Οφθαλμίατροι επισημαίνουν ότι τρεις συνήθειες αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο οφθαλμικών λοιμώξεων, ορισμένες από τις οποίες μπορεί να προκαλέσουν μόνιμη βλάβη στην όραση

Οι φακοί επαφής έχουν κάνει την καθημερινότητα μας πιο εύκολη, αλλά κρύβουν και κινδύνους, τουλάχιστον όταν δεν χρησιμοποιούνται σωστά, προειδοποιούν οι ειδικοί.

Οφθαλμίατροι επισημαίνουν ότι τρεις συνήθειες αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο οφθαλμικών λοιμώξεων, ορισμένες από τις οποίες μπορεί να προκαλέσουν μόνιμη βλάβη στην όραση

Οι φακοί επαφής λειτουργούν σαν «σφουγγάρι»

Οι περισσότεροι χρήστες επιλέγουν μαλακούς φακούς επαφής μιας ημέρας (daily disposables), οι οποίοι θεωρούνται η ασφαλέστερη επιλογή, καθώς αντικαθίστανται καθημερινά με ένα νέο, αποστειρωμένο ζευγάρι.

Παρόλα αυτά, οι ειδικοί εξηγούν ότι ακόμη και αυτοί οι φακοί μπορούν να απορροφήσουν μικροοργανισμούς από το περιβάλλον.

«Οι μαλακοί φακοί επαφής λειτουργούν σαν σφουγγάρι. Απορροφούν ό,τι έρχεται σε επαφή μαζί τους», εξηγεί η Loretta Szczotka-Flynn, καθηγήτρια Οπτομετρίας και διευθύντρια της Υπηρεσίας Φακών Επαφής στο UH Cleveland Medical Center.

Οι 3 συνήθειες που αυξάνουν τον κίνδυνο σοβαρής λοίμωξης

Κολυμπάτε φορώντας φακούς επαφής

Είτε πρόκειται για θάλασσα, πισίνα, λίμνη, ποτάμι ή τζακούζι, οι ειδικοί είναι κατηγορηματικοί: οι φακοί επαφής δεν πρέπει να έρχονται σε επαφή με το νερό.

Ο λόγος είναι ότι το νερό μπορεί να περιέχει βακτήρια, μύκητες και παράσιτα που προσκολλώνται στους φακούς και στη συνέχεια μεταφέρονται στον κερατοειδή χιτώνα του ματιού.

«Υπάρχουν επιβλαβείς οργανισμοί στο νερό και ο φακός μπορεί να γίνει αποθήκη τους», δήλωσε η Ντέμπορα Τζέικομπς, αναπληρώτρια καθηγήτρια οφθαλμολογίας στο Massachusetts Eye & Ear και στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η Acanthamoeba (ακανθαμοιβάδα), μια αμοιβάδα που ζει στο έδαφος και στο νερό και μπορεί να προκαλέσει ακανθαμοιβαδική κερατίτιδα, μία από τις σοβαρότερες λοιμώξεις του κερατοειδούς.

Η λοίμωξη αυτή είναι σπάνια αλλά εξαιρετικά σοβαρή. Μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη απώλεια όρασης και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να απαιτήσει μεταμόσχευση κερατοειδούς.

Αν δεν μπορείτε να αποφύγετε τους φακούς κατά τη διάρκεια θαλάσσιων σπορ, οι οφθαλμίατροι συνιστούν τη χρήση στεγανών γυαλιών κολύμβησης και την άμεση αφαίρεση των φακών μόλις βγείτε από το νερό.

2. Κάνετε ντους με τους φακούς

Πολλοί θεωρούν ότι το νερό της βρύσης είναι ασφαλές επειδή είναι πόσιμο. Ωστόσο, οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι δεν είναι αποστειρωμένο.

Στο νερό της βρύσης έχουν ανιχνευθεί βακτήρια αλλά και η Acanthamoeba, τα οποία μπορούν να παγιδευτούν στον φακό επαφής όταν το νερό έρθει σε επαφή με τα μάτια.

Για τον ίδιο λόγο:

• μην ξεπλένετε ποτέ τους φακούς με νερό βρύσης,
• μην χρησιμοποιείτε σπιτικό φυσιολογικό ορό,
• φορέστε τους φακούς αφού ολοκληρώσετε το ντους και όχι πριν.

Εάν, κατ’ εξαίρεση, χρειαστεί να κάνετε ντους με φακούς, οι ειδικοί συμβουλεύουν να κρατάτε τα μάτια κλειστά όταν το νερό πέφτει στο πρόσωπο.

3. Κοιμάστε με τους φακούς – Η συνήθεια που αυξάνει έως και οκτώ φορές τον κίνδυνο λοίμωξης

Ακόμη και αν ορισμένοι φακοί έχουν εγκριθεί για πολύωρη ή ολονύκτια χρήση, οι οφθαλμίατροι δεν συνιστούν να κοιμάται κανείς φορώντας τους. Σε μελέτη του 2018 , η οποία περιελάμβανε σειρά περιστατικών, διαπιστώθηκε ότι ο ύπνος με φακούς επαφής αποτελεί κύριο παράγοντα κινδύνου, μεταξύ των ασθενών που είχαν αναπτύξει λοιμώξεις του κερατοειδούς.

Σύμφωνα με τα Centers for Disease Control and Prevention (CDC), ο ύπνος με φακούς επαφής αυξάνει τον κίνδυνο λοίμωξης του κερατοειδούς κατά 6 έως 8 φορές.

Κατά τη διάρκεια του ύπνου:

• ο κερατοειδής λαμβάνει λιγότερο οξυγόνο,
• τα βλέφαρα παραμένουν κλειστά δημιουργώντας ένα ζεστό και υγρό περιβάλλον,
• τα μικρόβια που έχουν προσκολληθεί στον φακό πολλαπλασιάζονται ευκολότερα.

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η χρόνια έλλειψη οξυγόνου μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε ανάπτυξη νέων αιμοφόρων αγγείων στον κερατοειδή, κατάσταση που μπορεί να επηρεάσει την όραση.

Πότε πρέπει να δείτε αμέσως οφθαλμίατρο

Μην αγνοήσετε συμπτώματα όπως:

• πόνο στο μάτι,
• επίμονη ερυθρότητα,
• εκκρίσεις,
• θολή όραση,
• αίσθηση ότι υπάρχει ξένο σώμα στο μάτι.

Οι ειδικοί συνιστούν να αφαιρέσετε αμέσως τους φακούς επαφής. Αν τα συμπτώματα δεν υποχωρήσουν μέσα σε λίγες ώρες ή επιμένουν για περισσότερο από 12 ώρες, απαιτείται άμεση εξέταση από οφθαλμίατρο.

Οι φακοί μίας ημέρας παραμένουν η ασφαλέστερη επιλογή

Αν και κανένας τύπος φακών δεν μηδενίζει τον κίνδυνο, οι καθημερινοί φακοί μίας χρήσης θεωρούνται σήμερα η καλύτερη επιλογή για τους περισσότερους χρήστες, επειδή κάθε πρωί τοποθετείται ένα νέο, αποστειρωμένο ζευγάρι.

Οι ειδικοί υπενθυμίζουν, ωστόσο, ότι ακόμη και οι καλύτεροι φακοί δεν μπορούν να προστατεύσουν τα μάτια όταν χρησιμοποιούνται λανθασμένα. Η σωστή υγιεινή και η αποφυγή της επαφής τους με το νερό παραμένουν τα σημαντικότερα μέτρα πρόληψης.