- Δεκάδες είναι τα περιστατικά στο Αγρίνιο με πολίτες που φέρονται να έχουν πέσει θύμα χάκερ. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΙΝΚΑ έχουν υποκλαπεί τα στοιχεία τραπεζικών καρτών, με αποτέλεσμα χρήματα να κάνουν φτερά από τους λογαριασμούς.
Έκρηξη της απάτης με χρεωστικές και πιστωτικές κάρτες καταγράφεται το τελευταίο διάστημα, καθώς έχουν αυξηθεί αισθητά οι ηλεκτρονικές πληρωμές.
Η αύξηση των ηλεκτρονικών πληρωμών, με χρεωστικές και πιστωτικές κάρτες, καθώς και μέσω web-banking, έχει προκαλέσει τη μαζική εισβολή των χάκερ στα ηλεκτρονικά συστήματα, με αποτέλεσμα να χρεώνουν τους τραπεζικούς λογαριασμούς ανυποψίαστων πολιτών.
Παράλληλα, ένα άλλο φαινόμενο που έχει κάνει την εμφάνισή του, στην ελληνική πραγματικότητα είναι τα εικονικά ηλεκτρονικά καταστήματα, τα οποία εμφανίζονται ξαφνικά στο διαδίκτυο και εξαφανίζονται το ίδιο ξαφνικά αφού έχουν μαζέψει χρήματα από πελάτες, οι οποίοι περιμένουν μάταια τα προϊόντα που παρήγγειλαν.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Ινστιτούτου Καταναλωτών (ΙΝΚΑ) Γιώργο Λεχουρίτη χρειάζεται προσοχή όπως αναφέρει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σημειώνοντας «Προσοχή κλέβουν λεφτά από τις κάρτες μισθοδοσίας, τις χρεωστικές πιστωτικές, προθεσμιακές, χωρίς να έχεις δώσει στοιχεία ή ανοίξεις κάποιο μήνυμα ή email! Συχνά με συναλλαγές από Αμερική, Ευρώπη, Ασία, Αφρική. Τίποτα δεν είναι σίγουρο, οι χάκερ έσπασαν τους κωδικούς των τραπεζών πιθανώς. Η ηλεκτρονική απάτη πάει σύννεφο».
Ο Συνήγορος του Καταναλωτή συστήνει στους καταναλωτές να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί στις ηλεκτρονικές αγορές και πληρωμές τους και να τηρεί τους ακόλουθους 10 κανόνες:
- Να προτιμούν την πραγματοποίηση αγορών από αξιόπιστα και γνωστά ηλεκτρονικά καταστήματα. Σημαντική ένδειξη αξιοπιστίας είναι η μακρόχρονη λειτουργία των καταστημάτων στην αγορά και η ύπαρξη φυσικής έδρας τους.
- Να ελέγχουν πάντοτε τις βασικές πληροφορίες που παρέχονται για το ηλεκτρονικό κατάστημα από τον ιστότοπό του.
- Να αναζητούν, ειδικότερα, την επωνυμία της εταιρείας και τα πλήρη στοιχεία επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένης ταχυδρομικής διεύθυνσης. Η ύπαρξη μόνο ηλεκτρονικής διεύθυνσης (e-mail) και κινητού τηλεφώνου δεν αρκεί και αποτελεί, μάλιστα, ένδειξη απάτης.Να ελέγχουν, οπωσδήποτε, πριν από την πληρωμή ότι ο ιστότοπος παρέχει ασφαλή σύνδεση για τη μετάδοση ευαίσθητων δεδομένων, όπως στοιχείων πιστωτικών καρτών.
- Να βεβαιώνονται ότι το σύμβολο ασφαλούς μετάδοσης δεδομένων εμφανίζεται στο πεδίο ”διεύθυνση του προγράμματος περιήγησης” – browser με τη μορφή HTTPS. Με αυτό τον τρόπο διασφαλίζουν ότι το e-shop διαθέτει SSL (Secure Sockets Layer), δηλαδή πρωτόκολλο ασφαλούς μετάδοσης ευαίσθητων δεδομένων στο διαδίκτυο, ειδικά για αγορές με πιστωτικές-χρεωστικές κάρτες και paypal.
- Να εντοπίζουν στο διαδίκτυο τυχόν σχόλια, εμπειρίες ή συστάσεις άλλων καταναλωτών που έχουν ήδη συναλλαγεί με το κατάστημα. Αυτό γίνεται εύκολα, πληκτρολογώντας το όνομα της εταιρείας ή του ηλεκτρονικού καταστήματος σε μία μηχανή αναζήτησης. Να προσεγγίζουν τις συστάσεις με κριτικό μάτι, διότι μπορεί να είναι παραπλανητικές ή κατασκευασμένες.
- Τα αναγνωρισμένα ηλεκτρονικά καταστήματα έχουν στον ιστότοπό τους σήματα εμπιστοσύνης των ενώσεων ηλεκτρονικού εμπορίου και των οργανισμών που διαθέτουν πιστοποιητικά ασφαλείας και απορρήτου προσωπικών δεδομένων. Αυτό δείχνει ότι η εταιρεία είναι αξιόπιστη και ότι τηρεί τους βασικούς κανόνες στις ηλεκτρονικές συναλλαγές, οπότε ο καταναλωτής μπορεί να αγοράσει από αυτήν με ασφάλεια.
- Να αποφεύγουν την πραγματοποίηση αγορών από ηλεκτρονικά καταστήματα που απαιτούν, αποκλειστικά, την προείσπραξη του τιμήματος των αγαθών μέσω πιστωτικής/χρεωστικής κάρτας, paypal ή τραπεζικού εμβάσματος και δεν διαθέτουν την αντικαταβολή ή την ηλεκτρονική πληρωμή τη στιγμή της παράδοσης του προϊόντος ως εναλλακτικό τρόπο πληρωμής.
- Να μην πείθονται από τις υπερβολικά δελεαστικές τιμές των προϊόντων σε σχέση με τον ανταγωνισμό ή, εν πάση περιπτώσει, αυτό να μην είναι το μοναδικό κριτήριο για την πραγματοποίηση των αγορών τους.
- Επί σοβαρών ενδείξεων προβληματικής συναλλαγής, να προβαίνουν άμεσα σε αμφισβήτηση προς τα τραπεζικά τους ιδρύματα, εφόσον η εξόφληση των αγαθών έχει γίνει μέσω κάρτας (χρεωστικής ή πιστωτικής) και, αντίστοιχα, προς τους οργανισμούς διενέργειας ηλεκτρονικών πληρωμών (πχ. paypal).
- Θα πρέπει, τέλος, οι καταναλωτές να λαμβάνουν επιβεβαίωση της παραγγελίας, την οποία να φυλάσσουν μαζί με κάθε άλλο έγγραφο που σχετίζεται με αυτή. Αν χρειάζεται να επικοινωνήσουν με τον έμπορο, να προτιμούν το ηλεκτρονικό μήνυμα. Με αυτό τον τρόπο, σε περίπτωση προβλήματος, θα έχουν στη διάθεσή τους έμπρακτες αποδείξεις της επαφής-επικοινωνίας τους, καθώς και όλες τις λεπτομέρειες της συναλλαγής που έχουν συμφωνηθεί.
