Τα ευρήματα μελέτης με δεκάδες εθελοντές από τη Βόρεια Αγγλία. Τι έδειξαν οι εξετάσεις που έκαναν.

Οι περισσότεροι ειδικοί συνιστούν να διακόπτεται η λήψη βιταμίνης D το καλοκαίρι εφόσον υπάρχει αυξημένη έκθεση στον ήλιο, διότι ο οργανισμός παράγει επαρκείς ποσότητες. Μια νέα μελέτη όμως αποκαλύπτει ότι η έκθεση αυτή μπορεί να μην είναι αρκετή για να αναπληρωθούν τα επίπεδά της στον οργανισμό των ανθρώπων που έχουν έλλειψη.

Η συνέπεια είναι να περνούν πολλοί εν αγνοία τους όλο τον χρόνο με πολύ χαμηλά επίπεδα της βιταμίνης. Αυτό μπορεί να έχει επιπτώσεις στην υγεία των οστών, την γενική ευεξία και την μακροχρόνια υγεία τους.

Η νέα μελέτη δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθεώρηση European Journal of Clinical Nutrition. Διεξήχθη σε 299 εθελοντές από τη βόρεια Αγγλία, ηλικίας 18 ετών και άνω.

Από τον Δεκέμβριο του 2024 έως τον Αύγουστο του 2025 οι ερευνητές μετρούσαν μία φορά τον μήνα τα επίπεδα της βιταμίνης στο αίμα τους. Όπως διαπίστωσαν, σχεδόν οι επτά στους δέκα (το 72%) είχαν έλλειψη ή ανεπάρκεια της βιταμίνης. Ανάμεσά τους συμπεριλαμβανόταν το σχεδόν 55% όσων είχαν ηλικία άνω των 65 ετών.

Οι άνθρωποι αυτοί είχαν επίπεδα βιταμίνης D από 20 ng/ml και κάτω, αντί για πάνω από 20 ng/ml που θεωρούνται φυσιολογικά.

Το πιο σημαντικό όμως είναι πως το ποσοστό αυτό δεν παρουσίαζε ιδιαίτερη διαφορά αναλόγως με την εποχή του χρόνου. Ακόμα και το καλοκαίρι (Ιούνιο έως Αύγουστο), λ.χ., το 55,6% των συμμετεχόντων ηλικίας 65 ετών και άνω είχαν έλλειψη της βιταμίνης.

Οι συνέπειες από την έλλειψη

Η βιταμίνη D είναι λιποδιαλυτή. Παίζει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη και διατήρηση των οστών, αυξάνοντας κυρίως την απορρόφηση από τα τρόφιμα:

• Του ασβεστίου
• Του μαγνησίου
• Του φωσφόρου

Τα χαμηλά επίπεδά της σχετίζονται με αυξημένο κίνδυνο αναπτύξεως προβλημάτων υγείας όπως:

• Η οστεοπόρωση
• Η εξασθένηση του ανοσοποιητικού συστήματος

Επιπλέον, η χρόνια ή/και σοβαρή έλλειψη της βιταμίνης οδηγεί σε χαμηλά επίπεδα ασβεστίου στο αίμα. Αυτά με τη σειρά τους οδηγούν σε υπερπαραθυρεοειδισμό, δηλαδή σε υπερλειτουργία των παραθυρεοειδών αδένων που προσπαθούν να διατηρήσουν σε φυσιολογικά όρια το ασβέστιο.

Η έλλειψη ασβεστίου και ο υπερπαραθυρεοειδισμός μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα, όπως μυϊκή αδυναμία, κράμπες, κόπωση, κατάθλιψη. Επειδή, εξ άλλου, ο οργανισμός «τραβάει» ασβέστιο από τα οστά, αυξάνεται ο κίνδυνος μαλακών οστών (οστεομαλάκυνση). Έτσι αυξάνεται μακροπρόθεσμα και ο κίνδυνος οστεοπόρωσης και καταγμάτων.

Επιπλέον, η ανεπάρκεια και η έλλειψη βιταμίνης D σχετίζονται μακροπρόθεσμα με τα καρδιαγγειακά νοσήματα και τον διαβήτη.

Εξεπλάγησαν οι ερευνητές

«Αυτό που μας εξέπληξε στη μελέτη μας ήταν το γεγονός ότι τα επίπεδα της βιταμίνης D δεν βελτιώνονταν ούτε κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, όταν περιμέναμε να ανακάμψουν», δήλωσε ο ερευνητής Dr. Bernard Corfe, καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου & Υγείας στο Πανεπιστήμιο του Νιούκασλ.

«Αυτό υποδηλώνει ότι ο ήλιος από μόνος του δεν είναι πάντοτε αρκετός, ιδίως για τους ηλικιωμένους και όσους έχουν σκουρόχρωμη επιδερμίδα», πρόσθεσε.

Τα νέα ευρήματα υποδηλώνουν πως στους ανθρώπους που ήδη έχουν χαμηλή βιταμίνη D, η έκθεση στον ήλιο για 10-15 λεπτά που καθημερινά συνιστάται το καλοκαίρι ίσως δεν είναι αρκετή για να την αναπληρώσουν. Ούτε όμως μπορεί να παραταθεί, αφού υπάρχει κίνδυνος ηλιακού εγκαύματος.

Επομένως, «όσοι ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου δεν πρέπει να εικάζουν ότι θα λυθεί το πρόβλημά τους με την έκθεση στον ήλιο το καλοκαίρι», πρόσθεσε ο καθηγητής.

Οι ερευνητές συνεχίζουν την έρευνά τους για να επαληθεύσουν τα ευρήματά τους και σε άλλες πληθυσμιακές ομάδες.