Στήριξη στην ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας στην ΕΕ στο επόμενο διάστημα υπέδειξε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μιλώντας χθες (10.9.2025) για την Κατάσταση της Ένωσης 2025 (State of the Union – SOTEU) στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στο Στρασβούργο.
Στο επίκεντρο έθεσε τέσσερις βασικούς κλάδους της οικονομίας που, όπως τόνισε η φον ντερ Λάιεν, θα αποτελέσουν τον οδηγό για την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής επιχειρηματικότητας και τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής: Άμυνα, Στέγη, Αυτοκίνητα και Τρόφιμα.
Συγκεκριμένα, για την άμυνα σημείωσε ότι η Ένωση έχει ήδη προχωρήσει σε απλουστεύσεις του κανονιστικού πλαισίου και σε 6 δέσμες μέτρων «Omnibus» που διευκολύνουν την επιχειρηματική δραστηριότητα, ακόμη και στον στρατιωτικό τομέα.
Για την στέγη, υπογράμμισε ότι χρειάζεται να αναθεωρηθούν οι κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις, ώστε να μπορέσουν να ληφθούν μέτρα στήριξης της στέγασης. «Πρέπει να διευκολύνουμε σημαντικά την κατασκευή νέων κατοικιών και φοιτητικών εστιών. Και θα προτείνουμε, επίσης, μια νομική πρωτοβουλία σχετικά με τις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις», είπε η ίδια.
Όσον αφορά τα αυτοκίνητα, η φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι θα προτείνει συνεργασία με τη βιομηχανία σε μια νέα πρωτοβουλία για μικρά οικονομικώς προσιτά αυτοκίνητα. Το μέλλον των αυτοκινήτων πρέπει να είναι «ευρωπαϊκής παραγωγής».
Σχετικά με τα τρόφιμα, ανέφερε ότι θα ενισχύσει τον προϋπολογισμό προώθησης για να δρομολογήσει μια νέα εκστρατεία με σύνθημα «Αγοράζουμε ευρωπαϊκά τρόφιμα».
Πιο αναλυτικά:
1. Άμυνα
«Με γνώμονα την Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας, το σχέδιό μας για την εφαρμογή της έκθεσης Draghi, σημειώνουμε ήδη σημαντική πρόοδο με πρωτοβουλίες από τη γεωργία έως τις καθαρές βιομηχανίες, από την ενέργεια έως την καινοτομία και από τις επενδύσεις έως την ασφάλεια», σημείωσε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην ομιλία της στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
«Η Ευρώπη υπερέχει στην έρευνα και την ανάπτυξη, αλλά αντιμετωπίζουμε προκλήσεις όσον αφορά την κλιμάκωση της καινοτομίας», τόνισε η φον ντερ Λάιεν, επισημαίνοντας τις επόμενες κινήσεις της:
- Θα επικεντρωθούμε στην αξιοποίηση των δυνατοτήτων μας στον τομέα των ψηφιακών τεχνολογιών, όπως είναι η τεχνητή νοημοσύνη ή η κβαντική τεχνολογία.
- Θα υποβάλουμε προτάσεις για την ενίσχυση της κυκλικής οικονομίας και θα εργαστούμε για πρωτοπόρες αγορές καθαρών και καινοτόμων προϊόντων.
- Θα απλουστεύσουμε το κανονιστικό περιβάλλον με ένα ενιαίο εναρμονισμένο σύνολο κανόνων και θα εργαστούμε για τη βελτίωση της πρόσβασης σε επιχειρηματικά κεφάλαια — έτσι ώστε οι εταιρείες μας να μπορούν να βρουν ό,τι χρειάζονται για να αναπτυχθούν εδώ στην Ευρώπη.
Σύμφωνα με την ίδια, η Επιτροπή έχει ήδη υποβάλει έξι δέσμες μέτρων απλούστευσης «Omnibus», και ακολουθούν κι άλλες -για παράδειγμα όσον αφορά τη στρατιωτική κινητικότητα ή τον ψηφιακό τομέα- με σκοπό να διευκολυνθεί η επιχειρηματική δραστηριότητα στην Ευρώπη.
Πέρα από τα θεσμικά βήματα, ανακοίνωσε ότι η Ευρώπη θα προκαταβάλει 6 δισ. ευρώ από το δάνειο επιτάχυνσης έκτακτων εσόδων για την Ουκρανία, ενώ θα συνάψει και συμμαχία με την Ουκρανία στον τομέα των drones.
Το πρόγραμμα SAFE είναι πλέον έτοιμο να χορηγήσει 150 δισεκατομμύρια ευρώ για κοινές αγορές αμυντικού υλικού και έχουν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον 19 κράτη-μέλη. Όπως τόνισε, «αυτό είναι καλό νέο» για την ευρωπαϊκή επιχειρηματικότητα, αφού δημιουργεί μια ισχυρή εσωτερική αγορά αμυντικών τεχνολογιών και προσφέρει χρηματοδοτική στήριξη σε όσους ενισχύουν την Ουκρανία.
