Επιμέλεια: Σπύρος Μαργέτης*

Το Μεσολόγγι επισκέφτηκε χθες,  ο επιφανής φυσικός Σταύρος Κατσανέβας, φιλοξενούμενος από το φίλο του και αγαπητό συμπολίτη μας Νίκο Αλιάγα.

Γεννήθηκε στην Αθήνα και έχει μια μεγάλη καριέρα στη φυσική υψηλών ενεργειών άστρο-σωματιδιακή φυσική και κοσμολογία. Έχει εργαστεί στο Fermilab στην Αμερική, στο Ευρωπαϊκό κέντρο ερευνών CERN, καθηγητής στη Γαλλία όπου υπήρξε και διευθυντής ερευνών στο CNRS/IN2P3 για άστρο-σωματιδιακή φυσική, διευθυντής της Ευρωπαϊκής κοινοπραξίας για άστρο-σωματιδιακή φυσική, και τώρα είναι ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Βαρυτικών Κυμάτων που διαχειρίζεται την Ευρωπαική βαρυτική κεραία VIRGO.

Η Βαρυτική Αστρονομία είναι ένας καινούργιος και πολλά υποσχόμενος κλάδος μελέτης του «σκοτεινού Σύμπαντος» και μελετά κυρίως τα πιο βίαια συμβάντα στο Σύμπαν όπως τη συγχώνευση Μαύρων Τρυπών [που έχει βραβευτεί με Νόμπελ Φυσικής το 2017] ή την ένωση αστέρων νετρονίων.

Όπως αναφέρει και ο ίδιος σε πρόσφατο άρθρο του στην Καθημερινή: «Έχουμε ζήσει τρεις εποχές στον τρόπο που βλέπαμε τον ουρανό.

Την αρχαϊκή εποχή που προβάλλαμε τα γήινα στον ουρανό, τα ζώδια κλπ, την εποχή που ξεκινάει με τον Θαλή και φτάνει έως τις αρχές του 20ού αιώνα, αυτή της γεωμετροποίησης του σύμπαντος, και τέλος την εποχή από τα μέσα του 20ού αιώνα, όταν χάρη στην εξέλιξη των οργάνων μας, επεκτείνουμε τους τρόπους αντίληψης του σύμπαντος πέρα από το οπτικό σήμα.

Αρχίζουμε να ανιχνεύουμε νέους “κοσμικούς αγγελιοφόρους”, τα ραδιοκύματα, τις ακτίνες Χ και γ, τις κοσμικές ακτίνες, τα νετρίνα, τα βαρυτικά κύματα.

Ανακαλύπτουμε έτσι τα “σκοτεινά” και βίαια μέρη του σύμπαντος. Το σύμπαν σταματά να είναι μονάχα μια εικόνα, ένα σύνολο γεωμετρικών σημείων.

Βλέπουμε εκρήξεις σουπερνόβα, κοσμικούς πίδακες, σύντομες λάμψεις μεγάλης ενέργειας, ανιχνεύουμε έμμεσα την ύπαρξη μελανών οπών με μάζα εκατομμυρίων ήλιων στο κέντρο των γαλαξιών, παλλόμενους αστέρες νετρονίων… Δυναμικά φαινόμενα όπου η φυσική του απειροστού των πυρήνων και των σωματιδίων παίζει κυρίαρχο ρόλο. Ξαφνικά ο ουρανός γίνεται ένα τοπίο παράξενο, ένα μέρος όπου συμβαίνουν πράγματα. Τα βίαια γεγονότα δεν είναι εξαιρέσεις, παίζουν ρόλο στη δόμηση του σύμπαντος».

Ευχόμαστε καλή επιτυχία στον επιφανή επιστήμονα, να επισκέπτεται σαν μια persona grata τη πόλη μας, και ελπίζουμε να μπορέσει κάποια στιγμή να δώσει μια ανοιχτή ομιλία για την επιστήμη του στη περιοχή μας.

*O πειραματικός φυσικός, Σπύρος Μαργέτης, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κεντ του Οχάιο γεννήθηκε στο Μεσολόγγι, σπούδασε στην Αθήνα και «πέταξε» για την αντίπερα όχθη του Ατλαντικού, στην Αμερική και πλέον συγκαταλέγεται στους πολλούς Έλληνες επιστήμονες που διαπρέπουν στο εξωτερικό και μας κάνουν περήφανους με τα κατορθώματά τους.

Από μικρός ασχολήθηκε με τον χώρο της φυσικής και της έρευνας, και η προσήλωσή του τον οδήγησε στο κατώφλι του CERN, αργότερα έλαβε μέρος σε ένα από τα μεγαλύτερα πειράματα στον κόσμο και σήμερα είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Κεντ στο Οχάιο της Αμερικής όπου εκτός του ότι μεταδίδει τις γνώσεις του σε νέους φυσικούς, συνεχίζει τα αξιέπαινα πειράματά του.

messolonghinews.gr