Στις ράγες των επενδύσεων τροχοδρομεί η ΕΥΔΑΠ. Με μία σημαντική συμφωνία για ενεργοποίηση χρηματοδοτικού πλαισίου ύψους 250 εκατομμυρίων ευρώ από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), η ΕΥΔΑΠ προχωρά στην υλοποίηση του επενδυτικού της πλάνου, έχοντας ανακοινώσει σε βάθος δεκαετίας ένα φιλόδοξο σχέδιο ύψους 2,5 δισ. ευρώ.
Στόχος, σύμφωνα με την εταιρεία, είναι η αναβάθμιση των υποδομών ύδρευσης και αποχέτευσης στην Αττική, με προτεραιότητα τα έργα βελτίωσης των δικτύων της, των υποδομών επεξεργασίας νερού και λυμάτων, την εγκατάσταση έξυπνων μετρητών, τις ενεργειακές αναβαθμίσεις και την ψηφιακή αναβάθμιση των υπηρεσιών της.
Σε μία περίοδο που η κλιματική κρίση και η λειψυδρία φέρνουν στο προσκήνιο τα θέματα διαχείρισης νερού συνολικά για τη χώρα, η ΕΥΔΑΠ, υιοθετώντας πολιτικές που δεν αμφιρρέπουν, προχωρά με έργα άμεσης προτεραιότητας που αντιμετωπίζουν καίρια προβλήματα ενός απαρχαιωμένου δικτύου με μέση ηλικία 59 ετών, ενώ ταυτόχρονα αναβαθμίζει τις υπηρεσίες της προς τους πολίτες μέσω ψηφιοποίησης και άλλων αυτοματισμών.
Η Πάτμος
Η πρόσφατη επέμβαση των τεχνικών υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ στην επίλυση του θέματος της Πάτμου, αλλά και σωρεία άλλων θεμάτων στην υδροδότηση περιοχών εκτός Αττικής, αναδεικνύει το μείζον θέμα της υποστελέχωσης, αλλά και της έλλειψης εμπειρίας των δήμων στα θέματα διαχείρισης των υποδομών ύδρευσης-αποχέτευσης, καθιστώντας την ΕΥΔΑΠ μοναδικό σοβαρό παίκτη στην αγορά νερού της Ελλάδας.
Για τη σημασία του επενδυτικού προγράμματος της εταιρείας, ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου, Γιώργος Στεργίου, δήλωσε:
«Η υπογραφή της σύμβασης μεταξύ Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και ΕΥΔΑΠ αναδεικνύει την εμπιστοσύνη του σημαντικότερου επενδυτικού βραχίονα της Ευρωπαϊκής Ενωσης στην εταιρεία μας και στην ικανότητά της να σχεδιάζει και να υλοποιεί μεγάλα και κρίσιμα έργα υποδομής. Εργα που με τη συγκεκριμένη συνεργασία επιταχύνονται προς όφελος των εκατομμυρίων πολιτών της Αττικής, αφού αναβαθμίζουν τα παλαιά τμήματα του δικτύου, με αποτέλεσμα περιορισμένες διαρροές και ακόμα λιγότερες διακοπές νερού».
Πλέγμα έργων
Εχοντας αναλύσει πληθώρα παραμέτρων, όπως η ταχύτητα υλοποίησης, η πρόσβαση σε πηγές χρηματοδότησης, αλλά και ο βαθμός όχλησης των πολιτών, η συχνότητα βλαβών κ.λπ., η ΕΥΔΑΠ έχει προτεραιοποιήσει ένα πλέγμα έργων μέσα στην επόμενη πενταετία, που έχει ενταχθεί κάτω από το χρηματοδοτικό πλαίσιο της ΕΤΕπ.
Η ΕΥΔΑΠ λειτουργεί και συντηρεί ένα εκτεταμένο δίκτυο και εγκαταστάσεις που περιλαμβάνουν τους 4 ταμιευτήρες, 495 χιλιόμετρα αγωγών, 4 Μονάδες Επεξεργασίας Νερού, πάνω από 14.000 χιλιόμετρα δίκτυο ύδρευσης, 5 Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων, πάνω από 8.000 χιλιόμετρα δίκτυο αποχέτευσης, μικρούς Υδροηλεκτρικούς Σταθμούς κατά μήκος του Υδραγωγείου και αντλιοστάσια.
Εργα όπως η επέκταση και η αναβάθμιση των ΜΕΝ Ασπροπύργου και Αχαρνών, η προμήθεια και η εγκατάσταση 2 εκατ. έξυπνων οικιακών μετρητών, η αντικατάσταση 660 χλμ. δικτύου ύδρευσης και η εξυγίανση 147.100 παροχών με νέες σύγχρονες υδραυλικές εγκαταστάσεις σε όλες τις γειτονιές της πρωτεύουσας από τη Σαλαμίνα έως το Μαρούσι και από τη Γλυφάδα έως το Μοσχάτο ξεπερνούν τα 500 εκατ. ευρώ, επενδύσεις που η ΕΥΔΑΠ φιλοδοξεί να εκτελέσει σε ορίζοντα δεκαετίας.
