Βουλή: Χιλιάδες αρχειακά τεκμήρια, κοινοβουλευτικά πρακτικά -ήδη από τα επίσημα Πρακτικά της Εθνικής Συνέλευσης της 3ης Σεπτεμβρίου 1843 και εντεύθεν-, συνταγματικά κείμενα, βυζαντινοί και μεταβυζαντινοί κώδικες, καθώς και κώδικες της περιόδου της Παλιγγενεσίας, αρχεία προσωπικοτήτων, όπως των Γ. Ψυχάρη, Ι. Μεταξά και Γ. Γεννηματά, έντυπα, φωτογραφίες, χάρτες της Βιβλιοθήκης της Βουλής των Ελλήνων είναι πλέον προσβάσιμα στους πολίτες μέσα από ένα πολύ καλά οργανωμένο ψηφιακό Αποθετήριο.

Το «θησαυροφυλάκιο» της Βιβλιοθήκης του ελληνικού Κοινοβουλίου ψηφιοποιήθηκε πρόσφατα, παρέχοντας την ευκαιρία στους πολίτες να ταξιδέψουν στον χρόνο και την Ιστορία. Πρόκειται για έναν τεράστιο πληροφοριακό πλούτο, ο οποίος, σύμφωνα με τον γενικό γραμματέα της Βουλής, Βασίλη Μπαγιώκο, «μέχρι στιγμής παρέμενε κατατεμαχισμένος σε διάφορα παρωχημένα συστήματα» και «τώρα οργανώνεται σε ένα ολοκληρωμένο περιβάλλον ψηφιακής διαχείρισης και καθίσταται προσβάσιμος, πραγματώνοντας έτσι αξίες του κοινοβουλευτισμού, όπως η διαφάνεια και η ισότιμη πρόσβαση στην κοινοβουλευτική πληροφόρηση και στα πολιτιστικά αγαθά».

Το έργο «Ψηφιοποίηση τεκμηρίων της Βιβλιοθήκης της Βουλής των Ελλήνων», προϋπολογισμού 2.105.353,37€, συγχρηματοδοτήθηκε μέσω ΕΣΠΑ από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μεταρρύθμιση του Δημόσιου Τομέα, 2014-2020» (Α’ φάση) και το Πρόγραμμα «Ψηφιακός Μετασχηματισμός, 2021-2027» (Β’ φάση).

Οι βασικοί πυλώνες

Τρεις ήταν οι βασικοί πυλώνες εκτέλεσης του έργου: 1) Η πρωτογενής ψηφιοποίηση υλικού σε υψηλή ανάλυση, με χρήση ειδικού, σύγχρονου εξοπλισμού, προσαρμοσμένου σε κάθε κατηγορία υλικού. 2) Η ψηφιακή επεξεργασία με Οπτική Αναγνώριση Χαρακτήρων (ΟCR), προκειμένου να καταστεί το περιεχόμενο μηχαναγνώσιμο (machine-readable).  3) Η τεκμηρίωση με βάση διεθνή σχήματα και πρότυπα μεταδεδομένων, παραμετροποιημένων και προσαρμοσμένων στις απαιτήσεις των ετερόκλητων κειμενικών ειδών του Αποθετηρίου.

Στο πλαίσιο του έργου ψηφιοποιήθηκαν συνολικά περισσότερες από 15 εκατομμύρια σελίδες. Συγκεκριμένα: 799.603 σελίδες κοινοβουλευτικού αρχείου, 14.000.000 σελίδες εφημερίδων και περιοδικών, 71.987 σελίδες προσωπικών αρχείων, 50.030 σελίδες από το αρχείο της Συμβουλευτικής Επιτροπής (1970-1973), 479 χειρόγραφοι κώδικες, 3.467 χάρτες, 1.250 ώρες ηχητικού αρχείου της Ελληνικής Υπηρεσίας του BBC, καθώς και 1.300 φωτογραφίες.

Κοινοβουλευτικό υλικό

Οι πολίτες έχουν τη δυνατότητα να ανακαλύψουν στο Αποθετήριο κοινοβουλευτικό υλικό, όπως για παράδειγμα τα επίσημα Πρακτικά των Συνεδριάσεων της Βουλής ήδη από την Εθνική Συνέλευση της 3ης Σεπτεμβρίου 1843 και την «Εφημερίδα των Συζητήσεων της Βουλής», δηλαδή την επίσημη έκδοση που μέχρι το 1966 κατέγραφε την πλήρη εκδοχή των συνεδριάσεων και κυκλοφορούσε παράλληλα με τα Πρακτικά, στα οποία δημοσιευόταν περίληψη των συνεδριάσεων.

Το «Αρχείον Βουλής» για την περίοδο 1925-1967, το οποίο συγκεντρώνει στο τέλος κάθε κοινοβουλευτικής περιόδου τα συνοδευτικά έγγραφα των νομοσχεδίων και των προτάσεων νόμων (αιτιολογικές/εισηγητικές εκθέσεις, εκθέσεις των αρμόδιων Κοινοβουλευτικών Επιτροπών, τροπολογίες, εκθέσεις του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους κ.ά.), συνταγματικά κείμενα και υλικό από τις Συνταγματικές Αναθεωρήσεις, θεσμικά τεκμήρια της δημοσιονομικής διαχείρισης του κράτους, στατιστικά στοιχεία και αποτελέσματα βουλευτικών εκλογών.

