Θα πραγματοποιηθεί φέτος η ευχή του Ντόναλντ Τραμπ να πάρει το Νόμπελ Ειρήνης ή μήπως είναι ήδη αργά; Το BBC είναι το πρώτο δημοσιογραφικό μέσο στις κλειστές συνεδριάσεις της Νορβηγικής Επιτροπής, και αποκαλύπτει τη διαδικασία επιλογής του φετινού νικητή, με τον Αμερικανό πρόεδρο να φιλοδοξεί το πολυπόθητο βραβείο.
Το Νόμπελ Ειρήνης αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα βραβεία και συγκεντρώνει κάθε χρόνο τα φώτα της δημοσιότητας. Φέτος όμως υπάρχει ένας ακόμη λόγος που συμβαίνει αυτό και ακούει στο όνομα Ντόναλντ Τραμπ. Ο πιο ισχυρός άνθρωπος στον κόσμο θέλει το πιο έγκριτο βραβείο στον κόσμο, ένα βραβείο που φαίνεται να του έχει γίνει εμμονή. Άλλωστε, πολλοί παγκόσμιοι ηγέτες είναι μεταξύ των βραβευθέντων.
Κάθε χρόνο από το 1901, η Νορβηγική Επιτροπή Νόμπελ – οι θεματοφύλακες του πιο έγκριτου βραβείου στον κόσμο – συνεδριάζει μυστικά, χωρίς δημοσιογράφους, για να επιλέξει τον νικητή του Νόμπελ Ειρήνης. Φέτος, για πρώτη φορά στα 125 χρόνια της ιστορίας του βραβείου, η BBC και η νορβηγική δημόσια τηλεόραση παρακολούθησαν αποκλειστικά τη διαδικασία.
Στους τοίχους της αίθουσας της Επιτροπής Νόμπελ βρίσκονται ήδη τέσσερις Αμερικανοί πρόεδροι που έχουν κερδίσει, συμπεριλαμβανομένου του Μπαράκ Ομπάμα και αυτό κάνει τον Τραμπ ακόμα πιο ανυπόμονο να δει και το δικό του όνομα γραμμένο περήφανα εκεί.
Τα πέντε μέλη και ο γραμματέας συναντήθηκαν στην αίθουσα της Επιτροπής στο Όσλο, ανάμεσα σε πορτρέτα προηγούμενων νικητών και τον Άλφρεντ Νόμπελ, για να ξεκινήσουν την τελική φάση μιας διαδικασίας που διαρκεί μήνες. Όπως σημειώνει ο πρόεδρος της νορβηγικής επιτροπής Νόμπελ, Γιοργκεν Βάτνε Φρίντνες, οι συζητήσεις είναι έντονες αλλά πάντα πολιτισμένες, με στόχο τη συναίνεση.
Φέτος, το όνομα που δεσπόζει στις συζητήσεις είναι αυτό του Ντόναλντ Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει εκφράσει δημόσια την επιθυμία του να κερδίσει το βραβείο, υπενθυμίζοντας τα δικά του επιτεύγματα στη διεθνή σκηνή, ενώ η στήριξη από ξένους ηγέτες και συνεργάτες του Λευκού Οίκου προσθέτει πίεση στην Επιτροπή.
Η διαδικασία παραμένει αυστηρά σχεδόν μυστικιστική: τα έγγραφα και οι υποψηφιότητες παραμένουν μυστικά για 50 χρόνια, ενώ οι αποφάσεις βασίζονται στα κριτήρια που όρισε ο Νόμπελ – για όσους έχουν προωθήσει τη φιλία μεταξύ των εθνών, την ειρήνη και τη μείωση στρατιωτικών συγκρούσεων.
Παρά τις φιλοδοξίες του Τραμπ, οι ειδικοί θεωρούν ότι οι πιθανότητες του είναι περιορισμένες, ειδικά λόγω της πολιτικής του διαχείρισης διεθνών θεμάτων και της αποστασιοποίησης από θεσμούς όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας. Ωστόσο, αν το σχέδιο ειρήνης για τη Γάζα υλοποιηθεί και διατηρηθεί, οι πιθανότητες θα μπορούσαν να αυξηθούν για τις επόμενες χρονιές.
Έχει αποφασιστεί το όνομα του νικητή
Η νορβηγική επιτροπή Νόμπελ, που απονέμει το ομώνυμο βραβείο για την Ειρήνη, πραγματοποίησε την τελευταία της συνεδρίαση τη Δευτέρα, δήλωσε το Ινστιτούτο Νόμπελ σήμερα, μία ημέρα πριν από την ανακοίνωση του νικητή για το 2025, που θα γίνει αύριο Παρασκευή 10.10.2025.
