Περισσότερες από 65.000 γυναίκες στην Ελλάδα έχουν εντοπιστεί έγκαιρα με ευρήματα που σχετίζονται με τον καρκίνο του μαστού στο πλαίσιο του προγράμματος «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία των οργανωμένων προγραμμάτων πρόληψης για τη δημόσια υγεία. Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί πάνω από 1 εκατομμύριο ψηφιακές μαστογραφίες, με δεκάδες χιλιάδες γυναίκες να παραπέμπονται για περαιτέρω ιατρική διερεύνηση, δίνοντας τη δυνατότητα για έγκαιρη φροντίδα και παρέμβαση.
Το πρόγραμμα «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» για τον καρκίνο του μαστού αποτελεί μέρος του πρώτου ολοκληρωμένου Εθνικού Προγράμματος Πρόληψης που εφαρμόζεται στη χώρα μας. Η πρωτοβουλία στοχεύει στον έγκαιρο εντοπισμό βασικών χρόνιων νοσημάτων που συνδέονται με υψηλά ποσοστά θνησιμότητας, όπως ο καρκίνος και οι καρδιαγγειακές παθήσεις. Μέσω της καθιέρωσης δωρεάν προληπτικών εξετάσεων επιδιώκεται η έγκαιρη διάγνωση ασθενειών πριν εμφανιστούν σοβαρά συμπτώματα.
Το πρόγραμμα για τον καρκίνο του μαστού απευθύνεται σε όλες τις γυναίκες ηλικίας 45 έως 74 ετών που βρίσκονται στην Ελλάδα και διαθέτουν Α.Μ.Κ.Α., είτε είναι ασφαλισμένες είτε ανασφάλιστες. Σημαντικό στοιχείο της εφαρμογής του είναι η αξιοποίηση ψηφιακών τεχνολογιών, οι οποίες διευκολύνουν την ενημέρωση των δικαιούχων και την οργάνωση των εξετάσεων. Μέσω της ψηφιακής ειδοποίησης και των ηλεκτρονικών υπηρεσιών, οι ωφελούμενες μπορούν να προγραμματίσουν εύκολα και άμεσα τη μαστογραφία τους χωρίς οικονομική επιβάρυνση.
Οι εξετάσεις που καλύπτονται από το πρόγραμμα
Οι εξετάσεις που καλύπτονται από το πρόγραμμα συνθέτουν ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο προληπτικού ελέγχου. Η βασική εξέταση είναι η ψηφιακή μαστογραφία, η οποία παρέχεται δωρεάν σε όλες τις γυναίκες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Η μαστογραφία αποτελεί τη σημαντικότερη μέθοδο έγκαιρης ανίχνευσης πιθανών αλλοιώσεων στον μαστό.
Σε περιπτώσεις όπου προκύπτει κάποιο εύρημα ή κρίνεται απαραίτητη περαιτέρω διερεύνηση, το πρόγραμμα καλύπτει και πρόσθετες διαγνωστικές εξετάσεις. Συγκεκριμένα, παρέχεται δωρεάν υπερηχογράφημα μαστού, ενώ όπου απαιτείται πραγματοποιείται και κλινική εξέταση από ιατρό για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων.
Η υλοποίηση του προγράμματος γίνεται μέσω ενός εκτεταμένου δικτύου δημόσιων και ιδιωτικών δομών υγείας σε ολόκληρη τη χώρα. Διαγνωστικά κέντρα και νοσοκομεία συμμετέχουν στη διαδικασία, προσφέροντας τη δυνατότητα στις γυναίκες να πραγματοποιούν τις εξετάσεις τους κοντά στον τόπο κατοικίας τους. Με αυτό τον τρόπο επιδιώκεται η ενίσχυση της συμμετοχής στον προληπτικό έλεγχο και η άρση γεωγραφικών ή οικονομικών εμποδίων.
Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν τον ρόλο που διαδραματίζει η συστηματική πρόληψη
Αξίζει να σημειωθεί ότι το «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» για τον καρκίνο του μαστού αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης εθνικής στρατηγικής πρόληψης που καλύπτει σχεδόν το σύνολο του πληθυσμού. Στο πλαίσιο του ίδιου προγράμματος παρέχονται επίσης δωρεάν προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και τον καρκίνο του παχέος εντέρου, καθώς και εξετάσεις για την εκτίμηση του καρδιαγγειακού κινδύνου. Παράλληλα, στο ίδιο πλαίσιο, περιλαμβάνονται προγράμματα που σχετίζονται με την πρόληψη της νεφρικής δυσλειτουργίας και την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας ενηλίκων.
Όπως τονίζει χαρακτηριστικά η αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, «η ενίσχυση των προγραμμάτων προληπτικού ελέγχου αποτελεί βασική προτεραιότητα για την πολιτική δημόσιας υγείας που έχει χαράξει η χώρα μας, καθώς η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να συμβάλλει ουσιαστικά στη βελτίωση της υγείας του πληθυσμού και στη μείωση των πρόωρων θανάτων».
Τα έως σήμερα αποτελέσματα του προγράμματος αναδεικνύουν τον καθοριστικό ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η συστηματική πρόληψη στη δημόσια υγεία. Ο μεγάλος αριθμός εξετάσεων και τα ευρήματα που εντοπίστηκαν σε πρώιμο στάδιο υπογραμμίζουν τη σημασία της συμμετοχής των πολιτών σε οργανωμένα προγράμματα προληπτικού ελέγχου.
