Κορυφαία στελέχη του οικονομικού επιτελείου έχουν προαναγγείλει ήδη μειώσεις φόρων, οι οποίες, σύμφωνα με πληροφορίες, θα αφορούν κυρίως τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, σε μια προσπάθεια αύξησης της ρευστότητάς τους. Επίσης, μιλούν και για μειώσεις ασφαλιστικών εισφορών, καθώς το 2027 θα έχουμε μείωση κατά 0,5%. Παράλληλα, συζητούνται και νέες εισοδηματικές ενισχύσεις για τους οικονομικά ασθενέστερους, ώστε να προχωρήσει ταχύτερα η σύγκλιση των εισοδημάτων με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Πριν από όλα αυτά, όμως, θα πρέπει να κλείσει το δημοσιονομικό έτος στο τέλος Φεβρουαρίου και να συμφωνηθεί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ο δημοσιονομικός χώρος που μπορεί να διατεθεί για ελαφρύνσεις.

Προβλέψεις

Οι εκτιμήσεις του οικονομικού επιτελείου κοντά στο τέλος Ιανουαρίου θέλουν το πρωτογενές πλεόνασμα να ξεπερνά τα 10 δισ. ευρώ, ακόμη και να προσεγγίσει τα 11 δισ. ευρώ σε επίπεδο Γενικής Κυβέρνησης, αφού τα αποτελέσματα των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης το 2025 αναμένεται να είναι καλύτερα κατά 1,42 δισ. ευρώ από αυτά του 2024. Συγκεκριμένα, με βάση τα στοιχεία του ΥΠΕΘΟ, το αποτέλεσμα των ασφαλιστικών ταμείων θα φτάσει το 2025 τα 2 δισ. ευρώ, από 1 δισ. ευρώ το 2024. Το αποτέλεσμα των δημόσιων νοσοκομείων το 2025 θα είναι πλεόνασμα 257 εκατ. ευρώ, που είναι οριακά μικρότερο από τα 274 εκατ. ευρώ του 2024. Οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, από 300 εκατ. ευρώ έλλειμμα το 2024, αναμένεται να έχουν πλεόνασμα 67 εκατ. ευρώ το 2025, ενώ τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου αναμένεται να κλείσουν το 2025 με πλεόνασμα 3,6 δισ. ευρώ, έναντι 3,53 δισ. ευρώ το 2024.

Φορολογικά έσοδα

Επιπλέον, ο Προϋπολογισμός είχε στο 12ηνο φορολογικά έσοδα αυξημένα κατά 400 εκατ. ευρώ, σε σύγκριση με τους αναθεωρημένους στόχους του Προϋπολογισμού του 2026. Τούτο, ενώ ο λογαριασμός των εσόδων αναμένεται να κλείσει στο τέλος Φεβρουαρίου με την είσπραξη των τελών κυκλοφορίας, των δύο τελευταίων δόσεων του φόρου εισοδήματος και του ΕΝΦΙΑ και την τελευταία δόση του ΦΠΑ του προηγούμενου χρόνου.

Το οικονομικό επιτελείο έχει προαναγγείλει παρεμβάσεις στη φορολογία επιχειρήσεων, στις ασφαλιστικές εισφορές και νέες εισοδηματικές ενισχύσεις. Ωστόσο, ο «ωφέλιμος» δημοσιονομικός χώρος θα πρέπει να είναι συμβατός με τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες.

Φοροδιαφυγή

Το πιο ισχυρό όπλο για κάτι τέτοιο είναι τα έσοδα από φοροδιαφυγή, τα οποία λειτουργούν μειωτικά στις ετήσιες οροφές αύξησης των δαπανών που επιβάλλεται να εφαρμόσει η Ελλάδα. Η είσπραξη 2 δισ. ευρώ από φοροδιαφυγή το 2024 μείωσε τις δαπάνες του 2024 κατά 0,3%, ενώ η συμφωνία με την Commission ήταν ότι οι δαπάνες θα μπορούσαν τον ίδιο χρόνο να αυξηθούν κατά 2,6%. Μετά τις εξαγγελίες της ΔΕΘ, τα στελέχη του οικονομικού επιτελείου δήλωναν ότι το περιθώριο αύξησης των δαπανών για την τριετία 2024 -2026 ήταν 10 δισ. ευρώ και με τη φορολογική μεταρρύθμιση για τους μισθωτούς που εφαρμόζεται ήδη το περιθώριο αυτό έχει εξαντληθεί. Αν όμως μέρος του πρωτογενούς πλεονάσματος είναι πρόσθετα έσοδα από φοροδιαφυγή – αναμένονται 800 εκατ. ευρώ έως και 1 δισ. ευρώ-, τότε το σύνολο αυτών των πρόσθετών εσόδων μπορεί να χρησιμοποιηθεί για νέες μειώσεις φόρων.

Ανακοινώσεις τον Απρίλιο ή και Σεπτέμβριο από τη ΔΕΘ

Μια δεύτερη πηγή «ωφέλιμου» δημοσιονομικού χώρου είναι οι ίδιες οι δαπάνες. Στο τέλος του 12μήνου του 2025 οι δημόσιες δαπάνες υστερούσαν κατά 3,49 δισ. ευρώ σε σχέση με τους στόχους του Προϋπολογισμού. Σύμφωνα με το ΥΠΕΘΟ, η υποεκτέλεση αυτή σχετίζεται κυρίως με υποεκτέλεση και ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς Γενικής Κυβέρνησης κατά 1,25 δισ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων κατά 705 εκατ. ευρώ.

Σε ό,τι αφορά το εξοπλιστικό πρόγραμμα, είναι σαφές οι δαπάνες θα γίνουν. Ωστόσο, η βελτίωση των αποτελεσμάτων των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης μπορεί να οδηγήσει ένα μέρος του 1,25 δισ. ευρώ να μείνει τελικά στα ταμεία του Δημοσίου. Αυτό θα μειώσει περαιτέρω τις συνολικές οροφές δαπανών και θα αυξήσει ανάλογα τον δημοσιονομικό χώρο για νέες παρεμβάσεις.

Το… πότε

Ωστόσο, ερωτηματικό παραμένει ο χρόνος ανακοίνωσής τους. Θεωρητικά, αν έχουν ολοκληρωθεί και οι συζητήσεις με τις Βρυξέλλες, θα μπορεί να ανακοινωθεί ένα μικρό πακέτο τον Απρίλιο, όταν θα οριστικοποιηθούν τα δημοσιονομικά στοιχεία του 2025. Το ίδιο πιθανό όμως θα είναι το πακέτο να ανακοινωθεί στο σύνολό του στα εγκαίνια της φετινής ΔΕΘ τον Σεπτέμβριο.