της Διονυσίας – Θεοδώρας Αυγερινοπούλου*
Για πρώτη φορά η χώρα αποκτά έναν ενιαίο και ολοκληρωμένο οδηγό κανόνων που συγκεντρώνει όλη τη μέχρι σήμερα διάσπαρτη και συχνά παρωχημένη νομοθεσία σε ένα σύγχρονο, σαφές και λειτουργικό πλαίσιο.
Μέχρι σήμερα, οι κανόνες που ρύθμιζαν την πολεοδομία και τη χωροταξία ήταν διασκορπισμένοι σε δεκάδες νόμους και διατάξεις, πολλές φορές αντικρουόμενους ή δυσνόητους, με αποτέλεσμα να δημιουργείται ανασφάλεια δικαίου, καθυστερήσεις και γραφειοκρατία. Η ασάφεια και η πολυπλοκότητα άφηναν περιθώρια για παρερμηνείες και οδηγούσαν σε δικαστικές εμπλοκές, ενώ η πολυνομία συχνά λειτουργούσε αποτρεπτικά για τους πολίτες και τους επενδυτές.
Ο νέος Κώδικας έρχεται να θεραπεύσει αυτές τις παθογένειες, οργανώνοντας σε ένα συνεκτικό κείμενο όλες τις διατάξεις και βάζοντας τάξη σε έναν κρίσιμο τομέα για την ανάπτυξη και την καθημερινότητα.
Η αξία του Κώδικα δεν βρίσκεται στο ότι εισάγει νέους κανόνες, αλλά στο ότι καθιστά τους ήδη υφιστάμενους σαφείς, προσβάσιμους και κατανοητούς. Καταργούνται όλοι οι παλαιοί αποσπασματικοί νόμοι και συγκεντρώνονται σε ένα ενιαίο πλαίσιο, ενώ κάθε μελλοντική αλλαγή θα εντάσσεται αποκλειστικά σε αυτόν, διασφαλίζοντας σταθερότητα και συνέχεια. Έτσι, η χώρα μας περνά σε μια νέα εποχή νομοθετικής τάξης, όπου ο πολίτης και ο μηχανικός γνωρίζουν τι ισχύει χωρίς αμφισημίες, η δημόσια διοίκηση απλοποιεί τις διαδικασίες και η αυθαίρετη δόμηση περιορίζεται μέσα από τη σαφήνεια και τη διαφάνεια.
Ο νέος Κώδικας περιλαμβάνει 477 άρθρα και καλύπτει όλο το φάσμα του χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού, από τον χερσαίο και θαλάσσιο χωρικό σχεδιασμό και τις αστικές αναπλάσεις, έως τους κανόνες δόμησης, τις οικοδομικές άδειες, την αυθαίρετη δόμηση, την αστική πολιτική και τις εθνικές στρατηγικές. Η κατάρτισή του υπήρξε αποτέλεσμα μακράς και συστηματικής εργασίας μιας ειδικής επιτροπής, υπό την προεδρία του επίτιμου Προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας κ. Μενουδάκου, με τη συμμετοχή λειτουργών του ΣτΕ και του ΝΣΚ, καθηγητών πανεπιστημίου, δικηγόρων, ειδικών επιστημόνων και στελεχών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η πρόβλεψη για τη δημιουργία ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Πατρών, που θα φιλοξενεί τον Κώδικα και θα είναι άμεσα προσβάσιμη από κάθε πολίτη. Η βάση αυτή θα προσφέρει δυνατότητα δωρεάν αναζήτησης με λέξεις-κλειδιά, εύκολη πλοήγηση ανά άρθρο και άμεση ενημέρωση σε περίπτωση τροποποιήσεων, αποτελώντας ένα διαδραστικό και φιλικό προς τον χρήστη εργαλείο. Πρόκειται για μια καινοτομία που θα απελευθερώσει τους πολίτες από την ταλαιπωρία των αμέτρητων ΦΕΚ και θα ενισχύσει τη διαφάνεια και την αξιοπιστία της νομοθεσίας.
Ο Κώδικας Χωροταξίας και Πολεοδομίας συνιστά μια θεσμική τομή που δίνει στη χώρα μας ένα σταθερό και αξιόπιστο πλαίσιο για τη δόμηση και τον χωροταξικό σχεδιασμό. Είναι ένα εργαλείο που απαντά σε χρόνιες παθογένειες, μειώνει τη γραφειοκρατία, ενισχύει την ασφάλεια δικαίου και θωρακίζει τη διαφάνεια, υπηρετώντας την ανάπτυξη με κοινωνική δικαιοσύνη και περιβαλλοντική ευθύνη. Με το νέο αυτό νομοθέτημα η Ελλάδα αποκτά επιτέλους ένα ζωντανό και εξελισσόμενο θεσμικό εργαλείο, αντάξιο των αναγκών της κοινωνίας και των προκλήσεων της βιώσιμης ανάπτυξης.
*Η Διονυσία – Θεοδώρα Αυγερινοπούλου είναι βουλευτής Ν. Ηλείας με τη ΝΔ και πρόεδρος της Επιτροπής Περιβάλλοντος της Βουλής
