Παρότι έχουμε περάσει το μέσον του χρόνου, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει να υλοποιήσει μέχρι το τέλος του χρόνου 23 μεταρρυθμίσεις και 13 επενδύσεις συνολικού προϋπολογισμού 604 εκατ. ευρώ.

Οι βασικότερες αλλαγές που προωθούνται μέχρι και το τέλος του χρόνου είναι η περαιτέρω βελτίωση της φορολογικής διοίκησης στη διαδικασία υλοποίησης δημόσιων επενδύσεων και αποκρατικοποιήσεων, η πράσινη μετάβαση και η ψηφιοποίηση του Ελληνικού Δημοσίου. Παράλληλα, θα ενισχύσει τη μάχη κατά της φοροδιαφυγής στα καπνικά προϊόντα, στα αλκοολούχα ποτά και, φυσικά, στα καύσιμα.

Από το σύνολο των υποχρεώσεων του υπουργείου, 2 επενδύσεις και 11 μεταρρυθμίσεις είναι ενταγμένες και χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ενώ οι υπόλοιπες 11 επενδύσεις και 12 μεταρρυθμίσεις αποτελούν εθνικές προτεραιότητες και θα υλοποιηθούν με εθνικούς πόρους.

Στους 7,5 μήνες που έχουν προηγηθεί, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει ολοκληρώσει τις 11 από τις 23 μεταρρυθμίσεις και 1 από τις 13 επενδύσεις που έχει στο πρόγραμμά του. Συγκεκριμένα, από τις μεταρρυθμίσεις έχουν ολοκληρωθεί:

1 Η αναμόρφωση δημοσιονομικού πλαισίου και ενσωμάτωση νέων ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων.

2 Αύξηση μισθού δημοσίων υπαλλήλων και ενστόλων και αύξηση συντάξεων. Μειώσεις φόρων, όλες χρηματοδοτούμενες από το Ταμείο Ανάκαμψης (κατάργηση τέλους επιτηδεύματος ελεύθερων επαγγελματιών, μείωση ΕΝΦΙΑ για ασφάλιση ακινήτων, υπερεκπτώσεις δαπανών που αφορούν σε πράσινη οικονομία, ενέργεια και ψηφιοποίηση). 

3 Πολύ πρόσφατα είχαμε παρέμβαση για τον περιορισμό των τραπεζικών προμηθειών και την ενίσχυση ανταγωνισμού στο χρηματοπιστωτικό σύστημα (απαλοιφή περιορισμών στη χρηματοδότηση επιχειρήσεων από τις Εταιρίες Παροχής Πιστώσεων, μηδενική χρέωση για πληρωμή λογαριασμών μέσω web/mobile-banking, μέγιστο ύψος χρέωσης 0,5 ευρώ για εμβάσματα έως 5.000 ευρώ, μηδενικές χρεώσεις για ερώτηση υπολοίπου, μείωση κατά 50% των προμηθειών για αγορές έως 20 ευρώ μέσω POS, μηδενική χρέωση για φόρτιση έως 100 ευρώ προπληρωμένων καρτών, αύξηση ορίου ημερήσιων συναλλαγών μέσω IRIS στα 1.000 ευρώ).

4 Αναδιάρθρωση φορέων και διαδικασιών για την αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας. 

5 Εφαρμογή νέου Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων: Απλοποίηση διαδικασιών, εξορθολογισμός προγραμματισμού, ταχύτερη απορρόφηση πόρων. 

6 Μέτρα αντιμετώπισης στεγαστικής κρίσης (μέτρα για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις, Golden Visa, διπλασιασμός ΕΝΦΙΑ για κενά οικιστικά ακίνητα ιδιοκτησίας τραπεζών/servicers, ίδρυση Φορέα Αγοράς και Επαναμίσθωσης Ακινήτων και με τη χρηματοδοτική συμβολή των τραπεζών). 

7 Πρόγραμμα «Ηρακλής IΙΙ» για την περαιτέρω μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων από τις μη συστημικές τράπεζες. 

8 Σύνταξη προϋπολογισμού επιδόσεων για το 2025 και ενσωμάτωση της περιβαλλοντικής διάστασης στο προϋπολογισμό επιδόσεων. 

9 Θέσπιση φορολογικών κινήτρων συγχωνεύσεων-εξαγορών και μετασχηματισμών (RRP & άλλη χρηματοδότηση).

10 Ψηφιακός Μετασχηματισμός της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και υλοποίηση της Στρατηγικής για την ανάπτυξη της Κεφαλαιαγοράς (χρηματοδότηση από ΤΑΑ και άλλη χρηματοδότηση).

11 Κωδικοποίηση και απλούστευση της φορολογικής νομοθεσίας (χρηματοδότηση ΤΑΑ) με τον νέο τελωνειακό κώδικα. Από το σκέλος των επενδύσεων αυτό που έχει ολοκληρωθεί και εγκαινιαστεί είναι η δημιουργία νέου πάρκου στην ΠΥΡΚΑΛ.

Τι έπεται

Στους 4,5 μήνες που απομένουν μέχρι και το τέλος του χρόνου θα πρέπει να ολοκληρωθούν άλλες 12 μεταρρυθμίσεις, οι οποίες, όμως, θα βελτιώσουν τη διαδικασία της λειτουργίας του υπουργείου. Συγκεκριμένα, για το επόμενο διάστημα δρομολογούνται:

1 Δημιουργία μονάδας περιφερειακών έργων στο ΤΑΙΠΕΔ.

