Aυτοδιοικητικές απορίες….τι συμβαίνει στο Δήμο Αγρινίου; ΚΑΙ …οι πολιτικές προεκτάσεις του νεου εκλογικού ν’ομου για την τ.α… (αφόρητος συγκεντρωτισμός και κομματοκρατία)

Του Δημήτρη Τραπεζιώτη
Δικηγόρου

Στις 25/1/2021 σε συνεδρίαση του ΔΣ της ΚΕΔΕ ο νέος Υπουργός Εσωτερικών κ. Βορίδης προανήγγειλε την κατάργηση της απλής αναλογικής και την αλλαγή του εκλογικού νόμου. Ο Υπουργός ανακοίνωσε επίσημα μεταξύ άλλων ότι καταργείται η απόλυτη πλειοψηφία του 50%+1, ότι ο Δήμαρχος θα εκλέγεται με 43% από τον πρώτο γύρο και ότι θα μειωθούν οι δημοτικοί σύμβουλοι που θα εκλέγονται. Επίσης ότι τίθεται πλαφόν εισόδου 3% για την ανάδειξη μελών στο Δημοτικό Συμβούλιο (ΔΣ), ότι καταργείται η τρίτη κάλπη και επανέρχεται το σύστημα εκλογής Κοινοτικών Συμβούλων με ενιαίο ψηφοδέλτιο, συνδεδεμένο και προσαρτημένο στα ψηφοδέλτια των υποψηφίων Δημάρχων. Τέλος ότι ο νέος Δημοτικός Κώδικας, το θέμα των αρμοδιοτήτων και η πολυεπίπεδη διακυβέρνηση μετατίθεται για αργότερα. Ο δε αναπληρωτής Υπουργός κ. Πέτσας σε δηλώσεις του (Ρ/Σ ΣΚΑΙ) επεσήμανε ότι η μεταφορά του ΕΝΦΙΑ στην Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν έχει εγκαταλειφθεί.
Δύο μέρες μετά, στις 27/1/2021 συνήλθε το ΔΣ του Δήμου Αγρινίου, με τηλεδιάσκεψη, όπου αναμέναμε ότι οι Δημοτικοί Σύμβουλοι, αλλά κυρίως και πρωτίστως οι επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεων, θα έθεταν το ζήτημα της αλλαγής του εκλογικού νόμου ως πρώτο θέμα είτε με αίτημα για συζήτηση εκτός Η/Δ, είτε με τη μορφή ψηφίσματος, είτε με τη μορφή ερωτήματος προς τον Δήμαρχο, δεδομένου μάλιστα ότι ο κ. Παπαναστασίου είναι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΕΔΕ, ΔΙΟΤΙ η προωθούμενη αλλαγή του εκλογικού νόμου με τις ανωτέρω βασικές ρυθμίσεις και επιλογές:
Είναι πρόδηλο ότι εντάσσεται σε έναν σχεδιασμό εξυπηρέτησης κομματικών σκοπιμοτήτων.
Το 43% αποτελεί κατάφωρη παραβίαση της αρχής της ισοδυναμίας της ψήφου και συνταγματικά μη ανεκτή σχετικοποίηση της δημοκρατικής νομιμοποίησης του επιτυχόντος συνδυασμού.
Η κυβέρνηση θα επεκτείνει την κυριαρχία της στον χώρο της ΤΑ, αυξάνοντας τον κομματικό έλεγχο επί των ΟΤΑ, ώστε να αποτελούν τα θεσμικά στηρίγματα, των πολιτικών της επιλογών σε όλους τους τομείς της κοινωνικής και οικονομικής ζωής. Σε πολλούς Δήμους οι επίσημοι υποψήφιοι που θα στηρίξει η κυβέρνηση της ΝΔ έχουν τη δυναμική και τη δυνατότητα να βρεθούν στην πρώτη θέση και να υπερβούν το 43%στον α’ γύρο. Είναι βέβαιον λοιπόν ότι ο νέος εκλογικός νόμος θα ευνοήσει το κόμμα (ΝΔ) που πήρε την πρωτοβουλία για τη θέσπιση του.