2. Στέγη
Η Πρόεδρος της Κομισιόν περιέγραψε τη στέγαση όχι απλώς ως ένα οικονομικό ζήτημα, αλλά ως κοινωνική κρίση που απειλεί τον κοινωνικό ιστό και την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης. «Το σπίτι δεν είναι μόνο τέσσερις τοίχοι και μια στέγη. Είναι ασφάλεια, θαλπωρή και εστία», τόνισε, περιγράφοντας το πώς οι αυξήσεις στις τιμές των κατοικιών (άνω του 20% από το 2015) και η μείωση των οικοδομικών αδειών (περισσότερο από 20% σε πέντε χρόνια) έχουν καταστήσει τη στέγη πηγή άγχους για εκατομμύρια Ευρωπαίους.
Γι’ αυτό ανακοίνωσε το πρώτο ευρωπαϊκό σχέδιο οικονομικά προσιτής στέγασης, μια «ευρωπαϊκή προσπάθεια» που θα βασιστεί σε τοπικές συνθήκες και θα συνδυάζει κοινοτικά και εθνικά μέτρα. Στο σχέδιο περιλαμβάνονται:
- αναθεώρηση των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις, ώστε να μπορέσουν να ληφθούν μέτρα στήριξης για τη στέγαση,
- διευκόλυνση κατασκευής νέων κατοικιών και φοιτητικών εστιών,
- νομική πρωτοβουλία για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις,
«Στο πνεύμα αυτό, θα συγκαλέσουμε την πρώτη σύνοδο κορυφής της ΕΕ για τη στέγαση, ώστε να διασφαλίσουμε ότι το θέμα θα βρίσκεται στην κορυφή των προτεραιοτήτων μας», σημείωσε η Πρόεδρος.
«Η στέγαση είναι θέμα αξιοπρέπειας και δικαιοσύνης και αφορά το μέλλον της Ευρώπης», κατέληξε, καλώντας σε συστράτευση όλων των νομοθετών και της κοινωνίας.
3. Αυτοκίνητα
Η φον ντερ Λάιεν ανέδειξε τον ρόλο της αυτοκινητοβιομηχανίας ως πυλώνα της ευρωπαϊκής οικονομίας, που στηρίζει εκατομμύρια θέσεις εργασίας. Σημείωσε ότι ήδη δόθηκε μεγαλύτερη ευελιξία στον κλάδο για τους στόχους του 2025 και ότι τώρα προετοιμάζεται η αναθεώρηση για το 2035 με σεβασμό στην τεχνολογική ουδετερότητα.
Παράλληλα, έστειλε σαφές μήνυμα ότι η Ευρώπη πρέπει να επενδύσει σε μικρά, οικονομικά προσιτά οχήματα, τόσο για την εσωτερική αγορά όσο και για την παγκόσμια ζήτηση. Γι’ αυτό εξήγγειλε συνεργασία με τη βιομηχανία για τη δημιουργία μιας νέας πρωτοβουλίας που θα στοχεύει στην παραγωγή τέτοιων αυτοκινήτων.
Το πρότυπο του «ευρωπαϊκού αυτοκινήτου» είναι:
- Περιβαλλοντικά φιλικό – καθαρό, αποδοτικό και ελαφρύ,
- Οικονομικό – οικονομικά προσιτό για τους ανθρώπους,
- Ευρωπαϊκό – θα παράγεται στην Ευρώπη, από ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού.
«Δεν μπορούμε να αφήσουμε την Κίνα και άλλους να κατακτήσουν αυτή την αγορά», είπε χαρακτηριστικά, τονίζοντας ότι το μέλλον των αυτοκινήτων είναι ηλεκτρικό και πρέπει να παραμείνει «ευρωπαϊκής παραγωγής».
4. Τρόφιμα
Η τελευταία κλαδική κατεύθυνση που έθεσε η φον ντερ Λάιεν αφορά τον αγροδιατροφικό τομέα. «Στην Ευρώπη έχουμε πρόσβαση σε τρόφιμα υψηλής ποιότητας που παράγουν οι εξαιρετικοί αγρότες και αλιείς μας σε προσιτές τιμές», είπε, αναγνωρίζοντας τον ρόλο τους ως θεματοφύλακες της γης, της θάλασσας και της βιοποικιλότητας.
Επισήμανε όμως τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν, από το υψηλό κόστος παραγωγής μέχρι τη γραφειοκρατία και τον αθέμιτο ανταγωνισμό. Για να τους στηρίξει, ανακοίνωσε:
- απλοποίηση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (λιγότερη γραφειοκρατία και περισσότερη εμπιστοσύνη),
- εισοδηματική στήριξη στο νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο,
- δυνατότητα χρηματοδότησης από εθνικά και περιφερειακά κονδύλια,
- ισχυρές διασφαλίσεις στην εμπορική μας συμφωνία με τη Mercosur (με την υποστήριξη χρηματοδότησης εάν χρειαστεί αντιστάθμιση),
- επανεξέταση της νομοθεσίας για αθέμιτες εμπορικές πρακτικές,
- και νέα καμπάνια «Αγοράζουμε ευρωπαϊκά τρόφιμα» με αυξημένο προϋπολογισμό προώθησης.
«Οι αγρότες έχουν δικαίωμα σε δίκαιη τιμή για τα τρόφιμα που παράγουν και δίκαιο κέρδος για τις οικογένειές τους», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η επισιτιστική ασφάλεια αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για την Ένωση.
