Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα στοιχήματα της επόμενης περιόδου, το οποίο συνοδεύεται από συγκεκριμένες παρεμβάσεις: μείωση κατά 50% της πρώτης κλίμακας των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας για περίπου 6 εκατ. οικιακές παροχές, επενδύσεις άνω των 6 δισ. ευρώ στα δίκτυα και νέα προγράμματα δισεκατομμυρίων ευρώ για αποθήκευση και ενεργειακή εξοικονόμηση.

Η μείωση κατά 30% δεν αποτελεί άμεση και οριζόντια έκπτωση που θα εφαρμοστεί αυτομάτως σε κάθε λογαριασμό. Αποτυπώνει τον κυβερνητικό στόχο για τη σωρευτική αποκλιμάκωση της λιανικής τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας στη διάρκεια της τριετίας, μέσα από τη μείωση του κόστους στη χονδρεμπορική αγορά, τον περιορισμό της κατανάλωσης και την ελάφρυνση συγκεκριμένων ρυθμιζόμενων χρεώσεων.

Ο κυβερνητικός σχεδιασμός στηρίζεται σε τέσσερις βασικούς άξονες: επέκταση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αύξηση της δυνατότητας αποθήκευσης, αναβάθμιση των ηλεκτρικών δικτύων και υλοποίηση προγραμμάτων εξοικονόμησης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Στο μισό η πρώτη κλίμακα των ΥΚΩ

Η πρώτη άμεση και ποσοτικά προσδιορισμένη παρέμβαση στους λογαριασμούς θα τεθεί σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027 και αφορά τις χρεώσεις Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας.

Η πρώτη κλίμακα των ΥΚΩ, για κατανάλωση έως 500 κιλοβατώρες, θα μειωθεί κατά 50% για όλες τις οικιακές παροχές, τόσο στο ημερήσιο όσο και στο διζωνικό τιμολόγιο. Το μέτρο εκτιμάται ότι θα καλύψει περίπου 6 εκατ. παροχές.

Η χρέωση θα περιοριστεί από τα 6,9 ευρώ ανά μεγαβατώρα στα 3,45 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Το ετήσιο κόστος υπολογίζεται σε 50 εκατ. ευρώ, ενώ ο κρατικός προϋπολογισμός προβλέπεται να επιχορηγήσει τον λογαριασμό ΥΚΩ με 200 εκατ. ευρώ εντός του 2027.

Η παρέμβαση συνδέεται με την εξοικονόμηση που προκύπτει από τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις των νησιών. Για τη βιομηχανία εφαρμόζεται ήδη, από την 1η Ιουλίου 2026, μείωση των χρεώσεων ΥΚΩ κατά 50%.

Νέο πρόγραμμα 200 εκατ. ευρώ για μπαταρίες

Καθοριστικό ρόλο στην προσπάθεια αποκλιμάκωσης των τιμών καλείται να διαδραματίσει η αποθήκευση ενέργειας. Η ανάπτυξη περισσότερων μπαταριών θα επιτρέψει την αξιοποίηση της παραγωγής από ΑΠΕ και τις ώρες κατά τις οποίες τα φωτοβολταϊκά και τα αιολικά πάρκα δεν παράγουν επαρκή ηλεκτρική ενέργεια.

Για τα έτη 2027 και 2028 εξαγγέλθηκε νέο πρόγραμμα επιχορήγησης μπαταριών ύψους 200 εκατ. ευρώ από εθνικούς πόρους. Η χρηματοδότηση θα καλύπτει συστήματα αποθήκευσης σε συνδυασμό με έργα ΑΠΕ, μπαταρίες για αυτοκατανάλωση και αυτοτελείς μονάδες αποθήκευσης.

Παράλληλα, ενεργοποιείται το Ταμείο Απανθρακοποίησης των Νησιών, το οποίο περιλαμβάνει περίπου 1 δισ. ευρώ επιδοτήσεων για έργα ανανεώσιμων πηγών και αποθήκευσης, με ειδική πρόβλεψη για την αυτοκατανάλωση.

