Η σωματική άσκηση παγκοσμίως δεν έχει βελτιωθεί τα τελευταία είκοσι χρόνια, παρά την ανάπτυξη πολλών σχετικών πολιτικών. Αυτό δείχνουν τρεις μελέτες που δημοσιεύθηκαν στα επιστημονικά περιοδικά Nature Medicine και Nature Health.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, περισσότεροι από πέντε εκατομμύρια θάνατοι κάθε χρόνο παγκοσμίως συνδέονται με τη σωματική αδράνεια.

Την ίδια στιγμή, περίπου ένας στους τρεις ενήλικες και οκτώ στους δέκα εφήβους δεν ακολουθούν τις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τη σωματική δραστηριότητα. Οι συστάσεις του ΠΟΥ προβλέπουν τουλάχιστον 150 λεπτά μέτριας άσκησης την εβδομάδα για τους ενήλικες και 60 λεπτά καθημερινής δραστηριότητας για τα παιδιά.

Μεγάλες κοινωνικές ανισότητες στην άσκηση

Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Medicine, ερευνητές με επικεφαλής τη Ντέμπορα Σάλβο από το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν ανέλυσαν δεδομένα από 68 χώρες.

Η ανάλυση αποκάλυψε σημαντικές ανισότητες στα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας, τόσο μεταξύ φύλων όσο και μεταξύ κοινωνικοοικονομικών ομάδων.

Η πρόσβαση σε δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου που περιλαμβάνουν άσκηση ήταν 40 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερη στις κοινωνικά ευνοημένες ομάδες. Για παράδειγμα, σε πλούσιους άνδρες που ζουν σε χώρες υψηλού εισοδήματος. Αντίθετα, ήταν πολύ χαμηλότερη σε πιο ευάλωτες ομάδες, όπως φτωχές γυναίκες σε χώρες χαμηλού εισοδήματος.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι η σωματική δραστηριότητα που συνδέεται με την εργασία –δηλαδή δραστηριότητες που γίνονται από οικονομική ανάγκη– είναι πιο συχνή στους λιγότερο προνομιούχους πληθυσμούς.

Παράλληλα επισημαίνουν ότι η άσκηση έχει σημαντικά οφέλη για την υγεία. Συμβάλλει στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, μειώνει τον κίνδυνο μολυσματικών ασθενειών, περιορίζει τα συμπτώματα κατάθλιψης και συνδέεται με καλύτερα αποτελέσματα σε ασθενείς με καρκίνο.

Η σχέση άσκησης και κλιματικής αλλαγής

Σε άλλη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Health, η Έρικα Χίνκσον από το Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας του Όκλαντ στη Νέα Ζηλανδία και οι συνεργάτες της εξετάζουν τη σχέση ανάμεσα στη σωματική δραστηριότητα και την κλιματική αλλαγή.

Οι ερευνητές παρουσίασαν ένα μοντέλο που δείχνει ότι η προώθηση δραστηριοτήτων όπως το περπάτημα, η ποδηλασία και η χρήση δημόσιων συγκοινωνιών αντί της οδήγησης μπορεί να μειώσει τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.

Την ίδια στιγμή, η κλιματική αλλαγή μπορεί να επηρεάζει αρνητικά τη σωματική δραστηριότητα. Ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως οι έντονοι καύσωνες, κάνουν πιο δύσκολη την άσκηση σε εξωτερικούς χώρους.

Οι συγγραφείς τονίζουν ότι οι προκλήσεις για το κλίμα και την υγεία είναι στενά συνδεδεμένες. Για τον λόγο αυτό υποστηρίζουν ότι οι πολιτικές για τη σωματική δραστηριότητα και την κλιματική αλλαγή πρέπει να συντονίζονται και να έχουν κοινούς στόχους.

Πολλές πολιτικές, αλλά περιορισμένη εφαρμογή

Σε τρίτη μελέτη, επίσης στο Nature Health, η Άντρια Ραμίρεζ Βαρελά από το Κέντρο Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου του Τέξας στο Χιούστον ανέλυσε 661 εθνικά έγγραφα πολιτικής για την προώθηση της σωματικής δραστηριότητας.

Τα έγγραφα προέρχονταν από 200 χώρες και καλύπτουν την περίοδο 2004–2025.

Η ανάλυση έδειξε ότι, αν και οι περισσότερες χώρες έχουν υιοθετήσει πολιτικές για την προώθηση της άσκησης, τα στοιχεία εφαρμογής παραμένουν περιορισμένα.

Επιπλέον, το 26,5% των χωρών που διαθέτουν τέτοια έγγραφα πολιτικής δεν περιλαμβάνει μετρήσιμους στόχους, γεγονός που δυσκολεύει την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων.

Μέσα από συνεντεύξεις με 46 ειδικούς και υπεύθυνους χάραξης πολιτικής, οι ερευνητές κατέληξαν ότι ένα από τα βασικά εμπόδια είναι η χαμηλή πολιτική προτεραιότητα που δίνεται στη σωματική δραστηριότητα, παρότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σταδιακή αύξηση του ενδιαφέροντος.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ – ΜΠΕ