Με την εκλογή του Δημάρχου, εφόσον συγκεντρώσει το 43% επανέρχεται ένα συγκεντρωτικό μοντέλο που ενισχύει την πρώτη παράταξη έναντι των αντιπολιτευόμενων δεδομένου μάλιστα ότι αυτή (η πρώτη παράταξη) θα συγκεντρώνει τα 3/5 των εδρών.
Οι προωθούμενες ρυθμίσεις θα λειτουργήσουν ως ανάχωμα για την απορρύθμιση των κομματικών ταυτίσεων, θα ενεργοποιήσουν τα κομματικά αντανακλαστικά και θα επιφέρουν μια αφόρητη κομματοκρατία στον χώρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΤΑ).
Θα περιχαρακώσουν κομματικά τους ψηφοφόρους και τους υποψήφιους και θα αποτρέψουν τις κομματικά «απείθαρχες» υποψηφιότητες. Μια «αντάρτικη» υποψηφιότητα θα έχει πλέον μεγαλύτερο δυνητικό «κόστος» απ΄ότι με το υφιστάμενο εκλογικό σύστημα. Όμως κατά τη γνώμη μου όπου υπάρξουν τέτοιες υποψηφιότητες θα ανατρέψουν απροσδιόριστα το «παιχνίδι». Ακόμη οι προωθούμενες αλλαγές θα συμπιέσουν εκλογικά την απήχηση των μικρότερων κομμάτων και επίσης θα δώσουν τη χαριστική βολή στις Κοινότητες.
Το πλαφόν εισόδου στο 3% για την ανάδειξη μελών του ΔΣ λειτουργεί περιοριστικά αποκλείοντας τις μικρές παρατάξεις που θα μπορούσαν να εκλέξουν το λιγότερο έναν εκπρόσωπο. Δηλαδή συνιστά έναν περιορισμό που υπονομεύει δραστικά τη δυνατότητα αναλογικής εκπροσώπησης στο ΔΣ διαφόρων κοινωνικών ομάδων, συλλογικοτήτων και συμμαχιών που συγκροτούνται σε τοπικό επίπεδο.
Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω ο νέος εκλογικός νόμος με τις ανωτέρω ρυθμίσεις θα συμπιέσει τον πολιτικό και εκλογικό πλουραλισμό σε τοπικό επίπεδο από άποψη προσφοράς και ζήτησης και θα μετατρέψει την ΤΑ και τις τοπικές κοινωνίες σε πεδίο κομματικής αντιπαράθεσης. Είναι λοιπόν ευχερώς αντιληπτό ότι οι πολιτικές συνέπειες και προεκτάσεις του προωθούμενου εκλογικού συστήματος είναι πολύ σοβαρές. ΠΛΗΝ ΟΜΩΣ ΟΥΔΕΙΣ στο ΔΣ, πλην του Δημοτικού Συμβούλου κ. Στέλιου ΜΕΡΜΙΓΚΗ, έθεσε το ζήτημα της προωθούμενης αλλαγής του εκλογικού νόμου και των πολιτικών συνεπειών και προεκτάσεών του.
ΑΠΟΡΩ ΚΑΙ ΕΞΙΣΤΑΜΑΙ ΔΙΟΤΙ για άλλα ζητήματα, πολλές φορές και άσχετα με την Τ.Α. ή ακόμα κα ήσσονος σημασίας συγκριτικά με τις ρυθμίσεις του εκλογικού νόμου και το εκλογικό σύστημα, σπεύδουν να υποβάλουν ερωτήσεις, ζητούν συζήτηση εκτός Η/Δ ή έκδοση ψηφισμάτων.