Το χρονοδιάγραμμα αυτό υποδηλώνει ότι το όνομα του νικητή είχε επιλεγεί πολύ πριν από τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς, που έγινε υπό την ισχυρή πίεση του Ντόναλντ Τραμπ ο οποίος ποθεί ανοικτά το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης.
Η πενταμελής επιτροπή του Νόμπελ λαμβάνει γενικώς την απόφασή της αρκετές ημέρες, ή ακόμα και εβδομάδες, πριν από την επίσημη ανακοίνωση, και συνεδριάζει μια τελευταία φορά στην τελική ευθεία πριν την ανακοίνωση – αυτό έγινε την Δευτέρα.
Ειδικότερα, η νορβηγική επιτροπή που εξετάζει τις υποψηφιότητες υποδέχεται τις σχετικές προτάσεις μέχρι τις 31 Ιανουαρίου, ενώ μπορεί να συμπεριλάβει ορισμένες σε μια συνεδρίασή της τον Φεβρουάριο.
Κατά συνέπεια η υποψηφιότητα του Τραμπ θα πρέπει να κριθεί με βάση το έργο του κατά το πρώτο 10ήμερο, το πολύ τις πρώτες 3-4 εβδομάδες της δεύτερης θητείας του στο Λευκό Οίκο, δεδομένου ότι ανέλαβε καθήκοντα στις 20 Ιανουαρίου 2025.
Υπάρχει βέβαια το προηγούμενο του Μπαράκ Ομπάμα, ο οποίος παρότι ανέλαβε καθήκοντα προέδρου των ΗΠΑ στις 20 Ιανουαρίου 2009, με βάση τις ίδιες προθεσμίες, κέρδισε το Νόμπελ Ειρήνης το 2009.
Το Ισραήλ και η ισλαμιστική οργάνωση κατέληξαν σήμερα (09.10.2025) σε συμφωνία για κατάπαυση πυρός στη Γάζα και για την απελευθέρωση των ομήρων, βασικό βήμα για να δοθεί τέλος στα δύο χρόνια καταστροφικού πολέμου στο παλαιστινιακό έδαφος.
Η τελευταία συνεδρίαση της επιτροπής έγινε τη Δευτέρα και καμία νέα συνεδρίαση της επιτροπής δεν προβλέπεται πριν από την αποκάλυψη του ονόματος του νικητή αύριο Παρασκευή 10.10.2025 στις 12.00 ώρα Ελλάδας.
«Θα υπάρξει νικητής αυτή τη χρονιά», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Έρικ Οσχάιμ, εκπρόσωπος του νορβηγικού Ινστιτούτου Νόμπελ, καθώς ορισμένοι ειδικοί εικάζουν πως υπάρχει η περίπτωση η επιτροπή Νόμπελ, λόγω της επιδείνωσης της γεωπολιτικής κατάστασης, να μην απομείνει βραβείο.
Διεκδικώντας ρόλο στην επίλυση πολλών συγκρούσεων, ο Ντόναλντ Τραμπ επιμένει, μετά την επιστροφή στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο, ότι «αξίζει» το Νόμπελ. Το να μην του δοθεί θα είναι «προσβολή» σε βάρος των ΗΠΑ, δήλωσε πρόσφατα.
Η συμφωνία μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς «δεν έχει καμία απολύτως επίπτωση» στην επιλογή του νικητή για το 2025 διότι «η επιτροπή Νόμπελ έχει ήδη λάβει την απόφασή της», σχολίασε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο ιστορικός Ασλε Σβέεν, ειδικός στα Νόμπελ.
«Ο Τραμπ δεν θα πάρει το βραβείο φέτος. Είμαι σίγουρος 100% γι αυτό», δήλωσε, τονίζοντας ότι ο Αμερικανός πρόεδρος εδώ και καιρό «έχει αφήσει ελεύθερο» τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου να βομβαρδίζει τη Γάζα και παρείχε σημαντική στρατιωτική βοήθεια στον ισραηλινό στρατό.
Φέτος, 338 πρόσωπα και οργανισμοί έχουν προταθεί για το Νόμπελ Ειρήνης, το οποίο πέρυσι απονεμήθηκε στην ιαπωνική οργάνωση Nihon Hidankyo, ένα κίνημα των επιζώντων των ατομικών βομβών που έπεσαν στη Χιροσίμα και στο Ναγκασάκι το 1945.
