Τα «έξυπνα» ρολόγια που καταγράφουν την φυσική κατάσταση (fitness trackers ή αθλητικά ρολόγια) μπορεί να προβλέπουν ποιοι πάσχοντες από σκλήρυνση κατά πλάκας (πολλαπλή σκλήρυνση) είναι πιθανότερο να παρουσιάσουν εξέλιξη της νόσου τους, αναφέρουν επιστήμονες από τις ΗΠΑ.

Σε μελέτη που πραγματοποίησαν διαπίστωσαν ότι τα δεδομένα τους συσχετίζονται με τον κίνδυνο επιδείνωσης των βλαβών στον εγκέφαλό τους.

Η σκλήρυνση κατά πλάκας εκδηλώνεται όταν ο οργανισμός του ασθενούς επιτίθεται λανθασμένα στο προστατευτικό περίβλημα των νευρικών ινών (λέγεται μυελίνη). Η συνέπεια είναι να διαταράσσεται η μετάδοση μηνυμάτων  από και προς τον εγκέφαλο.

Οι πάσχοντες εκδηλώνουν ποικίλα συμπτώματα (κινητικά και μη) που σταδιακά επιδεινώνονται. Στην παρούσα μελέτη οι ερευνητές θέλησαν να εξακριβώσουν εάν η χρήση αθλητικών ρολογιών μπορεί να ανιχνεύσει τις αλλαγές στην αναπηρία των ασθενών.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθεώρηση Neurology. Διεξήχθη σε 238 ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας, μέσης ηλικίας 55 ετών. Το 29% ήσαν άνδρες.

Κάθε δίμηνο σχεδόν (67 ημέρες) οι ασθενείς φορούσαν για λίγο παραπάνω από επτά 24ωρα (7,4 φορές) ένα «έξυπνο» ρολόι που κατέγραφε:

• Πόση φυσική δραστηριότητα έκαναν στη διάρκεια της ημέρας
• Πόση ώρα περνούσαν καθισμένοι ή αδρανείς
• Τον κύκλο του ύπνου τους

Η καταγραφή επαναλαμβανόταν επί κατά μέσον όρο 2,9 χρόνια. Στο μεσοδιάστημα, οι 120 από αυτούς παρουσίασαν επιδείνωση της ασθενείας τους. Όπως διαπίστωσαν οι ερευνητές, η εξέλιξη αυτή αποτυπωνόταν στις καταγραφές του fitness tracker.

Τα ευρήματα

Ειδικότερα, οι ασθενείς με πολλαπλή σκλήρυνση που παρουσίαζαν μείωση της φυσικής δραστηριότητας κατά το πρώτο μισό του 24ωρου, είχαν τουλάχιστον 20% περισσότερες πιθανότητες να επιδεινωθούν, έναντι όσων δεν παρουσίαζαν τέτοιου είδους μείωση.

Οι κρίσιμες ώρες ήταν μεταξύ 8 το πρωί και 2 το μεσημέρι, σημειώνουν οι ερευνητές στο άρθρο τους. Μάλιστα όσο περνούσε η ώρα, τόσο αυξανόταν ο κίνδυνος επιδείνωσης. Ειδικότερα ήταν:

• 20% όταν μειωνόταν η φυσική δραστηριότητα από τις 8 έως τις 10 το πρωί
• 24% όταν μειωνόταν από τις 10 έως τις 12
• 23% όταν μειωνόταν από τις 12 έως τις 2 μ.μ.

Η μείωση στην πρωινή φυσική δραστηριότητα (κυρίως μεταξύ 8 και 10 το πρωί) συσχετίσθηκε επίσης με περισσότερη ατροφία του εγκεφάλου. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι εκδήλωσαν μειώσεις:

• Στον ολικό όγκο του εγκεφάλου
• Στην φαιά ουσία του εγκεφάλου
• Στον θάλαμο (είναι η δομή του εγκεφάλου που επεξεργάζεται τις αισθητήριες και κινητικές πληροφορίες)

«Η έγκαιρη αναγνώριση των ασθενών με αυξημένο κίνδυνο εξέλιξης της νόσου έχει ζωτική σημασία για να μειωθεί η μακροπρόθεσμη αναπηρία στην πολλαπλή σκλήρυνση. Ωστόσο τα υπάρχοντα τεστ δεν είναι σχεδιασμένα για να ανιχνεύουν τις μικρές αλλαγές», δήλωσε η επικεφαλής ερευνήτρια Dr. Kathryn C. Fitzgerald, αναπληρώτρια καθηγήτρια Νευρολογίας στο Πανεπιστήμιο Τζωνς Χόπκινς, στη Βαλτιμόρη.

«Η χρήση μιας σχετικά φθηνής και προσβάσιμης συσκευής μπορεί να συμβάλλει στην πρώιμη αναγνώριση των αλλαγών αυτών», πρόσθεσε.

Οι επιστήμονες προγραμματίζουν τώρα μεγαλύτερες μελέτες για να επαληθεύσουν τα ευρήματά τους.