Τι συμβαίνει; στην προκειμένη περίπτωση απλώς υπήρξαν χαμηλά αντανακλαστικά ή συμβαίνει κάτι άλλο;
ΔΙΟΤΙ όταν δεν διατυπώνονται αντιρρήσεις ούτε από τους Δημοτικούς Συμβούλους που έχουν την απλή αναλογική ως σημαία, τούτο αφενός συνιστά έμμεση ομολογία ότι η άλλη πλευρά είχε δίκιο και ότι το προηγούμενο σύστημα της απλής αναλογικής δημιούργησε προβλήματα και δυσχέρειες στην διακυβέρνηση του Δήμου και αφετέρου ανάβει το πράσινο φως στην κυβέρνηση, με τον ισχυρισμό της «πάση θυσία κυβερνησιμότητας», να «σαρώσει» τα πάντα, όχι μόνο τους Δήμους αλλά και τη Δημοκρατία, διότι το προωθούμενο εκλογικό σύστημα συνιστά επιστροφή σε ένα μοντέλο που αλλοιώνει την εκλογική έκφραση, στρεβλώνει την εκπροσώπηση, ευνοεί την αδιαφάνεια, ενισχύει τον συγκεντρωτισμό και προσβάλει τις αρχές της εγγύτητας και της επικουρικότητας κατ’ αντίθεση προς τον Ευρωπαϊκό Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας (ΕΧΤΑ) .
Και αφού δεν αντιδρά κανείς ο Δήμαρχος ταυτισμένος με την πολιτική της κυβέρνησης, καθισμένος στον «θρόνο» του, απολαμβάνει την κυριαρχία που του εξασφαλίζει: Πρώτον ο νόμος 4623/2019 του Τ. Θεοδωρικάκου με τον οποίον απέκτησε την πλειοψηφία των μελών της Οικονομικής Επιτροπής και της Επιτροπής Ποιότητας Ζωής, σε χρόνο μεταγενέστερο της εκδήλωσης της λαϊκής βούλησης και αντίθετα μ’ αυτήν.
Δεύτερον ο κατά άνω νέος εκλογικός νόμος που προωθεί ο νέος Υπουργός Εσωτερικών κ. Βορίδης και
Τρίτον η αφειδώς χορηγούμενη συναίνεση και στήριξη των Δημοτικών Συμβούλων, πλέον αυτών που ανήκουν στην πλειοψηφούσα παράταξη. Μια στήριξη η οποία είναι ακατανόητη όταν το έργο της σημερινής Δημοτικής Αρχής μετά από επτά (7) ολόκληρα χρόνια είναι και παραμένει ανύπαρκτο, ή ακριβέστερα εξαντλείται στην βαρετή πια ρητορική επανάληψη και χωρίς αντίκρισμα των περιβόητων έργων ΒΑΑ. Μια στήριξη που διαχέει τις ευθύνες για την άσκηση μιας δημοτικής πολιτικής που κρατάει την περιοχή μας σε μια ελώδη στασιμότητα, που μειώνει τους κοινόχρηστους χώρους και το πράσινο με την επαύξηση του τσιμέντου και ντρεσάρει τους πολίτες στην … αναγνώριση ενός «πεζόδρομου»!!! βάφοντας τους κεντρικούς δρόμους της πόλης με πέντε (5) τενεκέδες κόκκινο χρώμα. Το μείζον σήμερα για την Τ.Α. είναι ο νέος εκλογικός νόμος που έρχεται και προς τούτο πρέπει να συγκληθεί έκτακτο Δημοτικό Συμβούλιο στο οποίο να τοποθετηθούν ξεκάθαρα όλες οι Δημοτικές Παρατάξεις και όλοι οι Δημοτικοί Σύμβουλοι.

* να σημειωθεί ότι μετά το Δημοτικό Συμβούλιο τοποθετήθηκε σε τοπική εφημερίδα, με σχετικό άρθρο του, για τον προωθούμενο νέο εκλογικό νόμο και ο Δημοτικός Σύμβουλος Γ. Καραμητσόπουλος.

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΡΑΠΕΖΙΩΤΗΣ
Δικηγόρος, π. Δήμαρχος Θεστιέων