Πώς επηρεάζει ο χρονότυπος τις κοινωνικές εμπειρίες και την ψυχική κατάσταση, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Οι άνθρωποι που αρέσκονται να μπαίνουν για ύπνο τις πρώτες πρωινές ώρες και να ξυπνούν αργά το πρωί, μπορεί να επιβαρύνουν άθελά τους την ψυχική υγεία τους, σύμφωνα με μία νέα μελέτη.
Όπως έδειξε, υποφέρουν συχνότερα από έντονο άγχος που συχνά σχετίζεται με τα αισθήματα μοναξιάς που τους διακατέχουν. Τα αισθήματα αυτά είναι ιδιαιτέρως έντονα τη νύχτα.
Η συσχέτιση αποδίδεται στο γεγονός πως οι άνθρωποι με νυκτερινό χρονότυπο βιώνουν συχνά δυσαρμονία με τα κοινωνικά προγράμματα. Μοιραία λοιπόν αισθάνονται γενικώς μοναξιά.
Προγενέστερες μελέτες έχουν δείξει πως η μοναξιά και η φτωχή ψυχική υγεία είναι συχνές σε αυτήν την πληθυσμιακή ομάδα. Ωστόσο πιο δυσβάσταχτη φαίνεται πως είναι τελικά η μοναξιά τη νύχτα.
Ο χρονότυπος αναφέρεται στην φυσική προτίμηση κάθε ατόμου προς τις ώρες ύπνου και αφύπνισης. Νυκτερινό χρονότυπο έχουν όσοι μπαίνουν για ύπνο αργά και ξυπνούν αργά το πρωί. Όσοι μπαίνουν για ύπνο νωρίς και ξυπνούν νωρίς, έχουν πρωινό χρονότυπο.
Τα άτομα με νυκτερινό χρονότυπο μπορεί να είναι πιο επιρρεπή στην κοινωνική αποστασιοποίηση, αφού το πρόγραμμά τους δεν ταιριάζει με εκείνο των περισσότερων άλλων ανθρώπων.
Η Αμερικανική Ακαδημία Ιατρικής Ύπνου (AASM) αναφέρει ότι ο ύπνος είναι απαραίτητος για την υγεία και πρέπει να είναι επαρκής, καλής ποιότητας, με πρόγραμμα και αδιατάρακτος.
Η μελέτη
Τα νέα ευρήματα θα παρουσιασθούν στο συνέδριο SLEEP 2026, που συνδιοργανώνουν η AASM και η Εταιρεία Έρευνας του Ύπνου (SRS) των ΗΠΑ. Το συνέδριο θα διεξαχθεί από 14 έως 17 Ιουνίου 2026 στη Βαλτιμόρη.
Η περίληψη της σχετικής μελέτης δημοσιεύθηκε σε διαδικτυακό ένθετο της ιατρικής επιθεωρήσεως Sleep. Όπως γράφουν οι ερευνητές, ενέταξαν στη μελέτη τους 442 εθελοντές. Όλοι συμπλήρωσαν αναλυτικό ερωτηματολόγιο, που αξιολογούσε:
- Τον χρονότυπό τους
- Την γενική και νυκτερινή μοναξιά που ένιωθαν
- Την ψυχική υγεία τους
Όπως έδειξαν οι απαντήσεις τους, όσοι είχαν νυκτερινό χρονότυπο ανέφεραν χειρότερη ψυχική υγεία, μεγαλύτερη γενική μοναξιά και εντονότερη νυκτερινή μοναξιά.
Είχαν επίσης σημαντικά υψηλότερα επίπεδα άγχους, τα οποία εξηγούσε σε μεγάλο βαθμό η μοναξιά που ένιωθαν τη νύχτα.
Τα ευρήματα αυτά υποδηλώνουν ότι «την ψυχική υγεία δεν επηρεάζουν μόνον οι κοινωνικές εμπειρίες στη διάρκεια της ημέρας, αλλά και της νύχτας», δήλωσε ο επικεφαλής ερευνητής Alec Harlow, προπτυχιακός ερευνητής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Brigham Young, στην Γιούτα.
