Αρχικά, οι σχετικές άδειες για μια ανακαίνιση σπιτιού δεν είναι πάντα απαραίτητες για όλες τις εργασίες.

Συγκεκριμένα, υπάρχουν δυο ειδών άδειες ανακαίνισης που δίνει η πολεοδομία:

• Η «άδεια μικρής κλίμακας» για μικρές εργασίες στο σπίτι που χρειάζονται σκαλωσιά ή αν αλλάζει η διαρρύθμιση του σπιτιού με το να γκρεμιστεί ένας τοίχος.
• Μετά υπάρχει και η «άδεια δόμησης», αλλά αυτή είναι όταν υπάρχουν μεγάλες εργασίες όπως για μία νέα οικοδομή ή επέκταση της οικίας. Για τα «μικρά» των εσωτερικών χώρων, όπως αλλαγή σε πλακάκια, νέο πάτωμα, σωληνώσεις ή ένα απλό βάψιμο δεν υπάρχει καμία υποχρέωση για αδειοδότηση.

Παρεμβάσεις χωρίς γραφειοκρατία

Νέο πάτωμα: Αλλαγή υλικού, επαναφορά παλιού πατώματος ή εργασίες για καλύτερη προσβασιμότητα από άτομα με ειδικές ανάγκες (π.χ. ράμπες) δεν χρειάζονται άδεια. Προσοχή στο τελευταίο ότι στις περιπτώσεις με άτομα που χρειάζονται κάποιο ειδικό ασανσέρ για τις σκάλες, ακόμα και αν είναι εσωτερικό της οικίας, χρειάζεται άδεια.

Μικρές αλλαγές διαρρύθμισης: Δεν χρειάζεται άδεια για καμία αλλαγή που δεν ρίχνει τοίχο. Νέες ντουλάπες, κουζίνες, ολική αλλαγή στο μπάνιο, αντικατάσταση υδραυλικών, αλλαγή χρήσης δωματίων κ.λπ. δε χρειάζονται άδεια.

Βάψιμο εντός οικίας: Προσοχή ότι μόνο για εντός οικίας,  για οποιαδήποτε αλλαγή στα χρώματα των τοίχων ή για τοποθέτηση ταπετσαρίας δε χρειάζεται άδεια ανακαίνισης.

Πόρτες, κουφώματα: Οι αλλαγές ή επιδιορθώσεις σε πόρτες, παράθυρα, τοίχους που δεν αλλάζουν την αρχική κατασκευή του κτιρίου δε χρειάζονται άδεια, όπως και η αντικατάσταση κουφωμάτων.

Ηλιακός θερμοσίφωνας: Σε περίπτωση που θέλετε να βάλετε ηλιακό θερμοσίφωνα ή κλιματιστικά, μπορείτε να το κάνετε χωρίς άδεια από την πολεοδομία.

Εργασίες που χρειάζονται άδεια 

Σκαλωσιές και εργασίες σε ύψος: Είτε είναι βάψιμο εξωτερικού τοίχου είτε προσθήκη στην πρόσοψη είτε επισκευές στη σκεπή, χρειάζονται άδεια μικρής κλίμακας. Το ίδιο ισχύει και για νέα κατασκευή στέγης. Ότι είναι σε μεγάλο ύψος και χρειάζεται σκαλωσιά, θέλει άδεια. Σε αυτή την κατηγορία εντάσσεται και η κατασκευή τζακιού και καμινάδας.

Τοίχοι: Το γκρέμισμα ενός τοίχου, όταν αλλάζει τη διαρρύθμιση του αρχικού σχεδίου του ακινήτου, χρειάζεται άδεια. Πραγματική περίπτωση ανακαίνισης, όπου ο νέος ιδιοκτήτης ήθελε να ρίξει έναν τοίχο και ανακάλυψε ότι τον είχε βάλει ο προηγούμενος ιδιοκτήτης χωρίς άδεια. Η επιστροφή στο αρχικό σχέδιο δεν χρειάστηκε άδεια, καθώς ο τοίχος αυτός δεν προβλεπόταν στο αρχικό σχέδιο και δεν είχε ούτε σωλήνες ούτε καλώδια.

Πολύπλοκες εργασίες: Το καλύτερο παράδειγμα είναι το ασανσέρ μικρό ή μεγάλο, εσωτερικό ή εξωτερικό της οικίας, χρειάζεται άδεια. Κάθε νέα σημαντική υποδομή χρειάζεται άδεια και επίβλεψη από μηχανικό. Το ίδιο ισχύει και άλλες μεγάλες εργασίες, όπως η εγκατάσταση αυτόνομου συστήματος θέρμανσης: Σημειώνεται ότι, αν και όπως αναφέραμε για την εγκατάσταση ηλιακού θερμοσίφωνα ή νέων κλιματιστικών δεν χρειάζεται άδεια, δεν ισχύει το ίδιο για πιο πολύπλοκες εγκαταστάσεις, όπως ένα νέο σύστημα θέρμανσης.

Κόστος και δικαιολογητικά

Για την έκδοση μίας άδειας μικρής κλίμακας τα βήματα είναι απλά. Συγκεντρώνονται τα απαραίτητα δικαιολογητικά και κατατίθενται μαζί με την αίτηση στην πολεοδομία. Συνήθως στην ηλεκτρονική σελίδα του δήμου. Συνήθως, όλη τη διαδικασία την αναλαμβάνει ο μηχανικός που επιβλέπει τις εργασίες. Σημαντικό ότι η άδεια έχει διάρκεια ένα έτος και αν καθυστερήσουν οι διαδικασίες μπορεί να δοθεί επέκταση για ακόμα έξι μήνες. Μετά, αν ακόμα δεν έχει ολοκληρωθεί η εργασία, χρειάζεται νέα άδεια.

Τα δικαιολογητικά που συνοδεύουν την αίτηση είναι 1. η τεχνική έκθεση του μηχανικού, 2. φωτογραφίες του ακινήτου, 3. τοπογραφικό διάγραμμα, 4. η βεβαίωση από το κτηματολόγιο, 5. ένα αντίγραφο της οικοδομικής άδειας και 6. μία δήλωση συναίνεσης όλων των συνιδιοκτητών.

Αυτή την περίοδο, ένας μηχανικός αναλαμβάνει την έκδοση της άδειας με κόστος που ξεκινά από 120 ευρώ συν ΦΠΑ. Επίσης, υπάρχει το παράβολο των 20 ευρώ (e-παράβολο) που πρέπει να έχει πληρωθεί πριν από την κατάθεση των δικαιολογητικών. Επίσης, μπορεί να υπάρχουν έξτρα κόστη, όπως παράδειγμα σε περίπτωση που ο μηχανικός χρειαστεί να ανατρέξει στην πολεοδομία για την εύρεση των προαναφερθέντων εγγράφων, αυτό είναι περίπου 50 ευρώ, ενώ σε περίπτωση που η έκδοση οικοδομικής άδειας δεν προχωρήσει το κόστος για την αυτοψία ανέρχεται σε άλλα 50 ευρώ.