Ανά έτος -και όχι στο σύνολό τους- θα πρέπει να φορολογούνται αναδρομικά από μισθούς και συντάξεις που καταβάλλονται μετά από δικαστικές αποφάσεις, ώστε να επιτυγχάνεται δικαιότερη κατανομή των φορολογικών βαρών, σύμφωνα με το Συνήγορο του Πολίτη ο οποίος παρενέβη με αφορμή την περίπτωση υπαλλήλου υπουργείου.
Το θέμα προέκυψε όταν ο υπάλληλος ζήτησε να λάβει βεβαίωση μισθών για αναδρομικά μετά από δικαστική απόφαση και στη βεβαίωση δεν υπήρχε καταμερισμός των αποδοχών ανά έτος, αλλά αναγραφόταν το συνολικό ποσό με αποτέλεσμα να κληθεί να πληρώσει εφάπαξ το φόρο και όχι σε δόσεις ανάλογα με τα έτη στα οποία αναγόταν τα αναδρομικά.
Η υπηρεσία απάντησε ότι η εκκαθάριση βασίστηκε στην απόφαση του δικαστηρίου, η οποία δεν διαχωρίζει το ποσό ανά έτος. Από την πλευρά του ο Συνήγορος του Πολίτη εξήγησε ότι σύμφωνα με τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος αλλά και οδηγίες της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) τα αναδρομικά ποσά πρέπει να επιμερίζονται ανά έτος για τη φορολογική χρήση.
Η Αρχή αναγνώρισε τις πρακτικές δυσχέρειες του επιμερισμού, αλλά τόνισε ότι η φορολόγηση του συνολικού ποσού σε ένα έτος οδηγεί σε αδικία. Τελικά, η οικονομική υπηρεσία προχώρησε στον επιμερισμό των ποσών, προτείνοντας να αναφέρονται αναλυτικά τα ποσά για κάθε έτος στις δικαστικές αποφάσεις.
Με λίγα λόγια, αναγνωρίστηκε η ανάγκη επιμερισμού των αναδρομικών αποδοχών ανά έτος για σωστή φορολόγηση– παρά τις …γραφειοκρατικές δυσχέρειες- και προτείνεται η αναλυτική (και όχι μόνο η συνολική) αναγραφή των ποσών στις δικαστικές αποφάσεις.
Τροποποιητικές δηλώσεις
Υπενθυμίζεται ότι οι φορολογούμενοι είναι υποχρεωμένοι να δηλώνουν τυχόν αναδρομικές αποδοχές, έως τις 31 Δεκεμβρίου κάθε έτους.
Όσοι για παράδειγμα εισέπραξαν εντός του 2024 αναδρομικά από συντάξεις, μισθούς, αγροτικές ενισχύσεις και δικαστικές αποφάσεις, θα πρέπει να υποβάλλουν τροποποιητικές δηλώσεις έως το τέλος του 2025. Ο φόρος που θα βεβαιωθεί με νέο εκκαθαριστικό θα πρέπει να πληρωθεί εφάπαξ μέχρι την 31η Ιανουαρίου 2026. Οι συνταξιούχοι, ωστόσο, έχουν τη δυνατότητα μετά από αίτηση που θα υποβάλλουν στην ΑΑΔΕ να εξοφλήσουν τις οφειλές από το φόρο εισοδήματος που θα προκύψει από τις τροποποιητικές δηλώσεις για τα αναδρομικά ποσά συντάξεων προηγουμένων ετών, σε έως 48 έντοκες μηνιαίες δόσεις, με βάση την πάγια ρύθμιση. Οι φόροι που αναλογούν επί των αναδρομικών, θα υπολογιστούν με βάση τις κλίμακες φόρου εισοδήματος και ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης που ίσχυαν σε κάθε έτος στο οποία ανάγονται αφού αφαιρεθούν τυχόν φόροι εισοδήματος που παρακρατήθηκαν με συντελεστή 20% κατά την πληρωμή των αναδρομικών.
Τα αναδρομικά δηλώνονται με τροποποιητικές δηλώσεις οι οποίες θα πρέπει να υποβληθούν για κάθε έτος που αφορούν τα αναδρομικά τα οποία εισπράχθηκαν το 2024. Αυτό σημαίνει ότι για τα αναδρομικά ποσά συντάξεων που αφορούν για παράδειγμα το έτος 2022 οι φορολογούμενοι θα πρέπει να επιλέξουν ως έτος υποβολής της τροποποιητικής δήλωσης το έτος 2023. Στη δήλωση αναδρομικών τα ποσά προ-συμπληρώνονται στους αντίστοιχους κωδικούς και δεν υπάρχει η δυνατότητα οι φορολογούμενοι να συμπληρώσουν ή να τροποποιήσουν κάποιον άλλο κωδικό. Όσοι θέλουν να τροποποιήσουν άλλα στοιχεία της δήλωσης θα πρέπει να υποβάλουν ξεχωριστή τροποποιητική φορολογική δήλωση.
Τα βήματα
Από το φορολογικό έτος 2015 και εφεξής, οι δηλώσεις αναδρομικών υποβάλλονται ηλεκτρονικά επιλέγοντας το αντίστοιχο έτος υποβολής δήλωσης, π.χ. για το φορολογικό έτος 2017 θα επιλέξετε ως έτος υποβολής δήλωσης το έτος 2018. Στην συνέχεια, επιλέγετε Τροποποιητική δήλωση και Δήλωση Αναδρομικών Ε1. Αφού εμφανιστούν οι κωδικοί συμπληρωμένοι με τα νέα ποσά, υποβάλετε οριστικά τη δήλωση (εμπρόθεσμα μέχρι 31/12/2025). Τα αναδρομικά των προηγούμενων ετών, θα δηλωθούν με τροποποιητική δήλωση στην αρμόδια υπηρεσία στα έτη που αφορούν.
Στη δήλωση αναδρομικών τα ποσά προ-συμπληρώνονται στους αντίστοιχους κωδικούς και δεν υπάρχει η δυνατότητα να συμπληρώσει ή να τροποποιήσει ένας συνταξιούχος κάποιον άλλο κωδικό.
Για χειρόγραφη βεβαίωση αποδοχών που αφορά αναδρομικά ποσά μισθών η επιλογή είναι ενεργή για όσους φορολογούμενους υπάρχει ηλεκτρονική πληροφόρηση για αναδρομικές αποδοχές από το φορολογικό έτος 2015 και εφεξής. Σε διαφορετική περίπτωση υποβάλλεται στην αρμόδια υπηρεσία.
