Ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα στην έρευνα για τον καρκίνο είναι το γιατί δύο άνθρωποι που εκτίθενται στους ίδιους παράγοντες κινδύνου, δεν έχουν την ίδια πιθανότητα να νοσήσουν. Γιατί, για παράδειγμα, ένας καπνιστής αναπτύσσει καρκίνο του πνεύμονα, ενώ ένας άλλος όχι; Ή γιατί ορισμένοι άνθρωποι εμφανίζουν καρκίνο του δέρματος έπειτα από χρόνια έκθεσης στον ήλιο, ενώ άλλοι όχι;
Μια νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature, δίνει νέα στοιχεία, δείχνοντας το πόσο σημαντικό ρόλο φαίνεται να παίζει το γενετικό υπόβαθρο κάθε ανθρώπου.
Τα γονίδια επηρεάζουν την εξέλιξη του καρκίνου
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ακόμη και μικρές κληρονομικές γενετικές διαφορές, μπορούν να επηρεάσουν τον τρόπο με τον οποίο εξελίσσεται ένας όγκος μετά από βλάβες στο DNA, οι οποίες προκαλούνται από καρκινογόνους παράγοντες.
Με άλλα λόγια, δύο άνθρωποι μπορεί να εκτεθούν στην ίδια ποσότητα μιας καρκινογόνου ουσίας, όμως τα κύτταρά τους να ακολουθήσουν διαφορετική πορεία προς την ανάπτυξη της νόσου, εξαιτίας των γονιδίων που έχουν κληρονομήσει.
«Για πρώτη φορά μπορέσαμε να δείξουμε σε ποιο βαθμό το γενετικό υπόβαθρο επηρεάζει τόσο τις μεταλλάξεις όσο και τους μηχανισμούς που οδηγούν στην ανάπτυξη ενός όγκου», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης Duncan Odom, ο οποίος σήμερα εργάζεται στο Γερμανικό Κέντρο Έρευνας για τον Καρκίνο (DKFZ).
Πώς έγινε η μελέτη
Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν τέσσερις διαφορετικές γενετικές σειρές ποντικών, ώστε να προσομοιάσουν τη γενετική ποικιλομορφία που παρατηρείται στους ανθρώπους.
Όλα τα ζώα εκτέθηκαν στην ίδια ηλικία και στην ίδια ακριβώς δόση μιας γνωστής καρκινογόνου ουσίας, της διαιθυλνιτροζαμίνης, η οποία υπάρχει στον καπνό του τσιγάρου και σε ορισμένα επεξεργασμένα τρόφιμα και προκαλεί βλάβες στο DNA των κυττάρων του ήπατος.
Παρότι οι συνθήκες ήταν απολύτως ίδιες, οι όγκοι αναπτύχθηκαν με διαφορετικό τρόπο, ανάλογα με το γενετικό υπόβαθρο κάθε ομάδας. Οι ερευνητές ανέλυσαν σχεδόν 600 όγκους για να καταγράψουν βήμα προς βήμα την εξέλιξή τους.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα για τον καρκίνο
Η μελέτη υποδηλώνει ότι τα γονίδια που κληρονομούμε δεν επηρεάζουν μόνο τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου, αλλά και τις μεταλλάξεις που θα επικρατήσουν, την εξέλιξη του όγκου και πιθανόν την ανταπόκριση στις θεραπείες.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι στο μέλλον η γενετική προδιάθεση θα πρέπει να λαμβάνεται περισσότερο υπόψη, τόσο στον σχεδιασμό των προγραμμάτων πρόληψης και προσυμπτωματικού ελέγχου όσο και στην επιλογή της κατάλληλης θεραπείας για κάθε ασθενή.
Η Sarah Aitken, επίκουρη καθηγήτρια στην Ιατρική Σχολή του Yale και μία από τις συγγραφείς της μελέτης, σημείωσε ότι οι κληρονομικές γενετικές διαφορές ενδέχεται να επηρεάζουν ακόμη και την αποτελεσματικότητα θεραπειών που στοχεύουν το DNA των καρκινικών κυττάρων, όπως ορισμένα είδη χημειοθεραπείας και ακτινοθεραπείας.
Τα αποτελέσματα χρειάζονται επιβεβαίωση
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τα ευρήματα προέρχονται από πειραματικό μοντέλο και θα πρέπει να επιβεβαιωθούν σε μελέτες σε ανθρώπους.
Ωστόσο, όπως ανέφερε ο Sam Godfrey από τον οργανισμό Cancer Research UK, η ανακάλυψη αυτή θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την έναρξη του καρκίνου και να συμβάλει στην ανάπτυξη πιο εξατομικευμένων και αποτελεσματικών στρατηγικών πρόληψης και θεραπείας.
ΠΗΓΗ: euronews
