Η χειρουργική επέμβαση πρέπει να είναι η έσχατη λύση για τους ασθενείς με σοβαρή, χρόνια δυσκοιλιότητα, σύμφωνα με νέες κατευθυντήριες οδηγίες που εξέδωσε η Αμερικανική Γαστρεντερολογική Εταιρεία (AGA).

Η επέμβαση συνίσταται στην χειρουργική αφαίρεση τμήματος από το κόλον έντερο (κολεκτομή), το οποίο αποτελεί τμήμα του παχέος εντέρου. Συχνά συνιστάται σε ασθενείς με ανθεκτική δυσκοιλιότητα – δηλαδή με δυσκολία στις κενώσεις που δεν ανταποκρίνεται στις άλλες, συντηρητικές θεραπείες.

Ωστόσο η εφαρμογή της ενέχει σημαντικούς κινδύνους για την υγεία. Επιπλέον, δεν οδηγεί πάντοτε σε καταπράϋνση των συμπτωμάτων των ασθενών, λένε οι ειδικοί.

Οι συστάσεις τους δημοσιεύονται στην ιατρική επιθεώρηση  Clinical Gastroenterology and Hepatology.

«Για τους ανθρώπους που υποφέρουν επί χρόνια, η εγχείρηση μπορεί να ακούγεται ως η μοναδική μόνιμη λύση, ιδίως όταν έχουν δοκιμάσει ανεπιτυχώς πολλές φαρμακευτικές θεραπείες», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας των οδηγιών Dr. Kyle Staller, αναπληρωτής καθηγητής Γαστρεντερολογίας στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ.

Οι γιατροί, όμως, πρέπει να εξετάζουν το ενδεχόμενο της επέμβασης μόνον όταν οι εξετάσεις δείξουν ότι όντως το κόλον έντερο μετακινεί με εξαιρετικά βραδύ ρυθμό τα κόπρανα και οι άλλες θεραπείες όντως δεν επιδρούν, πρόσθεσε. «Η εγχείρηση δεν είναι κατάλληλη για τους περισσότερους πάσχοντες από δυσκοιλιότητα», τόνισε.

Τι είναι η ανθεκτική δυσκοιλιότητα

Υπολογίζεται ότι το 8-12% των ενηλίκων πάσχουν από χρόνια δυσκοιλιότητα. «Οι περισσότεροι άνθρωποι την εκδηλώνουν κάποια στιγμή στη ζωή τους. Σε πολλές περιπτώσεις βελτιώνεται με απλά μέτρα, όπως αλλαγές στη διατροφή, φυτικές ίνες, περισσότερα υγρά, υπακτικά (καθαρτικά) φάρμακα», εξήγησε ο Dr. Staller.

«Η ανθεκτική δυσκοιλιότητα είναι κάτι διαφορετικό. Είναι αυτή που δεν βελτιώνεται με την πάροδο του χρόνου, παρά τις ενδεδειγμένες θεραπείες. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται από συνταγογραφούμενα φάρμακα έως θεραπείες με ασκήσεις πυελικού εδάφους», συνέχισε.

Η ανθεκτική δυσκοιλιότητα δεν κάνει απλώς δύσκολη τη ζωή των πασχόντων, τόνισε. Υποδηλώνει ότι υπάρχει υποκείμενο πρόβλημα με το έντερο ή με τους πυελικούς μυς. Το πρόβλημα αυτό δεν μπορεί να διορθωθεί με ένα φάρμακο ή μια διατροφική παρέμβαση.

Η κολεκτομή, όμως, σχετίζεται με υψηλά ποσοστά επιπλοκών, που κυμαίνονται από υποτροπιάζουσα δυσκοιλιότητα και απόφραξη του εντέρου έως εξάρτηση από τα υπακτικά φάρμακα.

Οι πιθανές υποκείμενες αιτίες

Σύμφωνα με τις νέες οδηγίες, πριν εξεταστεί το ενδεχόμενο κολεκτομής, πρέπει να αποκλεισθούν οι υποκείμενες αιτίες της χρόνιας δυσκοιλιότητας. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται:

• Παρενέργειες φαρμάκων
• Νευρολογικές διαταραχές
• Προβλήματα ψυχικής υγείας

Στα φάρμακα που μπορεί να οδηγήσουν σε αυτήν συμπεριλαμβάνονται οπιοειδή, αντιψυχωσικά και συμπληρώματα σιδήρου. Μπορεί επίσης να σχετίζονται αντιχολινεργικά φάρμακα που λαμβάνονται για την ουροδόχο κύστη, τις αλλεργίες ή τις διαταραχές της ψυχικής διάθεσης.

Στις νευρολογικές παθήσεις που πρέπει να αποκλειστούν συμπεριλαμβάνονται ενδεικτικά η νόσος του Πάρκινσον και η πολλαπλή σκλήρυνση. Και στα προβλήματα ψυχικής υγείας οι διαταραχές πρόσληψης τροφής, η κατάθλιψη και οι αγχώδεις διαταραχές.

«Πριν χαρακτηρισθεί η δυσκοιλιότητα ως ανθεκτική, πρέπει να ελεγχθούν αυτοί οι συμβάλλοντες παράγοντες», επισήμανε ο Dr. Staller.

Και προσωρινή κολοστομία

Οι ασθενείς πρέπει επίσης να λάβουν τα απαιτούμενα συνταγογραφούμενα και μη φάρμακα. Μάλιστα στις οδηγίες προτείνεται να χρησιμοποιηθούν υπό ιατρική παρακολούθηση και φάρμακα εκτός εγκεκριμένων ενδείξεων, όπως ορισμένα που χορηγούνται για ασθένειες όπως η μυασθένεια gravis.

Το τελικό βήμα πριν από την επέμβαση είναι να δοκιμαστεί μία προσωρινή κολοστομία (σακουλάκι). Η επέμβαση αυτή μπορεί να αντιστραφεί. Γίνεται για να εξακριβωθεί εάν ο ασθενής είναι πιθανό να ωφεληθεί από την μόνιμη αφαίρεση τμήματος από το κόλον έντερο.