Εν μέσω των διαδικασιών που θα οδηγήσουν στην οριστικοποίηση της ενδιάμεσης αναθεώρησης του ΕΣΠΑ, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει ολοκληρώσει τον προγραμματισμό του για τα προγράμματα και τα τρία Ταμεία τα οποία θα τύχουν χρηματοδότησης και θα ενισχύσουν ακόμη και τον χώρο της πρωτογενούς παραγωγής.

Πρωτογενής τομέας

Το πρώτο από τα Ταμεία θα είναι το Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας, το οποίο, με αρχικούς πόρους 170 εκατ. ευρώ, θα επιδοτεί τις νέες και υφιστάμενες και εν δυνάμει εξαγωγικές επιχειρήσεις οι οποίες θα δραστηριοποιούνται στην πρωτογενή παραγωγή.

Το Ταμείο παρέχει δάνεια με ευνοϊκούς όρους σε οικονομικά βιώσιμες επιχειρήσεις ή/και σε επαγγελματίες αγρότες που δραστηριοποιούνται στον τομέα της παραγωγής, μεταποίησης και εμπορίας αγροτικών προϊόντων, καθώς και σε διάφορους τομείς της τοπικής οικονομίας -εκτός του πρωτογενούς τομέα – αλλά και στη βελτίωση και οργάνωση του τουριστικού προϊόντος στις περιοχές παρέμβασης. Το ΤΑΕ παρέχει δάνεια κάλυψης σε επενδυτικά σχέδια που εντάσσονται στις παρακάτω κατηγορίες επενδύσεων:

* Εκσυγχρονισμός Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων.

* Επενδύσεις στη Μεταποίηση και Εμπορία Γεωργικών Προϊόντων.

* Διαφοροποίηση προς μη Γεωργικές Δραστηριότητες.

* Στήριξη δημιουργίας και ανάπτυξης πολύ μικρών επιχειρήσεων.

* Ενθάρρυνση τουριστικών δραστηριοτήτων.

Οι ευνοϊκοί όροι του δανείου αφορούν κυρίως το χαμηλό επιτόκιο του δανείου, το οποίο επιτυγχάνεται λόγω της συνεισφοράς των κεφαλαίων του Ταμείου με μηδενικό επιτόκιο. Το έργο συγχρηματοδοτείται από το Ελληνικό Δημόσιο και από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ).

Φθηνά δάνεια

Το δεύτερο είναι το Ταμείο Εγγυοδοσίας «Development Law Financial Instrument Guarantee Fund (DeLFI GF)» της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας (ΕΑΤ). Το πρόγραμμα αυτό θα διευκολύνει την πρόσβαση μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜμΕ) σε τραπεζικό δανεισμό με προνομιακούς όρους, παρέχοντας μειωμένες απαιτήσεις εξασφαλίσεων για επενδυτικά σχέδια που έχουν υπαχθεί στον Αναπτυξιακό Νόμο 4887/2022. Το Ταμείο αυτό θα έχει πόρους έως και 500 εκατ. ευρώ, οι οποίοι θα διευκολύνουν τη δανειοδότηση μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων από τις εμπορικές τράπεζες.

Ευρεσιτεχνίες

Το τρίτο Ταμείο θα είναι το Patent Fund. Ενας ειδικός φορέας με πόρους ύψους 41,4 εκατ. ευρώ, ο οποίος θα επιδοτεί την κατοχύρωση πιστοποιητικών ευρεσιτεχνίας. Δυνητικοί δικαιούχοι είναι επιχειρήσεις στα πρώτα στάδια της ανάπτυξής τους οι οποίες αναζητούν κατοχύρωση εφευρέσεων με διπλώματα ευρεσιτεχνίας και τη μετατροπή τους σε εμπορικά προϊόντα ή υπηρεσίες.

Τα προγράμματα επιδοτήσεων

Τα προγράμματα επιδοτήσεων που βρίσκονται στα σκαριά είναι:

1 Το πρόγραμμα «Παράγουμε Εδώ» για το οποίο έχει δημοσιευτεί και το προσχέδιο της προκήρυξης. Θα ενισχύσει με 50 εκατ. ευρώ παραγωγικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε τομείς όπως: Φαρμακευτικά προϊόντα, ιατροτεχνολογικός εξοπλισμός και υλικά, χημικά προϊόντα και πλαστικά, βασικά μέταλλα, ηλεκτρονικά, ηλεκτρικός εξοπλισμός και συσκευές, βιομηχανικά μηχανήματα, μεταφορικός εξοπλισμός, καθώς και καταναλωτικά βιομηχανικά προϊόντα (ένδυση, υπόδηση, έπιπλα). Δυνητικοί δικαιούχοι θα είναι υφιστάμενες μεσαίες, μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, που δραστηριοποιούνται στη μεταποίηση και σε κλάδους με σημαντική ανισορροπία μεταξύ εγχώριας προσφοράς και ζήτησης.