Ομοίως, στον τομέα της αποχέτευσης, το ολοκληρωμένο επενδυτικό σχέδιο της εταιρείας προβλέπει επεκτάσεις, αντικαταστάσεις και ανακατασκευές του δικτύου αποχέτευσης, αλλά και αναβαθμίσεις σε υφιστάμενα αντλιοστάσια και στη λειτουργία των πέντε Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων, που θα βελτιώσουν την ποιότητα των επεξεργασμένων λυμάτων, θα μειώσουν την όχληση και θα περιορίσουν σημαντικά τις θραύσεις στο δίκτυο θωρακίζοντας περαιτέρω την προστασία του περιβάλλοντος. Η εταιρεία σκοπεύει να επενδύσει περίπου 200 εκατ. ευρώ στα παραπάνω έργα.
Σύμφωνα με πηγές της εταιρείας, στόχος της ΕΥΔΑΠ είναι να τετραπλασιάσει το ποσοστό απορρόφησης του επενδυτικού της πλάνου σε σχέση με το 2019 μέσα στο 2025, προχωρώντας με γρήγορους ρυθμούς τα έργα. Ηδη μέχρι και το 2024 η εταιρεία κατάφερε να τριπλασιάσει το ποσοστό απορρόφησης σε σχέση με το 2019, παρά τις αγκυλώσεις του νομοθετικού πλαισίου προμηθειών στο οποίο υπάγεται.
Αναβάθμιση για 400.000 κατοίκους στην Ανατολική Αττική
Πέρα από τα έργα αναβάθμισης σε περιοχές που ήδη δραστηριοποιείται η εταιρεία, οι υπηρεσίες της ΕΥΔΑΠ επεκτείνονται σε νέες περιοχές εντός Αττικής, λύνοντας χρόνια προβλήματα οικισμών, ειδικά στις υπηρεσίες αποχέτευσης και επεξεργασίας λυμάτων. Εργα 958 εκατ. ευρώ στην Ανατολική Αττική, που αφορούν συνολικά 410.500 εξυπηρετούμενους κατοίκους μέσω της σύνδεσης 73.000 ακινήτων, 1.500 χιλιόμετρα αγωγών και 3 νέα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ), περιλαμβάνονται στον επενδυτικό χάρτη της ΕΥΔΑΠ.
Τα έργα της ΕΥΔΑΠ αφορούν τους Δήμους Ραφήνας – Πικερμίου, Σπάτων – Αρτέμιδος, Μαραθώνος, Παλλήνης, Παιανίας, Ωρωπού, Σαρωνικού (νότια ακτή) και Κρωπίας (παραλιακό μέτωπο). Ειδικά για τον Δήμο Σπάτων, η σύμβαση του οποίου για την κατασκευή δικτύου αποχέτευσης υπογράφτηκε στις αρχές του 2025, το όφελος από την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση στο έργο φτάνει περίπου τις 5.000 ευρώ ανά νοικοκυριό.
Στο σύνολο της επένδυσης, έχουν ήδη ολοκληρωθεί 350 χλμ. αγωγών και 11.000 εξωτερικές διακλαδώσεις για τη σύνδεση των ακινήτων και 1 νέο ΚΕΛ βρίσκεται προς ανάθεση κατασκευής. Τα νέα ΚΕΛ στην Ανατολική Αττική αποτελούν πρότυπες δομές που αξιοποιούν προηγμένες τεχνολογίες συλλογής και επεξεργασίας αστικών λυμάτων για να παραγάγουν καθαρό ανακυκλωμένο νερό, το οποίο θα αξιοποιηθεί για γεωργική άρδευση και ύδρευση αστικού πρασίνου, προάγοντας, έτσι, την κυκλική οικονομία και τη βιώσιμη διαχείριση των υδατικών πόρων και, κυρίως, εξοικονομώντας νερό.
Καινοτομία για το όλο εγχείρημα αποτελεί ο σχεδιασμός των νέων Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων, ως πρότυπες δομές συλλογής και επεξεργασίας των αστικών λυμάτων, με στόχο τη μετατροπή τους σε καθαρό ανακυκλωμένο νερό. Νερό που, όπως σε προηγμένες χώρες του εξωτερικού, θα μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί για γεωργική χρήση και άρδευση δημοτικού πρασίνου, συμβάλλοντας και στην εξοικονόμηση νερού, ειδικά στην τρέχουσα περίοδο της λειψυδρίας.
Από το εγχείρημα δεν απουσιάζουν σημαντικές προκλήσεις -από την εύρεση πόρων μέχρι την έγκαιρη εκταμίευσή τους και από τη διαχείριση της όχλησης των κατοίκων μέχρι τα αρχαιολογικά ευρήματα-, ένα πολυσύνθετο παζλ θεμάτων που η εταιρεία καλείται να διαχειριστεί σε συνεννόηση με την Τοπική Αυτοδιοίκηση και το ίδιο το κράτος.
