασσόμενοι ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα ή τουλάχιστον ένας έχει τη νομική μορφή της Α.Ε., ΕΠΕ και ΙΚΕ.

3) 1,20% εφόσον πρόκειται για καταβολή αμοιβής σε φυσικά πρόσωπα ή μέλη διοίκησης και για κατάθεση ή ανάληψη από τα χρηματικά διαθέσιμα νομικών προσώπων και οντοτήτων.

4) 0,30% επί των προσκομιζόμενων επιταγών («πινάκια») σε πιστωτικά ιδρύματα.

Μισθώματα

Σε ό,τι αφορά τα μισθώματα (ενοίκια) δεν θα επιβάλλεται το ψηφιακό τέλος συναλλαγής σε μισθώσεις που υπάγονται σε ΦΠΑ και σε συμβάσεις μίσθωσης κατοικίας. Υπόχρεος για τη δήλωση και την απόδοση του ψηφιακού τέλους συναλλαγής επί των μισθωμάτων είναι ο εκμισθωτής (ιδιοκτήτης). Αν ο εκμισθωτής δεν έχει υποχρέωση υποβολής δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, τότε υπόχρεος για τη δήλωση και την απόδοση καθίσταται ο μισθωτής.