Το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο θεωρείται βασικός πυλώνας της Μεσογειακής διατροφής και είναι ευρέως αναγνωρισμένο για τα οφέλη του στην καρδιαγγειακή και μεταβολική υγεία.

Ωστόσο, η άμεση επίδρασή του στον ανθρώπινο εγκέφαλο μέσω του πεπτικού συστήματος δεν είχε μέχρι σήμερα διερευνηθεί σε βάθος.

Νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο ενδέχεται να διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην προστασία της γνωστικής λειτουργίας, μέσω των επιδράσεών του στο μικροβίωμα του εντέρου. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Microbiome.

Ελαιόλαδο – Η πρώτη προοπτική μελέτη σε ανθρώπους

«Πρόκειται για την πρώτη προοπτική μελέτη σε ανθρώπους που αναλύει ειδικά τον ρόλο του ελαιολάδου στην αλληλεπίδραση μεταξύ μικροβιώματος του εντέρου και γνωστικής λειτουργίας», εξηγεί η Jiaqi Ni, πρώτη συγγραφέας της μελέτης και ερευνήτρια στο Τμήμα Βιοχημείας και Βιοτεχνολογίας του URV.

Η ερευνητική ομάδα ανέλυσε δεδομένα από 656 άτομα ηλικίας 55 έως 75 ετών, τα οποία ήταν υπέρβαρα ή παχύσαρκα και έπασχαν από μεταβολικό σύνδρομο. Συγκέντρωναν δηλαδή ένα σύνολο παραγόντων κινδύνου που αυξάνουν την πιθανότητα καρδιαγγειακής νόσου.

Τα στοιχεία συλλέχθηκαν σε διάστημα δύο ετών. Οι ερευνητές κατέγραψαν την κατανάλωση διαφορετικών τύπων ελαιολάδου (παρθένου και ραφιναρισμένου), ανέλυσαν τη σύσταση του εντερικού μικροβιώματος και αξιολόγησαν πιθανές μεταβολές στη γνωστική λειτουργία των συμμετεχόντων.

Καλύτερη γνωστική λειτουργία και πιο «πλούσιο» μικροβίωμα

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσοι κατανάλωναν έξτρα παρθένο ελαιόλαδο, σε αντίθεση με ραφιναρισμένο, παρουσίασαν:

• Βελτίωση στη γνωστική λειτουργία
• Μεγαλύτερη ποικιλότητα στο μικροβίωμα του εντέρου

Η αυξημένη μικροβιακή ποικιλότητα αποτελεί σημαντικό δείκτη εντερικής και μεταβολικής υγείας. Αντίθετα, η κατανάλωση ραφιναρισμένου ελαιολάδου συνδέθηκε με σταδιακή μείωση της ποικιλότητας των μικροοργανισμών.

Οι ερευνητές εντόπισαν επίσης ένα βακτηριακό γένος, την Adlercreutzia, ως πιθανό βιοδείκτη της θετικής σχέσης μεταξύ κατανάλωσης παρθένου ελαιολάδου και διατήρησης της γνωστικής λειτουργίας. Το εύρημα αυτό υποδηλώνει ότι μέρος των ωφελειών για τον εγκέφαλο ενδέχεται να σχετίζεται με τις αλλαγές που προκαλεί το συγκεκριμένο λάδι στη σύσταση του μικροβιώματος.

Γιατί το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο είναι διαφορετικό;

Η βασική διαφορά μεταξύ έξτρα παρθένου και ραφιναρισμένου ελαιολάδου βρίσκεται στη διαδικασία παραγωγής:

Το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο παράγεται αποκλειστικά χωρίς χημική επεξεργασία. Το ραφιναρισμένο υφίσταται βιομηχανική επεξεργασία για την απομάκρυνση ατελειών.

Η επεξεργασία αυτή, όμως, υποβαθμίζει φυσικά αντιοξειδωτικά, πολυφαινόλες, βιταμίνες και άλλα βιοδραστικά συστατικά που συμβάλλουν στα οφέλη για την υγεία. Όπως επισημαίνει η Jiaqi Ni, «δεν έχουν όλα τα ελαιόλαδα τα ίδια οφέλη για τη γνωστική λειτουργία και γι’ αυτό η προτίμηση στο έξτρα παρθένο είναι σημαντική».

Η σημασία των ευρημάτων

Η κατανόηση του άξονα εντέρου-εγκεφάλου, ανοίγει τον δρόμο για νέες προσεγγίσεις πρόληψης μέσω της διατροφής. Σε μια εποχή όπου η γνωστική έκπτωση και η άνοια αυξάνονται διεθνώς, τα αποτελέσματα υπογραμμίζουν τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η καθημερινή διατροφή στη μακροχρόνια υγεία του εγκεφάλου.