Από τα espresso martini μέχρι τα ενεργειακά ποτά με βότκα, ο συνδυασμός καφεΐνης και αλκοόλ είναι ιδιαίτερα δημοφιλής, αλλά ίσως όχι τόσο αποτελεσματικός.
Ειδικοί προειδοποιούν ότι η καφεΐνη δεν «ξεμεθάει» τον οργανισμό, αλλά μπορεί να δημιουργήσει μια παραπλανητική αίσθηση εγρήγορσης, αυξάνοντας τον κίνδυνο επικίνδυνων συμπεριφορών και υπερκατανάλωσης αλκοόλ.
Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι ένας καφές ή ένα ενεργειακό ποτό μετά την κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να τους βοηθήσει να συνέλθουν πιο γρήγορα. Ωστόσο, η επιστήμη δείχνει ότι αυτό δεν ισχύει.
Έρευνες έχουν διαπιστώσει ότι άτομα που κατανάλωσαν αλκοολούχα μαζί με ενεργειακά ποτά δήλωναν ότι αισθάνονταν λιγότερο μεθυσμένα, παρότι τα επίπεδα αλκοόλ στον οργανισμό τους παρέμεναν αμετάβλητα. Με άλλα λόγια, η καφεΐνη μπορεί να επηρεάζει την αντίληψη της μέθης, όχι όμως και την πραγματική εξασθένηση που προκαλεί το αλκοόλ.
Τι συμβαίνει όταν συνδυάζονται καφεΐνη και αλκοόλ;
Η καφεΐνη είναι διεγερτικό του κεντρικού νευρικού συστήματος, ενώ το αλκοόλ δρα ως κατασταλτικό. Παρότι οι επιδράσεις τους φαίνονται αντίθετες, δεν αλληλοεξουδετερώνονται.
Αντίθετα, η καφεΐνη μπορεί να καλύψει προσωρινά την υπνηλία και την κόπωση που προκαλεί το αλκοόλ, δημιουργώντας την εντύπωση ότι κάποιος έχει καλύτερο έλεγχο των αντιδράσεών του από ό,τι πραγματικά συμβαίνει.
Σύμφωνα με ειδικούς, ο συνδυασμός αυτός έχει συνδεθεί με:
- Αυξημένη κατανάλωση αλκοολούχων
- Υψηλότερη αρτηριακή πίεση
- Ακανόνιστο καρδιακό ρυθμό
- Αφυδάτωση
- Αυξημένο κίνδυνο επικίνδυνων συμπεριφορών, όπως η οδήγηση υπό επήρεια
Πώς επηρεάζει η καφεΐνη τον οργανισμό;
Η καφεΐνη δρα γρήγορα και μπορεί να παραμείνει στον οργανισμό για αρκετές ώρες.
Οι βασικές της επιδράσεις περιλαμβάνουν:
- Ενίσχυση της εγρήγορσης και της συγκέντρωσης
- Μείωση της αίσθησης κόπωσης
- Διουρητική δράση, που αυξάνει την αποβολή υγρών μέσω των ούρων
- Προσωρινή αύξηση της αρτηριακής πίεσης
Αυτές οι ιδιότητες εξηγούν γιατί πολλοί άνθρωποι αισθάνονται πιο «ξύπνιοι» μετά την κατανάλωση καφεϊνούχων ποτών.
Πώς επηρεάζει το αλκοόλ το σώμα;
Σε αντίθεση με την καφεΐνη, τα αλκοολούχα ποτά επιβραδύνουν τη λειτουργία του κεντρικού νευρικού συστήματος.
Η κατανάλωσή τους μπορεί να επηρεάσει:
- Τη διάθεση
- Τη μνήμη
- Την κρίση και τη λήψη αποφάσεων
- Τον συντονισμό κινήσεων
- Τον αυτοέλεγχο
Επιπλέον, ιδιαίτερα σε μεγάλες ποσότητες, το αλκοόλ μπορεί να αυξήσει τον καρδιακό ρυθμό και την αρτηριακή πίεση.
Μπορεί ένας καφές να σας «ξεμεθύσει»;
Η σύντομη απάντηση είναι όχι.
Παρότι η καφεΐνη μπορεί να περιορίσει την υπνηλία που προκαλεί το αλκοόλ, δεν επιταχύνει την απομάκρυνσή του από τον οργανισμό ούτε μειώνει τη συγκέντρωση αλκοόλ στο αίμα.
Το ήπαρ χρειάζεται χρόνο για να το μεταβολίσει και μέχρι να ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία, οι επιδράσεις του παραμένουν.
Μάλιστα, ειδικοί επισημαίνουν ότι όταν υποχωρήσει η δράση της καφεΐνης, η υπνηλία μπορεί να εμφανιστεί πιο έντονα, καθώς οι κατασταλτικές επιδράσεις του αλκοόλ εξακολουθούν να υπάρχουν.
Έχει σημασία το είδος του καφεϊνούχου ποτού;
Ναι, καθώς δεν περιέχουν όλα τα ποτά την ίδια ποσότητα καφεΐνης.
Τα ενεργειακά ποτά συχνά περιέχουν σημαντικά υψηλότερες ποσότητες καφεΐνης σε σχέση με έναν συνηθισμένο καφέ. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μία μόνο συσκευασία μπορεί να περιέχει πάνω από 200 mg καφεΐνης ή και περισσότερες από μία μερίδες.
Όσο μεγαλύτερη είναι η ποσότητα καφεΐνης που καταναλώνεται, τόσο πιο εύκολο είναι να μειωθεί η αίσθηση της κόπωσης και της μέθης, χωρίς όμως να αλλάζει η πραγματική επίδραση των αλκοολούχων ποτών στον οργανισμό.
Τι πρέπει να θυμάστε
Ο συνδυασμός καφεΐνης και αλκοόλ μπορεί να δημιουργήσει μια ψευδή αίσθηση εγρήγορσης και ελέγχου, οδηγώντας πολλούς ανθρώπους να πίνουν περισσότερο από όσο συνειδητοποιούν.
Παρά τη δημοφιλία ποτών όπως το espresso martini ή τα αλκοολούχα ενεργειακά ποτά, η καφεΐνη δεν αποτελεί «αντίδοτο» της μέθης. Ο μόνος τρόπος για να μειωθούν οι επιδράσεις του ποτού είναι να δοθεί στον οργανισμό ο απαραίτητος χρόνος για να το μεταβολίσει και να το αποβάλει.