2 Δημιουργία εθνικού Μητρώου Επιδομάτων και Παροχών.

3 Δρομολόγηση μιας νέας πράσινης φορολογικής μεταρρύθμισης.

4 Σχεδιασμός εκπαιδευτικών προγραμμάτων στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση για τη σκοπιμότητα της φορολογικής πολιτικής και την εφαρμογή της φορολογικής δικαιοσύνης.

5 Υλοποίηση του Μηχανισμού Συνοριακής Προσαρμογής Ανθρακα (ΜΣΠΑ) για την αντιμετώπιση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που ενσωματώνονται σε ορισμένα εμπορεύματα που εισάγονται στην Ε.Ε.

6 Αναμόρφωση νομοθετικού πλαισίου για τη φορολόγηση των ομίλων επιχειρήσεων

7 Βελτίωση της λειτουργίας και της εποπτείας των Α.Ε. του Δημοσίου (Δηλώσεις Αποστολής, Στρατηγικό και Επιχειρησιακό Σχέδιο και νέος Κανονισμός Λειτουργίας από κάθε Α.Ε. του Δημοσίου).

8 Θέσπιση διαδικασίας για την έκδοση φορολογικών ερμηνευτικών πράξεων (advanced tax ruling).

9 Νέο πακέτο μέτρων για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής μέσω myDATA, ηλεκτρονικής τιμολόγησης, ηλεκτρονικά δελτία αποστολής, ΕΛΕΓΧΟΣlive, διασυνδέσεις PΟS-ταμειακών και χρήση εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης στους φορολογικούς ελέγχους (χρηματοδότηση ΤΑΑ & άλλη χρηματοδότηση). Το πακέτο μέτρων θα αφορά φοροδιαφυγή που καταγράφεται σε είδη με Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, δηλαδή τα προϊόντα καπνού, τα αλκοολούχα ποτά και, φυσικά, τη διακίνηση καυσίμων.

10 Μεταρρύθμιση του λογιστικού συστήματος: Μετάβαση των Φορέων της Γενικής Κυβέρνησης σε Ενιαίο Λογιστικό Πλαίσιο Δεδουλευμένης Βάσης.

11 Υλοποίηση του νέου θεσμικού πλαισίου για την περιστολή του λαθρεμπορίου, κυρίως σε προϊόντα υποκείμενα σε Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (χρηματοδότηση από ΤΑΑ).

12 Θέσπιση διαδικασίας για την έκδοση φορολογικών ερμηνευτικών πράξεων (advanced tax ruling).

Ψηφιοποίηση

Οι επενδύσεις αφορούν περισσότερο αποκρατικοποιήσεις και βήματα για την περαιτέρω ψηφιοποίηση του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Σε αυτές που πρέπει να υλοποιηθούν περιλαμβάνονται:

1 Αναζωογόνηση των περιοχών δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη.

2 Ανάπλαση ΔΕΘ HELEXPO.

3 Ανάπτυξη και λειτουργία ψηφιακού Μητρώου Συμμετοχών του Ε.Δ. σε Α.Ε.

4 Δανειακή διευκόλυνση για τη λειτουργία του Ταμείου Ανάκαμψης.

5 Ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του δικτύου των Μονάδων Κρατικών Ενισχύσεων (χρηματοδότηση ΤΑΑ).

6 Εφαρμογή της Εθνικής Στρατηγικής Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους.

7 Ανάπτυξη των Πληροφοριακών Συστημάτων και έναρξη λειτουργίας της Ανεξάρτητης Αρχής Πιστοληπτικής Αξιολόγησης, του Μητρώου Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους, του Κεντρικού Μητρώου Πιστώσεων και ανάπτυξη ηλεκτρονικής πλατφόρμας για τις συναλλαγές των μη εξυπηρετούμενων δανείων (χρηματοδότηση ΤΑΑ).

8 Ηλεκτρονικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων ΙΙ (eΠΔΕ ΙΙ) – Αναβάθμιση διεπαφών του e-ΠΔΕ με τρίτα συστήματα.

9 Λειτουργία του νέου ΟΠΣ Κρατικών Ενισχύσεων για την Π.Π. 2021-2027.

10 Σύσταση Εθνικού Επενδυτικού Ταμείου υπό την αιγίδα του Υπερταμείου.

11 Υλοποίηση σημαντικών ιδιωτικοποιήσεων [Εγνατία Οδός, Λιμένες Βόλου, Καβάλας, Λαυρίου και Λιμένες Κρουαζιέρας, Μαρίνες (11), παραχώρηση αεροδρομίου Καλαμάτας, αξιοποίηση 22 περιφερειακών αεροδρομίων, ωρίμανση 1.000 ακινήτων της ΕΤΑΔ, αναδιάρθρωση ΕΛΤΑ, Αλυκές].

12 Ψηφιακός μετασχηματισμός της δημοσιονομικής διαχείρισης του κράτους (GOV-ERP) και της φορολογικής και τελωνειακής διοίκησης (χρηματοδότηση ΤΑΑ ).

Νομοθετικό έργο

Παράλληλα με όλα τα άλλα το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει επιφορτιστεί με ένα πλούσιο νομοθετικό έργο, το οποίο περιλαμβάνει την προώθηση 17 νόμων μαζί με άλλα υπουργεία και τη συμπλήρωση υφιστάμενης νομοθεσίας σε 110 σημεία.