Η κατάθλιψη στην τρίτη ηλικία δεν είναι μόνον ένα πρόβλημα ψυχικής υγείας. Σε αρκετές περιπτώσεις αποτελεί πρώιμη ένδειξη σοβαρών νευρολογικών παθήσεων που θα εκδηλωθούν αργότερα στη ζωή, σύμφωνα με μία νέα μελέτη.

Η κατάθλιψη είναι πολύ συχνή στους πάσχοντες από χρόνια νοσήματα. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνονται και νευρολογικά, όπως η νόσος του Πάρκινσον και η άνοια με σωμάτια Lewy. Ωστόσο παραμένει ασαφές πόσοι ασθενείς την εκδηλώνουν πριν νοσήσουν και πόσοι μετά.

Για να διερευνήσουν το θέμα, επιστήμονες από τη Δανία εξέτασαν το ιατρικό ιστορικό 17.711 πασχόντων από νόσο Πάρκινσον ή άνοια με σωμάτια Lewy. Είχαν ηλικία 68 έως 80 ετών και το 40% ήταν γυναίκες.

Στη συνέχεια, συνέκριναν τα ποσοστά της κατάθλιψης σε αυτούς και σε 107.207 πάσχοντες από άλλες σοβαρές χρόνιες παθήσεις. Αυτές ήταν η ρευματοειδής αρθρίτιδα, η οστεοπόρωση και η χρόνια νεφρική νόσος.

Τα ευρήματα

Τα ευρήματά τους δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση General Psychiatry. Όπως διαπίστωσαν οι ερευνητές από 7-8 χρόνια πριν από τη διάγνωση έως και 5 χρόνια μετά τη διάγνωση, οι ασθενείς με Πάρκινσον ή άνοια με σωμάτια Lewy ήταν πολύ πιθανότερο να έχουν διαγνωστεί με κατάθλιψη.

Ειδικότερα, την εκδήλωναν σε πολύ υψηλότερα ποσοστά και πολύ νωρίτερα απ’ ό,τι οι πάσχοντες από τις άλλες χρόνιες παθήσεις. Επιπλέον, η συχνότητά της κορυφωνόταν 3 χρόνια πριν την διάγνωση της νόσου Πάρκινσον ή της άνοιας.

Αυτό σημαίνει ότι η κατάθλιψη σε αυτούς τους ασθενείς δεν μπορεί να εξηγηθεί μόνο με το συναισθηματικό φορτίο που συνοδεύει τη διάγνωση με μία χρόνια πάθηση. Ει μη τι άλλο, οι άλλες χρόνιες παθήσεις που μελετήθηκαν δεν είχαν εξίσου ισχυρή αύξηση στον κίνδυνο να αναπτυχθεί κατάθλιψη, παρότι σωματικά είναι εξίσου επιβαρυντικές.

Το γεγονός αυτό υποδηλώνει ότι η κατάθλιψη στη νόσο Πάρκινσον και στην άνοια με σωμάτια Lewy μπορεί να σχετίζεται και με πρώιμες αλλαγές που συμβαίνουν στον εγκέφαλο, λένε οι ερευνητές. Με άλλα λόγια, δεν είναι μία αμιγώς ψυχική αντίδραση στην φθίνουσα πορεία της υγείας.

Πόσο συχνές είναι

Η νόσος του Πάρκινσον είναι μία πολύ συχνή νευροεκφυλιστική διαταραχή. Υπολογίζεται ότι προσβάλλει τουλάχιστον 11,9 εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο, με τον αριθμό των περιστατικών να αυξάνεται διαρκώς. Το 2030 αναμένεται να έχουν ανέλθει σε 15,6 εκατομμύρια και το 2040 σε 20,4 εκατομμύρια.

Αντίστοιχα, η άνοια με σωμάτια Lewy είναι η δεύτερη συχνότερη μορφή άνοιας στον κόσμο. Υπολογίζεται ότι παγκοσμίως προσβάλλει 8,5 έως 17 εκατομμύρια ανθρώπους. Αντιστοιχούν στο 15-30% όλων των κρουσμάτων άνοιας.

Προγενέστερες μελέτες έχουν δείξει ότι από τους πάσχοντες από αυτές τις δύο νευρολογικές παθήσεις, το 30-40% εκδηλώνουν κατάθλιψη.

Η πρακτική σημασία

Τα ευρήματα της νέας μελέτης υποδηλώνουν ότι «η κατάθλιψη αποτελεί πρώιμη εκδήλωση των νευροεκφυλιστικών αλλοιώσεων που οδηγούν τελικά στη νόσο Πάρκινσον και στην άνοια με σωμάτια Lewy», τονίζουν οι ερευνητές στο άρθρο τους.

Φυσικά αυτό δεν σημαίνει πως όποιος παρουσιάσει κατάθλιψη μετά τα 65 του χρόνια, θα εκδηλώσει και κάποια νευροεκφυλιστική νόσο. Ωστόσο η ψυχική νόσος πρέπει να εκλαμβάνεται ως προειδοποιητική ένδειξη για ενδεχομένως αυξημένο κίνδυνο αναπτύξεως νόσων του εγκεφάλου, ώστε να παρακολουθούνται τακτικά, λένε οι ερευνητές.