Η έκτακτη ρύθμιση που ανακοίνωσε η κυβέρνηση θα νομοθετηθεί εντός του Μαΐου και αναμένεται να ενεργοποιηθεί με την υποβολή αιτήσεων από τον Ιούνιο. Η ρύθμιση χρεών προς τα ασφαλιστικά ταμεία αφορά οφειλές που είχαν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως την 31η/12/2023. Σε σύνολο ληξιπρόθεσμων χρεών ύψους 51,3 δισ. ευρώ προς τον ΕΦΚΑ αυτά που -θεωρητικά- μπορούν να ενταχθούν στη ρύθμιση των 72 δόσεων είναι τα 47,5 δισ. ευρώ που είχαν καταστεί ληξιπρόθεσμα έως το τέλος του 2023.

Οι οφειλέτες θα πρέπει να γνωρίζουν, πρώτον, ότι για να ρυθμίσουν παλιό ληξιπρόθεσμο χρέος έως την 31η/12/2023 σε 72 δόσεις θα πρέπει να μην έχουν νέα ληξιπρόθεσμη οφειλή από την 1η/1/2024 και μετά ή, αν έχουν ληξιπρόθεσμη οφειλή, να την εντάξουν σε ρύθμιση 24 δόσεων.

Στην πράξη, όσοι έχουν οφειλές πριν και μετά το 2023, που είναι και οι περισσότεροι, θα πρέπει να καταβάλουν διπλή δόση για να τακτοποιήσουν τις οφειλές τους. Το κίνητρο είναι ότι για τα παλιά χρέη, που είναι και τα περισσότερα, προσφέρεται η δυνατότητα ρύθμισης σε 72 δόσεις, ενώ, αν δεν υπήρχε η διευκόλυνση αυτή, θα είχαν μόνον τη ρύθμιση σε 24 δόσεις, που θα απαιτούσε πολύ υψηλότερα ποσά πληρωμής κάθε μήνα.

Βασική προϋπόθεση του νέου διακανονισμού πληρωμής χρεών είναι, επίσης, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές κατά την 31η/12/2023 να παρέμειναν αρρύθμιστες έως την 21η/4/2026, που ανακοινώθηκε η ρύθμιση των 72 δόσεων.

Παράδειγμα

Για παράδειγμα, ένας οφειλέτης με ληξιπρόθεσμα χρέη μέχρι την 31η/12/2023, τα οποία είναι αρρύθμιστα μέχρι σήμερα, μπορεί να υποβάλει αίτηση για να ενταχθεί στη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων. Αν, όμως, έχει οφειλές οι οποίες κατέστησαν και αυτές ληξιπρόθεσμες μετά την 1η/1/2024, τότε, για να βάλει σε ρύθμιση 72 δόσεων τα ληξιπρόθεσμα χρέη έως το 2023, θα πρέπει ταυτόχρονα και υποχρεωτικά να ρυθμίσει και τα χρέη που κατέστησαν ληξιπρόθεσμα μετά την 1η/1/2024.

Η ρύθμιση για τα χρέη μετά το 2024 θα είναι με 24 δόσεις και για τα χρέη έως το 2023 σε 72 δόσεις. Οι οφειλέτες που ανήκουν σε αυτήν την περίπτωση, που είναι και οι περισσότεροι, θα πρέπει να πληρώνουν διπλή δόση, μία για τη ρύθμιση των 72 δόσεων και μία για τη ρύθμιση των 24 δόσεων, συν τις τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές.

Η επιβάρυνση που δημιουργείται από τη διπλή δόση συν τις τρέχουσες εισφορές αυξάνει σημαντικά τον βαθμό δυσκολίας που θα έχουν να αντιμετωπίσουν οι οφειλέτες για να μη χάσουν τη μία από τις δύο ή και τις δύο ρυθμίσεις. Η νέα ρύθμιση των 72 δόσεων έχει τους ίδιους όρους με τις 24 δόσεις, δηλαδή η απώλειά της επέρχεται με εκπρόθεσμη πληρωμή δύο δόσεων, ενώ το επιτόκιο με το οποίο επιβαρύνεται η οφειλή είναι 5,5%.

Μία άλλη ευνοϊκή συγκυρία, που θα πρέπει να σκεφτούν όσοι σκοπεύουν ή σχεδιάζουν να ρυθμίσουν τα χρέη τους, είναι ότι για τις αιτήσεις που θα υποβληθούν έως τις 12 Σεπτεμβρίου του 2027 το επιτόκιο ρύθμισης που βαρύνει τις οφειλές θα είναι «παγωμένο» στο 5,5%.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της έκθεσης του Κέντρου Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ), με ληξιπρόθεσμα χρέη έως 15.000 ευρώ είναι 1.441.358 οφειλέτες (69,53% των οφειλετών) και άλλοι 363.275 έχουν οφειλές μεταξύ 15.000 ευρώ έως 30.000 ευρώ. Από 50.000 ευρώ έως 100.000 ευρώ χρωστούν 96.500 οφειλέτες, από 500.000 ευρώ έως 1 εκατ. ευρώ είναι 4.220 οφειλέτες, ενώ με χρέη άνω του 1 εκατ. ευρώ είναι 2.961 οφειλέτες. Από το σύνολο των οφειλετών με ενεργή ρύθμιση 24 δόσεων είναι περίπου 280.000 οφειλέτες.