Τι καλύπτει

Η δράση καλύπτει, μεταξύ άλλων, δαπάνες αναφορικά με:

* Εκσυγχρονισμό παραγωγικού εξοπλισμού.

* Τεχνολογική αναβάθμιση και υιοθέτηση λύσεων Industry 4.0.

* Ερευνα και αγορά τεχνογνωσίας.

* Πιστοποιήσεις ποιότητας και τήρηση διεθνών προτύπων.

* Branding, redesign και προβολή προϊόντων.

* Κάλυψη μισθολογικού κόστους νέου εξειδικευμένου προσωπικού.

Η μέγιστη διάρκεια ολοκλήρωσης του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου του επενδυτικού σχεδίου δεν μπορεί να υπερβαίνει τους 24 μήνες από την ημερομηνία έκδοσης της Απόφασης Εγκρισης Αποτελεσμάτων Αξιολόγησης.

Πρωτοβουλίες για δίκαιη ανάπτυξη, νέες τεχνολογίες, άμυνα, βιομηχανία

Επίσης, στη γραμμή της εκκίνησης μπαίνουν:

2 Νέα δράση του Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης που αφορά τις περιοχές οι οποίες απομακρύνονται από την εξόρυξη λιγνίτη, για την ενίσχυση επενδυτικών σχεδίων για νέες αλλά και για υφιστάμενες πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις σε περιοχές Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας και Δήμοι Μεγαλόπολης, Τρίπολης, Γορτυνίας και Οιχαλίας).

3 Χρηματοδότηση δράσης για τις επιχειρήσεις που θα επενδύσουν στην ανάπτυξη ή/και στην παραγωγή στους τομείς των ψηφιακών τεχνολογιών, της βιοτεχνολογίας και των καθαρών και αποδοτικών ως προς τη χρήση των πόρων τεχνολογιών, με προϋπολογισμό 50 εκατ. ευρώ (ευρωπαϊκή πρωτοβουλία STEP).

4 Η αύξηση κατά 300 εκατ. ευρώ του εγγυοδοτικού προγράμματος InvestEU, στο πλαίσιο του ΤΑΑ, για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και με στόχο να κινητοποιηθούν δάνεια ύψους 3,6 δισ. ευρώ, τα οποία θα στηρίξουν τουλάχιστον 25.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις σε όλη τη χώρα.

5 Δράση 70 εκατ. ευρώ. για την ενίσχυση της αυτοαπασχόλησης πτυχιούχων που ενδιαφέρονται να αναπτύξουν νέα επιχειρηματική δραστηριότητα.

6 Τέλος, από την 1/1/2026, ενεργοποιείται το μέτρο των υπερεκπτώσεων δαπανών για ιδιωτικές επενδύσεις σε νευραλγικούς τομείς της βιομηχανίας. Οι κλάδοι οι οποίοι θα τύχουν αυτής της εύνοιας είναι η άμυνα και η κατασκευή οχημάτων, καθώς και αεροσκαφών και των εξαρτημάτων αυτών. Οι δαπάνες αυτών των κλάδων θα εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα των επιχειρήσεων, προσαυξημένες κατά 100%. Το μέτρο αφορά σε επενδύσεις της περιόδου 2026 – 2028, με το συνολικό ύψος της φορολογικής έκπτωσης να ανέρχεται στο ποσό των 150 εκατ. ευρώ.

Αναθεώρηση του ΕΣΠΑ, παράθυρο για νέες δράσεις  

Δεν αποκλείεται, πάντως, να ενταχθούν και νέα προγράμματα στον σχεδιασμό για τη νέα χρονιά, καθώς μέχρι το τέλος του έτους η χώρα μας θα πρέπει να υποβάλει μια ακόμη αναθεώρηση του ΕΣΠΑ 2021-2027. Οι τροποποιήσεις που θα γίνουν στο ελληνικό πρόγραμμα αποβλέπουν στην ανακατανομή των πόρων των προγραμμάτων της Πολιτικής Συνοχής προς νέες στρατηγικές προτεραιότητες, όπως η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και η απανθρακοποίηση της οικονομίας, η στήριξη της άμυνας και της ασφάλειας, η οικονομικά προσιτή και βιώσιμη στέγαση, η ασφαλής πρόσβαση στο νερό, η βιώσιμη διαχείριση και η ανθεκτικότητα των υδάτινων πόρων καθώς και η επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης. Συνολικά το ΕΣΠΑ θα τύχει μιας αναθεώρησης ύψους περίπου 2,5 δισ. ευρώ μέσα από νέα προγράμματα στα οποία θα υπάρχει μέριμνα για την ενίσχυση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων όταν το σχέδιο αναθεώρησης πάρει την έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.