Με ένα απλό… κλικ στο https://digitallibrary.parliament.gr ο χρήστης μπορεί να εισέλθει σε ενότητες που αφορούν ακόμη και περιόδους κοινοβουλευτικής εκτροπής, όπως η Συλλογή Ιωάννου Μεταξά (1890-1941), αποτελούμενη από προπαγανδιστικές εκδόσεις και φωτογραφικό υλικό σχετικό με το μεταξικό καθεστώς και τον ελληνοϊταλικό πόλεμο, καθώς και το Αρχείο της Συμβουλευτικής Επιτροπής επί της Καταρτίσεως Νομοθετικών Διαταγμάτων (1970-1973), που περιλαμβάνει αρχειακό υλικό (σχέδια νομοθετικών διαταγμάτων, πρακτικά συζητήσεων, ημερήσιες διατάξεις, αλληλογραφία του προέδρου της Επιτροπής κ.ά.) του γνωμοδοτικού οργάνου που είχε ως στόχο να λειτουργήσει νομιμοποιητικά στις συντακτικές και νομοθετικές αποφάσεις του δικτατορικού καθεστώτος.

Συλλογή Τύπου

Αντικείμενο ψηφιακής επεξεργασίας αποτέλεσαν 14 εκατομμύρια ψηφιακές λήψεις, που αντιστοιχούν σε 1.300.000 φύλλα και 3.000 τίτλους εφημερίδων και περιοδικών (ελληνικών και ξενόγλωσσων) από τον 19ο αιώνα έως σήμερα, με έντυπα που εκδίδονται τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, με εφημερίδες πανελλαδικής εμβέλειας, αλλά και τοπικές και περιφερειακές εκδόσεις.

Αρχεία προσωπικοτήτων

Ξεχωριστή θέση επέχει το Αρχείο Γιάννη Ψυχάρη, που διασώζει το λογοτεχνικό και επιστημονικό έργο του μεγάλου γλωσσολόγου και λογοτέχνη και περιλαμβάνει ποικίλα προσωπικά έγγραφα, φωτογραφίες, καρτ ποστάλ, φύλλα Τύπου της εποχής και αντικείμενα, που δωρίστηκαν στη Βιβλιοθήκη της Βουλής ως αδιάρρηκτη ενότητα με την αποτελούμενη από 36.000 τόμους Βιβλιοθήκη του.

Στο πλαίσιο του έργου ψηφιοποιήθηκαν σελίδες του αρχείου από την ενότητα «Αλληλογραφία», από τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου έως την τρίτη δεκαετία του 20ού αι. Το τμήμα αυτό συγκροτείται, κυρίως, από επιστολές τρίτων προς τον Ψυχάρη, γραμμένες στη γαλλική και την ελληνική γλώσσα, που διασώζουν ψηφίδες της οικογενειακής και προσωπικής του ζωής, όψεις της μαχητικής του δράσης ως πρωτοπόρου δημοτικιστή, αλλά και της επιστημονικής του σταδιοδρομίας ως καθηγητή Ελληνικής Γλώσσας και Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο του Παρισιού.

Χειρόγραφοι κώδικες

Η Συλλογή περιλαμβάνει βυζαντινούς και μεταβυζαντινούς κώδικες, καθώς και αρχειακούς κώδικες της περιόδου της Παλιγγενεσίας. Το περιεχόμενό τους είναι, κυρίως, φιλολογικό, θεολογικό, φιλοσοφικό, λογοτεχνικό, ιστορικό, νομικό, πολιτικό, στρατιωτικό, διοικητικό, οικονομικό και μουσικό. Χειρόγραφα περγαμηνά ή χαρτώα, καλλιγραφημένα ή μη, με επίτιτλα και πρωτογράμματα που εντυπωσιάζουν, εικονογραφημένα ή όχι, με σταχώσεις που διασώζονται ή έχουν χαθεί, αποτελούν μοναδικά αντικείμενα τέχνης.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΚΥΚΛΟΣ

Η επόμενη ημέρα με ΑΙ και Μηχανική Μάθηση

Ο γενικός γραμματέας της Βουλής των Ελλήνων, Βασίλης Μπαγιώκος, τονίζει: «Η ολοκλήρωση του έργου “Ψηφιοποίηση τεκμηρίων της Βιβλιοθήκης της Βουλής των Ελλήνων” κλείνει έναν κύκλο και ανοίγει έναν δεύτερο, επάλληλο. Η Βουλή των Ελλήνων συμμετέχει ενεργά στον εθνικό σχεδιασμό για την αξιοποίηση εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης και Μηχανικής Μάθησης: αφενός, προσφέρει τα επιστημονικά τεκμηριωμένα και αξιόπιστα δεδομένα του Αποθετηρίου για την εκπαίδευση των γλωσσικών μοντέλων για την ελληνική γλώσσα και, αφετέρου, συνεχίζει δυναμικά τον ψηφιακό της μετασχηματισμό και την ουσιαστικότερη διάδραση με τους πολίτες, ανταποκρινόμενη και σε αυτόν τον θεσμικό της ρόλο».