Η Πολιτιστική Παρακαταθήκη της Αιτωλοακαρνανίας

Του Παναγιώτη Ηλ, Χολή *

Ο ρόλος των συλλόγων και η δύναμη της παράδοσης.

Η Αιτωλοακαρνανία, τόπος με βαθιές ρίζες στην ιστορία και τον πολιτισμό, διατηρεί ζωντανή την ταυτότητά της χάρη στη συλλογική μνήμη και τη δράση των ανθρώπων της.

Στην καρδιά αυτής της προσπάθειας βρίσκονται οι πολιτιστικοί σύλλογοι, που με συνέπεια και μεράκι κρατούν ψηλά τη σημαία της τοπικής κληρονομιάς.

Οι πολιτιστικοί σύλλογοι αποτελούν ζωντανά, ανεξάρτητα, και αδέσμευτα κύτταρα της τοπικής κοινωνίας.

Με αφοσίωση, μεράκι και εθελοντική προσφορά, κρατούν άσβεστη τη φλόγα της παράδοσης, της ιστορίας και της συλλογικής ταυτότητας των χωριών μας.

Κάθε χρόνο, σε κάθε χωριό, από τα παράλια του Αστακού, της Βόνιτσας ,του Αμβρακικού μέχρι τις ορεινές κοινότητες του Βάλτου και τα χωριά του Ξηρομέρου, από τον ορεινό όγκο της Τριχωνίδας και τα παραλίμνια χωριά της, το Θέρμο, χωριά της ορεινής και παραθαλάσσιας Ναυπακτίας και της Ιερής πόλης του  Μεσολογγίου  και των περιχώρων του, οι σύλλογοι αναλαμβάνουν ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΑ να οργανώσουν πολιτιστικές και αθλητικές εκδηλώσεις, παραδοσιακά πανηγύρια, μουσικές βραδιές, χορευτικές παραστάσεις, εκθέσεις, αγώνες δρόμου και θεατρικά δρώμενα, που φέρνουν κοντά μικρούς και μεγάλους, δημιουργώντας στιγμές κοινής μνήμης και πολιτιστικής συνέχειας.

Τα καλοκαιρινά πανηγύρια, κυρίως τις ημέρες πριν και μετά τον Δεκαπενταύγουστο και στις εορτές των τοπικών Αγίων, αποτελούν κορυφαίες στιγμές για κάθε τοπική κοινωνία, όπου συγκεντρώνουν ντόπιους και απόδημους, δημιουργώντας στιγμές γλεντιού και συγκίνησης.

Εκεί, η μουσική, ο χορός, το φαγητό και η φιλοξενία συναντιούνται σε ένα αυθεντικό σκηνικό πολιτιστικής έκφρασης. Δεν είναι απλώς γιορτές, αλλά μια γέφυρα που ενώνει το χθες με το σήμερα και καλλιεργεί την αγάπη για τον τόπο.

Εκεί να συναντηθούν οι χωριανοί και οι φίλοι, να επικοινωνήσουν και να διασκεδάσουν σε μια ζεστή, οικογενειακή ατμόσφαιρα. Να ανέβουν όλες οι γενιές στην πλατεία για να χορέψουν μαζί, χωρίς διακρίσεις και αποκλεισμούς. Να ακουστεί κλαρίνο, λαούτο, βιολί … και γνήσια   μουσική και τραγούδια  της δημοτικής μας παράδοσης  που ενώνουν και συγκινούν και μετατρέπουν τα χωριά σε ζωντανές γιορτινές εστίες,   αντανακλώντας την αυθεντικότητα του λαϊκού πολιτισμού.

 
Όμως, η δράση των συλλόγων δεν περιορίζεται μόνο στις γιορτές και τα πανηγύρια .
Συμβάλλουν ενεργά και στην κοινωνική ζωή του χωριού: οργανώνουν εθελοντικές δράσεις, δενδροφυτεύσεις, φροντίζουν για την καθαριότητα και την ανάδειξη δημόσιων χώρων, αναπαλαιώνουν εγκαταλελειμμένα κτήρια  και ορισμένοι διατηρούν και συντηρούν τοπικά λαογραφικά μουσεία βιβλιοθήκες ή αρχεία.
Συμμετέχουν ενεργά στην κοινωνική και πολιτιστική ζωή του τόπου: διοργανώνουν ημερίδες, συνέδρια, εκθέσεις, ενισχύουν την περιβαλλοντική ευαισθησία και αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες για την ανάδειξη και προστασία της τοπικής πολιτιστικής κληρονομιάς.

Οι πολιτιστικοί σύλλογοι διοργανώνουν αφιερώματα σε τοπικές προσωπικότητες, τοπικούς ήρωες και ευεργέτες, εκδίδουν βιβλία και αναδεικνύουν τοπικές διατροφικές και λαογραφικές παραδόσεις.
Παράλληλα, συμμετέχουν σε εθελοντικές δράσεις, διατηρούν τράπεζα αίματος,  χορευτικές ομάδες, ενισχύουν τις υποδομές των χωριών τους, και συμβάλλουν καθοριστικά στη διατήρηση της συλλογικής μνήμης.
Συγχρόνως συνεργάζονται με την τοπική αυτοδιοίκηση και άλλους θεσμικούς φορείς για την ανάδειξη ή επίλυση προβλημάτων της καθημερινότητας του πολίτη κάθε περιοχής.

Οι πολιτιστικοί σύλλογοι της Αιτωλοακαρνανίας αποτελούν στηρίγματα ενότητας, δημιουργίας και μνήμης. Είναι το παράδειγμα του αθόρυβου εθελοντή, αφού τα μέλη τους αφιερώνουν, αφιλοκερδώς,  πολύτιμο χρόνο από την καθημερινότητά τους για να κρατούν ζωντανές τις παραδόσεις και την ιστορία του τόπου τους. 

Παράλληλα, προσφέρουν χώρο για συνεργασία, συνύπαρξη και αλληλεγγύη, αποδεικνύοντας πως όταν οι άνθρωποι ενώνονται, μπορούν να δημιουργήσουν κάτι σημαντικό για όλους

Αποτελούν μια πολύτιμη δύναμη που αξίζει στήριξη, αναγνώριση και συνεργασία από όλους μας – γιατί κρατούν τον τόπο ζωντανό και την παράδοση ενεργή, γιατί χωρίς αυτούς, πολλά από όσα συνθέτουν την ψυχή και την φυσιογνωμία αυτού του τόπου θα είχαν χαθεί.

 Αξίζει οι νέοι μας σήμερα να πλαισιώσουν αυτούς τους συλλόγους ώστε να υπάρξει και η ανάλογη και καλύτερη συνέχεια στο έργο τους.

Στους συλλόγους αυτούς, στους πραγματικά  ενεργούς με νόμιμη λειτουργία, τους  ευχόμαστε καλή επιτυχία σε ό,τι οργανώνουν και θερμούς χαιρετισμούς στα όμορφα Χωριά και Πόλεις της Αιτωλοακαρνανίας μας.

 Τους ευχαριστούμε πολύ για το έργο που παράγουν  

 
* Πρόεδρος Κ.Σ  Παναιτωλοακαρνανικής  Συνομοσπονδίας (ΠΑΝ.ΣΥ)

( Τριτοβάθμιο σωματείο  των 5 ομοσπονδιών και 92 πολιτιστικών συλλόγων του Νόμου μας, με έδρα την Αττική.)