Το καλοκαίρι είναι συνώνυμο με το παιχνίδι και την ανεμελιά για τα παιδιά. Ωστόσο κρύβει και κινδύνους που μπορούν ακόμα και να απειλήσουν τη ζωή τους, εάν δεν λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα πρόληψης.
Ο παιδίατρος Κωνσταντίνος Νταλούκας, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων, σε συνέντευξη του στο Πρακτορείο FM εξήγησε ποια είναι τα συχνότερα δυσάρεστα απρόοπτα του καλοκαιριού και ποια είναι τα προειδοποιητικά συμπτώματά τους. Έδωσε επίσης πρακτικές συμβουλές για την πρόληψη και την άμεση αντιμετώπισή τους.
Ο πνιγμός
Ο πνιγμός και ο παρ’ ολίγον πνιγμός είναι ίσως ο σημαντικότερος θερινός κίνδυνος, ιδίως για τα πολύ μικρά παιδιά (ηλικίες 1 έως 4 ετών), αλλά και τα λίγο μεγαλύτερα.
Ο πνιγμός μπορεί να συμβεί σε δευτερόλεπτα και σιωπηλά, ακόμα και σε ρηχά νερά. Το ότι ένα παιδί γνωρίζει κολύμπι, δεν αποτελεί επαρκές μέτρο πρόληψης. Πρέπει να υπάρχει:
- Συνεχής επιτήρηση από τους ενήλικες
- Περίφραξη στις πισίνες
- Σωσίβια στις βάρκες και κατά τα θαλάσσια σπορ
- Αποφυγή υπερεκτίμησης των βοηθητικών μέσων επίπλευσης
«Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας τονίζει ότι ο πνιγμός παραμένει σημαντικό και συχνά υποτιμημένο πρόβλημα δημόσιας υγείας, και το ζούμε δυστυχώς κάθε χρόνο στην Ελλάδα», τόνισε ο κ. Νταλούκας.
H θερμική εξάντληση και η θερμοπληξία
Ο δεύτερος μεγαλύτερος καλοκαιρινός κίνδυνος είναι η θερμική εξάντληση και η θερμοπληξία. Απαντώνται συχνά κυρίως σε βρέφη και νήπια, στα οποία μπορεί να συνυπάρχει και χρόνιο νόσημα ή παχυσαρκία. Είναι επίσης συχνά σε περίπτωση που τα παιδιά κάνουν κάποιο άθλημα τις ώρες της ζέστης.
Τα συμπτώματα που πρέπει να ανησυχήσουν τους γονείς μετά από την έκθεση στη ζέστη και να τους ωθήσουν να αναζητήσουν αμέσως τον παιδίατρό τους είναι:
- Η έντονη κόπωση
- Ο πονοκέφαλος
- Η ζάλη
- Οι μυϊκές κράμπες
- Η υπνηλία
- Η σύγχυση
- Οι έμετοι
- Ο πυρετός μετά από έκθεση στη ζέστη
Η θερμοπληξία είναι επείγον περιστατικό. Για να προληφθεί, οι γονείς δεν πρέπει να αφήνουν τα παιδιά τους να ασχολούνται με φυσικές δραστηριότητες τις ώρες μεταξύ 11 το πρωί με 5 το απόγευμα. Πρέπει επίσης να τα ενθαρρύνουν να πίνουν συχνά υγρά και να τα ντύνουν με ελαφρά ρούχα.
Απαραίτητο είναι ακόμα να παίζουν τα παιδιά στη σκιά. Τέλος, «δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάνε και να αφήνουν τα παιδιά μόνα τους σε αυτοκίνητο, γιατί έχουμε δει πολλά τραγικά περιστατικά δυστυχώς», υπογράμμισε ο κ. Νταλούκας.
Οι γαστρεντερίτιδες και η αφυδάτωση
Στις γαστρεντερίτιδες και την αφυδάτωση που εμφανίζονται συχνά το καλοκαίρι λόγω ζέστης, ταξιδιών και ενίοτε κακής συντήρησης των τροφίμων, πιο ευάλωτα είναι τα βρέφη και τα μικρά παιδιά.
Η αφυδάτωση εκδηλώνεται με μειωμένη διούρηση, ξηρό στόμα, λήθαργο και ευερεθιστότητα. Το παιδί δεν έχει επίσης δάκρυα. Όταν η αφυδάτωση είναι έντονη, παρατηρείται ταχυκαρδία και άλλα συμπτώματα.
Σε περίπτωση διάρροιας ή εμέτων, η έγκαιρη χορήγηση ειδικών ηλεκτρολυτικών διαλυμάτων από το στόμα είναι συχνά η πιο σημαντική από οποιοδήποτε άλλο φάρμακο, κατά τον κ. Νταλούκα. Η χορήγηση αυτή είναι ενέργεια που πρέπει να κάνει ο γονιός, κατόπιν ειδικών οδηγιών του παιδιάτρου του.