Πάνω από 6 δισ. ευρώ για δίκτυα και διασυνδέσεις

Το επενδυτικό πρόγραμμα του ΑΔΜΗΕ υπερβαίνει τα 6 δισ. ευρώ και περιλαμβάνει μεγάλα έργα που θεωρούνται απαραίτητα για την ενσωμάτωση περισσότερης πράσινης ενέργειας στο ηλεκτρικό σύστημα.

Μεταξύ των βασικών έργων περιλαμβάνονται η διασύνδεση των Δωδεκανήσων, προϋπολογισμού 2,8 δισ. ευρώ, και η διασύνδεση των νησιών του Βόρειου Αιγαίου —Λήμνου, Λέσβου, Σκύρου, Χίου και Σάμου— ύψους 1,4 δισ. ευρώ.

Στην τελική ευθεία βρίσκεται και η τέταρτη φάση της διασύνδεσης των Κυκλάδων, η οποία αφορά τη Σαντορίνη, τη Φολέγανδρο, τη Μήλο και τη Σέριφο, με κόστος 161 εκατ. ευρώ.

Έχει επίσης ολοκληρωθεί η δεύτερη ηλεκτρική διασύνδεση της Κρήτης, Ηράκλειο–Αττική, σε συνέχεια της πρώτης διασύνδεσης Χανιά–Πελοπόννησος, ενώ απομένει η κατασκευή της γραμμής Χανιά–Ηράκλειο.

Στον συνολικό σχεδιασμό εντάσσονται ακόμη η ολοκλήρωση του ανατολικού διαδρόμου της Πελοποννήσου και πρόσθετα έργα ύψους 2,3 δισ. ευρώ, όπως η αναβάθμιση του Κέντρου Υπερυψηλής Τάσης Κουμουνδούρου και η κατασκευή νέου ΚΥΤ στο Ρουφ.

Νέο «Εξοικονομώ» για 62.000 κατοικίες

Το δεύτερο μεγάλο μέτωπο είναι η μείωση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας. Στο πλαίσιο αυτό, προβλέπεται νέο πρόγραμμα «Εξοικονομώ» για 62.000 κατοικίες, με πόρους 1,2 δισ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο.

Από το ίδιο Ταμείο θα χρηματοδοτηθεί με 930 εκατ. ευρώ νέο πρόγραμμα αντικατάστασης συστημάτων θέρμανσης, το οποίο θα αφορά την αγορά και εγκατάσταση αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων.

Για 12.000 πολύ μικρές επιχειρήσεις προβλέπεται ξεχωριστό πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης, προϋπολογισμού 395 εκατ. ευρώ, επίσης με πόρους από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο.

Παράλληλα, εντός του 2027 σχεδιάζεται πανελλαδικό πρόγραμμα 200 εκατ. ευρώ από το εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων για την αγορά αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων από 100.000 δικαιούχους.

Πρόσθετη δράση 50 εκατ. ευρώ θα απευθύνεται σε 10.000 δικαιούχους στη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη, χρηματοδοτώντας φωτοβολταϊκά στη στέγη με μπαταρία, αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες.

Παρεμβάσεις σε δημόσια κτίρια και σχολεία

Το πακέτο συμπληρώνεται από το πρόγραμμα «ΗΛΕΚΤΡΑ», ύψους 117 εκατ. ευρώ, για την ενεργειακή αναβάθμιση 109 δημόσιων, διοικητικών και πανεπιστημιακών κτιρίων.

Προβλέπεται επίσης η υλοποίηση του προγράμματος «ΦΟΙΒΟΣ–ΑΘΗΝΑ», προϋπολογισμού 45 εκατ. ευρώ, το οποίο αφορά 246 σχολικά κτίρια, μεταξύ των οποίων δημοτικά σχολεία, νηπιαγωγεία και βρεφονηπιακοί σταθμοί.

Η κυβέρνηση εκτιμά ότι ο συνδυασμός των παραπάνω παρεμβάσεων μπορεί να οδηγήσει σε σταδιακή μείωση της λιανικής τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας κατά 30% έως το 2029. Η επίτευξη του στόχου θα εξαρτηθεί, ωστόσο, από την ταχύτητα υλοποίησης των επενδύσεων, την ανάπτυξη επαρκούς αποθηκευτικής ισχύος και τη μεταφορά της αναμενόμενης αποκλιμάκωσης των τιμών χονδρικής στους τελικούς καταναλωτές.