Απρόβλεπτος είναι καιρός στα τέλη του χειμώνα, καθώς τη μία μέρα έχει ήλιο και σχετική ζέστη και την επομένη παγωνιά και χιόνια. Η απότομη αλλαγή του καιρού όμως μπορεί να βλάψει σοβαρά την υγεία, αυξάνοντας τον κίνδυνο λοιμώξεων ή ακόμα και καρδιαγγειακών επεισοδίων.

Όπως εξηγεί η Dr. Tejal Shelat, οικογενειακή ιατρός στον όμιλο της Mayo Clinic στην Σπάρτη του Ουϊσκώνσιν, η απότομη αλλαγή του καιρού προκαλεί ανάλογες διακυμάνσεις και στη σωματική θερμοκρασία. Αυτές μπορεί να επηρεάσουν την ικανότητα του ανοσοποιητικού να προστατεύεται από τις επιθέσεις ιών και βακτηρίων.

Ειδικότερα, η απότομη εναλλαγή από τον ζεστό καιρό στο έντονο κρύο μπορεί να προκαλέσει αντιδράσεις stress στον οργανισμό, ο οποίος εργάζεται πιο σκληρά για να διατηρήσει την εσωτερική ισορροπία του. Έτσι παρατηρείται παροδική πτώση των φυσικών αμυντικών μηχανισμών.

Το κρύο προκαλεί επίσης συστολή των αιμοφόρων αγγείων στο δέρμα, για να μειωθούν οι απώλειες σε θερμότητα. Με αυτό τον τρόπο όμως μειώνεται και η αποτελεσματικότητα των ανοσοποιητικών κυττάρων στην επιφάνεια του σώματος.

Ταυτοχρόνως, το κρύο οδηγεί σε αποξήρανση των βλεννογόνων στη μύτη και τον λαιμό, με συνέπεια να διευκολύνεται η εισβολή των παθογόνων στο σώμα.

Οι αντιδράσεις αυτές έχουν ως συνέπεια αυξημένη ευπάθεια στις επιθέσεις ιών, όπως αυτοί που προκαλούν γρίπη ή κοινό κρυολόγημα. Υπάρχει επίσης αυξημένος κίνδυνος πιο σοβαρών λοιμώξεων όπως η πνευμονία.

Και κίνδυνος για την καρδιά

Η απότομη αλλαγή του καιρού μπορεί επίσης να αυξάνει τον κίνδυνο για έμφραγμα του μυοκαρδίου. Μία από τις πρώτες μελέτες που κατέληξαν σε αυτό το συμπέρασμα δημοσιεύθηκε το 2018 στην ιατρική επιθεώρηση Interventional Cardiology.

Οι ερευνητές εξέτασαν τις καιρικές συνθήκες που προηγήθηκαν των εμφραγμάτων 30.404 ασθενών στις ΗΠΑ, κατά την περίοδο 20102-2016. Όπως διαπίστωσαν, η απότομη αλλαγή του καιρού συσχετίζεται έντονα με την αύξηση του κινδύνου να εκδηλωθεί έμφραγμα. Μάλιστα ο κίνδυνος αυτός δεν παρατηρείται μόνο με τις διακυμάνσεις από μέρα σε μέρα, αλλά και μέσα στην ίδια μέρα.

Στην πραγματικότητα, διαφορά θερμοκρασίας μόλις 5 βαθμών Κελσίου είναι αρκετή για να αυξηθεί ο κίνδυνος κατά 5%. Όσο μεγαλύτερη είναι, δε, η διαφορά, τόσο μεγαλύτερος ο κίνδυνος αυτός.

Μάλιστα ο αντίκτυπος είναι μεγαλύτερος όταν εκδηλώνεται έντονο κρύο μετά από ζεστή μέρα.

«Ο οργανισμός φυσικά διαθέτει αποτελεσματικά συστήματα για να αντιδρά στην αλλαγή του καιρού. Ωστόσο οι πιο γρήγορες και ακραίες διακυμάνσεις της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος ασκούν πρόσθετες πιέσεις στα συστήματα αυτά», δήλωσε η επικεφαλής ερευνήτρια Dr. Hedvig Bille Andersson, καρδιολόγος στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Κοπεγχάγης.

Ωστόσο ο ακριβής μηχανισμός που διέπει αυτή τη συσχέτιση δεν είναι αποσαφηνισμένος, έσπευσε να διευκρινίσει.