Ποιοι μένουν εκτός

Οι οφειλέτες που έχουν ήδη εντάξει στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων χρέη που κατέστησαν ληξιπρόθεσμα έως το τέλος του 2023, είτε μαζί με ληξιπρόθεσμα χρέη μετά το 2024 είτε χωρίς αυτά, αποκλείονται από την ένταξή τους στη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων. Ο λόγος που δεν μπορούν να μεταπηδήσουν στη ρύθμιση των 72 δόσεων είναι επειδή η νέα ρύθμιση αφορά παλιά χρέη έως το 2023, τα οποία θα πρέπει να είναι αρρύθμιστα έως την 21η Απριλίου του 2026, που ανακοινώθηκε ο διακανονισμός των 72 δόσεων.

Στα αρνητικά σημεία της ρύθμισης είναι ότι δεν προβλέπεται, σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν, κάποιο κούρεμα στις προσαυξήσεις ούτε καν ως κίνητρο για όσους θελήσουν να πληρώσουν τις παλιές οφειλές τους σε μία δόση.

ΕΦΚΑ: Πώς διαμορφώνονται οι καταβολές κάθε μήνα

Τα ποσά που θα καταβάλουν οι οφειλέτες του ΕΦΚΑ για τις ρυθμίσεις των 72 και των 24 δόσεων φαίνονται στον αποκαλυπτικό πίνακα και τα παραδείγματα που επεξεργάστηκε και παρουσιάζει ο «Ε.Τ.».

Για παράδειγμα:

1 Οφειλέτης του ΕΦΚΑ με ληξιπρόθεσμο χρέος 50.000 ευρώ έως την 31η/12/2023 και νέα ληξιπρόθεσμη οφειλή 25.000 ευρώ από την 1η/1/2024 και μετά, για να αποπληρώσει τις οφειλές του θα πρέπει να μπει και στις δύο ρυθμίσεις των 72 δόσεων για τα παλιά χρέη και των 24 δόσεων για τα ληξιπρόθεσμα χρέη μετά το 2024. Για το χρέος των 25.000 ευρώ μετά το 2024 θα πληρώνει μηνιαία δόση 1.102 ευρώ και για το παλιό ληξιπρόθεσμο χρέος των 50.000 που μπαίνει στη ρύθμιση των 72 δόσεων θα πληρώνει 817 ευρώ τον μήνα. Για τις δύο ρυθμίσεις θα πρέπει να καταβάλλει συνολική δόση 1.919 ευρώ τον μήνα. Αν χάσει δύο δόσεις, είτε από τη μία είτε από την άλλη ρύθμιση, μένει εκτός από τη ρύθμιση αυτή και συνεχίζει με τη ρύθμιση που είναι συνεπής.

2 Οφειλέτης του ΕΦΚΑ με ληξιπρόθεσμο χρέος 33.000 ευρώ έως την 31η/12/2023 και νέα ληξιπρόθεσμη οφειλή 7.200 ευρώ από την 1η/1/2024 και μετά, για να αποπληρώσει τις οφειλές του θα πρέπει να μπει και στις δύο ρυθμίσεις των 72 δόσεων για τα παλιά χρέη και των 24 δόσεων για τα ληξιπρόθεσμα χρέη μετά το 2024. Για το χρέος των 33.000 ευρώ θα πληρώνει μηνιαία δόση 539 ευρώ και για τη νέα ληξιπρόθεσμη οφειλή (7.200 ευρώ) μετά το 2024 θα πληρώνει 317 ευρώ τον μήνα. Για τις δύο ρυθμίσεις θα πρέπει να καταβάλλει συνολική δόση 856 ευρώ τον μήνα.

3 Οφειλέτης του ΕΦΚΑ με ληξιπρόθεσμο χρέος 25.000 ευρώ έως την 31η/12/2023 και νέα ληξιπρόθεσμη οφειλή 5.400 ευρώ από την 1η/1/2024 και μετά, θα πρέπει να μπει στη ρύθμιση των 72 δόσεων για το χρέος των 25.000 ευρώ πληρώνοντας μηνιαία δόση 408 ευρώ, ενώ για το χρέος των 5.400 ευρώ θα κάνει ρύθμιση 24 δόσεων πληρώνοντας 238 ευρώ τον μήνα. Για τις δύο ρυθμίσεις θα πρέπει να καταβάλλει συνολική δόση 646 ευρώ τον μήνα.

Τι θα πληρώσουν οι οφειλέτες του ΕΦΚΑ που θα κάνουν ρύθμιση χρεών σε 72 και σε 24 δόσεις