Του Χρυσόστομου Τσούφη
Μια από τις σημαντικότερες αποφάσεις που πρέπει να λαμβάνουν κάθε χρόνο ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι είναι αυτή της επιλογής της κλίμακας εισφορών για την εκάστοτε χρονιά.

Τους μένουν λοιπόν 4 μέρες έως τις 31 Ιανουαρίου προκειμένου να …απαντήσουν σε αυτό το δίλημμα.

Όπως είχαμε γράψει έγκαιρα στο skai.gr, από τις 10 Δεκεμβρίου, η αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών θα γίνει και φέτος με βάση τον πληθωρισμό καθώς δεν κατέστη δυνατό να είναι από φέτος λειτουργικός ο ειδικός δείκτης μεταβολής μισθών που έπρεπε να διαμορφώσει η ΕΛΣΤΑΤ και με βάση τον οποίο θα έπρεπε να αυξάνονται οι εισφορές (ευτυχώς πάντως γιατί οι αυξήσεις θα ήταν υπερδιπλάσιες του 2,6% που είναι τελικά η αύξηση).

Με βάση όλα αυτά οι αυξήσεις στις 6 κλίμακες κυμάνθηκαν από 6,4 ευρώ έως 17,1 ευρώ και από την 1/1/2026 ως εξής οι κλίμακες έχουν διαμορφωθεί ως εξής (μαζί με την εισφορά υγείας):

1η κλίμακα 251 ευρώ
2η κλίμακα 301 ευρώ
3η κλίμακα 361 ευρώ
4η κλίμακα 434 ευρώ
5η κλίμακα 520 ευρώ
6η κλίμακα 677 ευρώ

Ο κανόνας λέει ότι όσο υψηλότερη η ασφαλιστική κλάση τόσο ψηλότερη και η τελική σύνταξη. Σύμφωνα όμως με τα στοιχεία του ΕΦΚΑ σχεδόν 8 στους 10 ασφαλισμένους ( 972.261 επί συνόλου 1.258.211 ήτοι 77%) επιλέγουν την χαμηλότερη παρά το γεγονός ότι ακόμη και μετά από 40 χρόνια ασφάλισης ΔΕΝ οδηγεί σε σύνταξη μεγαλύτερη των 1000 ευρώ. Κύριοι παράγοντες αφενός η οικονομική δυσπραγία αφετέρου η δυσπιστία προς το σύστημα.

Μιλώντας με αρκετούς ελεύθερους επαγγελματίες μας εξέφραζαν την αγωνία τους για το τι θα γίνει αν έρθει μια κυβέρνηση κι αλλάξει στο σύστημα και ακόμη – ειδικά οι νεώτεροι – αν θα πάρουν ποτέ σύνταξη καθώς δυσπιστούν ως προς τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος.

Από την άλλη πλευρά οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η επιλογή των χαμηλότερων κλάσεων οδηγεί σε πολύ μικρές συντάξεις. Είναι χαρακτηριστικό όπως μας έλεγαν ότι ένας ασφαλισμένος ελεύθερος επαγγελματίας που ασφαλίζεται στην 1η ασφαλιστική κατηγορία είναι σαν έναν ασφαλισμένο μισθωτό που λαμβάνει μεικτές αποδοχές 903 ευρώ/μήνα. Αν ασφαλιζόταν στην 6η κατηγορία θα ήταν σαν έναν μισθωτό με μεικτές αποδοχές 2.912 ευρώ/μήνα.

Κάπως έτσι και σε 40 χρόνια ασφάλισης οι συντάξεις που προκύπτουν ανάλογα με την ασφαλιστική κατηγορία διαμορφώνονται ως εξής:

Η επιλογή της ασφαλιστικής κατηγορίας γίνεται μέσω της ηλεκτρονικής υπηρεσίας και για τη χρήση της απαιτείται η ταυτοποίηση με τους κωδικούς Taxis και του ΑΜΚΑ.

Η επιλογή γίνεται μέσω της ηλεκτρονικής υπηρεσίας του e- ΕΦΚΑ «Επιλογή Ασφαλιστικής Κατηγορίας Κύριας Ασφάλισης, Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών» από 1/1/2026.

Όσοι δεν μπουν στην πλατφόρμα του ΕΦΚΑ για να επιλέξουν ασφαλιστική κατηγορία, θα παραμείνουν σε εκείνη που ήταν και το 2025.