Οι καλλιέργειες στρειδιών στην Μεσόγειο Θάλασσα, περιέχουν ανησυχητικά υψηλά ποσοστά μικροπλαστικών, με τα δείγματα από βιομηχανοποιημένες, παράκτιες περιοχές να δείχνουν διπλή ποσότητα σε σχέση με εκείνα που βρίσκονται σε λιγότερο ανεπτυγμένες περιοχές, σύμφωνα με την επιθεώρηση npj Emerging Contaminants.
Τι ακριβώς συμβαίνει;
Οι επιστήμονες εξηγούν πως, τα επίπεδα στρείδια καλλιεργούνται σε δύο περιοχές της Μεσογείου: Στην Αδριατική και την Τυρρηνική Θάλασσα. Όλα τα δείγματα που ελέγχθηκαν, περιείχαν μικροπλαστικά. Στα δείγματα από την Τυρρηνική η ποσότητα μικροπλαστικών ήταν 1.55 μόριo ανά γραμμάρια, ενώ στα στρείδια της Αδριατικής, η ποσότητα ηταν 0.84 μόριο ανά γραμμάριο.
Η ποσότητα της μόλυνσης αντανακλά την τοπική βιομηχανική δραστηριότητα. Τα στρείδια κοντά στην ακτή της Τυρρηνικής, από όπου διέρχεται ο ποταμός Γκαριλιάνο, μέσα από ζώνες με πολλά εργοστάσια, περιείχαν πιο σφαιρικά πλαστικά, τα οποία γενικά συνδέονται με τη βιομηχανική παραγωγή.
Παράλληλα, τα στρείδια της Αδριατικής από νερά που τροφοδοτούνται από τον ποταμό που βρίσκεται στην αγροτική περιοχή, Νέρετβα παρουσίασαν υψηλότερη περιεκτικότητα σε ίνες λόγω απορροών από αγροκτήματα και παροχέτευσης νερού από πλύσιμο ρούχων. Πιο ανησυχητικό, ήταν το μέγεθος των κομματιών πλαστικού που βρέθηκαν.
Το πιο ανησυχητικό ήταν το μέγεθος των πλαστικών θραυσμάτων που βρέθηκαν. Περίπου το 80% είχε μέγεθος μικρότερο από 500 μικρόμετρα, με πιο συνηθισμένα να είναι από 50 έως 150 μικρόμετρα.
Το μέγεθος αυτό αντιστοιχεί απόλυτα με το πλαγκτόν που καταναλώνουν τα στρείδια, τα οποία «φιλτράρουν», την τροφή τους, κάτι που συνεπάγεται πως, τα στρείδια δεν μπορούν να κάνουν τον διαχωρισμό ανάμεσα στην τροφή και στα κομμάτια του πλαστικού με το ίδιο μέγεθος.
Γιατί είναι ανησυχητικά τα μικροπλαστικά στα στρείδια;
Τα στρείδια επεξεργάζονται περίπου 25 λίτρα νερού ανά ώρα, κάτι που τα κάνει ιδιαίτερα ευάλωτα στη συσσώρευση του πλαστικού. Καθώς στραγγίζουν το νερό για ν’ απορροφήσουν τις θρεπτικές ουσίες, αναπόφευκτα, εγκλωβίζουν τα συνθετικά κομμάτια που αντιστοιχούν στο μέγεθος της φυσικής τους διατροφής.
Η μόλυνση αυτή αποτελεί απειλή για την ανθρώπινη υγεία, καθώς συχνά, τα μύδια τρώγονται αμαγείρευτα, σαν μεζές σ’ ολόκληρη την Ευρώπη.
Οι τυποποιημένες διαδικασίες καθαρισμού τους που απομακρύνουν τα βακτήρια, παίρνουν μόλις 48 ώρες, αλλά οι έρευνες δείχνουν πως, τα στρείδια, για ν’ αποβάλλουν το 90% του πλαστικού που έχουν καταναλώσει, χρειάζονται 96 ώρες.
Οι σημερινοί κανονισμοί ασφάλειας των τροφίμων, δεν λαμβάνουν υπόψη την μόλυνση από τα μικροπλαστικά, κάτι που σημαίνει πως, οι καταναλωτές τρώνε τα κομμάτια τους, χωρίς να το γνωρίζουν.
Το μερικώς περίκλειστο σχήμα της Μεσογείου, επιδεινώνει το πρόβλημα. Η κακή κυκλοφορία του νερού προς τον ανοιχτό ωκεανό, σε συνδυασμό με τις, σχεδόν ασφυκτικά γεμάτες ανθρώπινη ζωή, ακτογραμμές δημιουργούν μια παγίδα για τα συνθετικά σκουπίδια.
Οι ποταμοί συσσωρεύουν τα απομεινάρια, διοχετεύοντας τη ρύπανση της ενδοχώρας στις καλλιέργειες των στρειδιών που βρίσκονται 15 με 20 χιλιόμετρα από το σημείο που ο ποταμός συναντά τη θάλασσα.
Τι μπορεί να γίνει για τα μικροπλαστικά;
- Αν τρώτε στρείδια, ρωτήστε τους προμηθευτές για την αλιεία τους και για το αν οι καλλιέργειες, λαμβάνουν μέτρα για τον έλεγχο των επιπέδων των μικροπλαστικών.
- Στηρίξτε τις καλλιέργειες που δίνουν προτεραιότητα στην τροφή από βιώσιμες πηγές, από νερό, καλλιέργειες που βρίσκονται κοντά σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες.
- Περιορίστε το αποτύπωμα του πλαστικού ώστε ν’ αποτρέψετε τις είσοδο περισσότερων πλαστικών στον υδροφόρο ορίζοντα.
Επιλέξτε ρούχα που κατασκευάζονται από φυσικά υλικά και όχι συνθετικά υφάσματα, τα οποία απελευθερώνουν μικροσκοπικά πλαστικά κατά τη διάρκεια της πλύσης. - Εγκαταστήστε φίλτρο πλυντηρίου που εγκλωβίζει τις μικροΐνες πριν μπουν στο νερό της πλύσης.
- Επικοινωνήστε με εκπροσώπους για την ενίσχυση των κανονισμών που αφορούν τον έλεγχο των μικροπλαστικών στα θαλασσινά. Τα σημερινά πρότυπα ασφαλείας χρειάζονται επικαιροποίηση ώστε να συμπεριλάβουν τον έλεγχο των μικροπλαστικών μαζί με τον έλεγχο των βακτηρίων.
- Στηρίξτε πρωτοβουλίες καθαρισμού στην περιοχή σας, καθώς οι υδροφόροι ορίζοντες μεταφέρουν πλαστικά από την ενδοχώρα προς τις παράκτιες καλλιέργειες.
- Η δράση της κοινότητας για μείωση της χρήσης πλαστικού ωφελεί άμεσα τα θαλάσσια οικοσυστήματα και την ασφάλεια των τροφίμων σε περιοχές που βρίσκονται πιο χαμηλά στην πορεία του υδροφόρου ορίζοντα.