Η ωτίτιδα
Μία άλλη συχνή λοίμωξη του καλοκαιριού στα παιδιά είναι η εξωτερική ωτίτιδα. Είναι γνωστή και ως «αυτί του κολυμβητή», επειδή εμφανίζεται συχνά στα παιδιά που κολυμπούν.
Χαρακτηριστικό σύμπτωμα της εξωτερικής ωτίτιδας είναι ο έντονος πόνος, όταν τραβήξει κανείς το πτερύγιο του αυτιού. Το στοιχείο αυτό βοηθεί σημαντικά στη διάγνωση, κατά τον κ. Νταλούκα.
Η αντιμετώπισή της γίνεται συνήθως με τοπική αγωγή, δηλαδή αντιβιοτικές σταγόνες στο αυτί, χωρίς να απαιτείται αντιβιοτικό από το στόμα. Για την πρόληψή της, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ειδικές ωτικές σταγόνες, που βοηθούν να απομακρύνεται η υγρασία και να διατηρείται στεγνός ο έξω ακουστικός πόρος. Με αυτό τον τρόπο μειώνεται ο κίνδυνος λοίμωξης.
Σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις
Στα τσιμπήματα από σφήκες, μέλισσες, μέδουσες ή τσιμπούρια, πολλά παιδιά εκδηλώνουν αλλεργικές αντιδράσεις. Στις περισσότερες περιπτώσεις πρόκειται για τοπικές αντιδράσεις, που δημιουργούν λίγο πόνο και φαγούρα. Αυτές μπορούν να αντιμετωπιστούν με τη χρήση αντισταμινικών από το στόμα και τοπικά διαφόρων αλοιφών, τις οποίες καλό είναι να έχουν οι γονείς μαζί τους ακόμα και στη θάλασσα.
Υπάρχουν όμως και παιδιά που δεν εμφανίζουν μόνο κνίδωση, αλλά συμπτώματα αναφυλαξίας, όπως:
- Πρήξιμο στα χείλη ή στα βλέφαρα
- Βήχα
- Δύσπνοια
- Άλλα σοβαρά συμπτώματα
Η αναφυλαξία είναι μία σοβαρή κατάσταση που μπορεί να αποδειχθεί απειλητική για τη ζωή. Δυστυχώς έχουν χαθεί παιδιά από αναφυλακτικό σοκ κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, επισήμανε ο κ. Νταλούκας.
Γι’ αυτό τον λόγο, οι γονείς των παιδιών με γνωστό ιστορικό σοβαρής αλλεργίας, πρέπει να έχουν πάντοτε μαζί τους και άμεσα διαθέσιμη την ένεση επινεφρίνης. Η άμεση χορήγησή της μπορεί να αποδειχθεί σωτήρια για τα παιδιά με αναφυλαξία.
Τα ηλιακά εγκαύματα
Τα ηλιακά εγκαύματα στην παιδική ηλικία συνδέονται άμεσα με τον καρκίνο του δέρματος αργότερα στη ζωή.
Τα βρέφη και τα παιδιά ηλικίας έως 2 ετών έχουν πάρα πολύ ευαίσθητη επιδερμίδα. Συνιστάται να μην εκτίθενται καθόλου στον ήλιο τα βρέφη ηλικίας 6 μηνών και κάτω.
Τα μεγαλύτερα βρέφη, νήπια και παιδιά χρειάζονται αντηλιακή προστασία. Καλό είναι να προτιμώνται αντηλιακά με φυσικά φίλτρα και όχι με χημικά, συνιστά ο κ. Νταλούκας.
Τα αντηλιακά πρέπει να είναι ευρέως φάσματος και να έχουν δείκτη προστασίας από 30 και πάνω. Η επάλειψή τους πρέπει να γίνεται από το σπίτι, πριν βγουν στον ήλιο. Ύστερα πρέπει να επαναλαμβάνεται κάθε περίπου δύο ώρες, καθώς και μετά από το μπάνιο στη θάλασσα ή την πισίνα.
Τα παιδιά χρειάζονται και πρόσθετη προστασία. Πρέπει να βρίσκονται συνεχώς στη σκιά και, να φορούν καπέλο που θα καλύπτει τους ώμους, τα αυτιά και το μέτωπό τους. Πρέπει επίσης να φορούν γυαλιά ηλίου που θα απορροφούν και τις δύο ηλιακές ακτινοβολίες (UVA και UVB). Τέλος, τα ρούχα τους πρέπει να καλύπτουν την πλάτη, τους ώμους και τα γόνατά τους.
Και μην νομίζετε ότι τα παιδιά είναι πλήρως προστατευμένα όταν κάθονται κάτω από την ομπρέλα θαλάσσης, τονίζει ο κ. Νταλούκας. «Μόνο η σκιά στο σπίτι, στο μπαλκόνι ή από παχύ φύλλωμα δέντρου μπορεί να εξασφαλίσει μία επαρκή σκίαση», διευκρίνισε.
