Μία νέα εξέταση αίματος που ελέγχει την γονιδιακή δραστηριότητα στα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος, μπορεί να εντοπίζει σε πρώιμο στάδιο τον καρκίνο του παγκρέατος, αναφέρουν επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο Kanazawa στην Ιαπωνία.

Οι επιστήμονες δοκίμασαν την εξέταση που ανέπτυξαν σε πάσχοντες από πολύ αρχικούς καρκίνους και σε υγιείς εθελοντές. Η σύγκριση έδειξε ότι το ποσοστό ακριβείας της εξέτασης έφθανε στο 90%.

Το εύρημα αυτό είναι ελπιδοφόρο, διότι ο καρκίνος του παγκρέατος συνήθως γίνεται αντιληπτός όταν είναι πολύ προχωρημένος. Η συνέπεια είναι να έχει χαμηλό ποσοστό μακροχρόνιας επιβίωσης.

«Η μεγάλη πρόκληση με τον συγκεκριμένο καρκίνο είναι η αδυναμία μας να τον εντοπίσουμε νωρίς», δήλωσε ο γαστρεντερολόγος Dr. Rosario Ligresti, διευθυντής του Κέντρου Παγκρέατος στο Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου Hackensack, στο Νιου Τζέρσι.

Έως ότου οι ασθενείς αναπτύξουν ύποπτα συμπτώματα «ο καρκίνος τους συνήθως είναι ήδη πολύ προχωρημένος», εξήγησε. «Το γεγονός αυτό περιορίζει σημαντικά τις θεραπευτικές επιλογές τους».

Τα νέα ευρήματα «αποτελούν σημαντικό βήμα προόδου στην αναζήτηση μιας αξιόπιστης, μη επεμβατικής διαγνωστικής εξέτασης για τη νόσο», συμπλήρωσε.

Ο καρκίνος του παγκρέατος είναι η έκτη συχνότερη κακοήθης νόσος στη χώρα μας. Σε ετήσια βάση διαγιγνώσκονται με αυτόν περισσότεροι από 2.200 άνδρες και γυναίκες. Είναι όμως και η τέταρτη αιτία θανάτου από καρκίνο.

Τα περιφερειακά μονοπύρηνα κύτταρα

Τα νέα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση Nature. Όπως γράφουν οι ερευνητές, η έγκαιρη διάγνωση έχει κρίσιμη σημασία για την αντιμετώπιση οποιασδήποτε μορφής καρκίνου. Ωστόσο μόλις στο 2-3% των περιπτώσεων διαγιγνώσκεται σε αρχικό στάδιο ο καρκίνος του παγκρέατος, επειδή δεν υπάρχει αξιόπιστη εξέταση για έγκαιρη διάγνωση.

Έτσι, οι ασθενείς που φθάνουν στα πέντε χρόνια από τη διάγνωση είναι το μόλις 13% του συνόλου.

Η νέα μελέτη βασίσθηκε σε προγενέστερα ευρήματα της ίδιας ερευνητικής ομάδας. Οι επιστήμονες είχαν διαπιστώσει ότι η γονιδιακή έκφραση στα περιφερειακά μονοπύρηνα κύτταρα των πασχόντων από αυτή τη μορφή καρκίνου είναι διαφορετική απ’ ό,τι στους υγιείς ανθρώπους. Τα κύτταρα αυτά αποτελούν τμήμα του ανοσοποιητικού συστήματος.

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι ο καρκίνος αλλάζει τη συμπεριφορά των συγκεκριμένων κυττάρων από τα πρώτα κιόλας στάδια της ανάπτυξής του.

Με βάση αυτό το εύρημα οι ερευνητές ανέπτυξαν την εξέτασή τους, η οποία αναλύει την έκφραση 56 συγκεκριμένων γονιδίων. Ανέπτυξαν επίσης ένα τεστ που την συνδυάζει με έναν ευρέως χρησιμοποιούμενο καρκινικό δείκτη (λέγεται CA 19-9). Το τεστ αυτό λέγεται Panregza.

Η μελέτη

Στη νέα μελέτη συμμετείχαν 10 πάσχοντες από παγκρεατικό καρκίνου σταδίου 0 ή 1 και 104 υγιείς εθελοντές. Οι επιστήμονες τους υπέβαλλαν:

• Στην γονιδιακή εξέταση μόνη της
• Στο τεστ Panregza
• Σε σκέτη μέτρηση του καρκινικού δείκτη CA 19-9

Όπως διαπίστωσαν, η γονιδιακή εξέταση αναγνώρισε τους 9 στους 10 αρχικού σταδίου καρκίνους. Ο καρκινικός δείκτης μόνος του εντόπισε μόλις 1 στα 10 περιστατικά. Και το συνδυασμένο τεστ Panregza το 60%. Είχε όμως και πολλά ψευδώς θετικά αποτελέσματα.

Τα ευρήματα αυτά πρέπει να επαληθευτούν σε μεγαλύτερες μελέτες για να εξαχθούν οριστικά συμπεράσματα. Σε κάθε περίπτωση όμως αποτελούν ένα σημαντικό βήμα προς την σωστή κατεύθυνση, τόνισε ο Dr. Ligresti.

«Μία τέτοιου είδους εξέταση θα μας επέτρεπε να εντοπίζουμε και να χειρουργούμε τους ασθενείς υψηλού κινδύνου, πολύ πριν αρχίσουν τα συμπτώματα του καρκίνου τους», είπε.