Στην ατζέντα της σχεδιαζόμενης αναθεώρησης του Συντάγματος έβαλε χθες (22.5.25) ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης τους οικισμούς και τη δόμηση.

Συγκεκριμένα, ο κος Μητσοτάκης δήλωσε πως «ένα άλλο άρθρο το οποίο θα πρέπει πια να αναθεωρήσουμε χωρίς συζήτηση είναι το άρθρο 24» του Συντάγματος, το οποίο αφορά την «προστασία του περιβάλλοντος».

Ο πρωθυπουργός επισήμανε πως «είναι περίπλοκο το άρθρο 24. Να σταθούμε σε ένα ζήτημα το οποίο νομίζω ότι έχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον για τους συμπολίτες μας (…) Καταρχάς θέλω να θυμίσω ότι αυτή η κυβέρνηση έχει προχωρήσει ίσως τη μεγαλύτερη «σιωπηλή» μεταρρύθμιση η οποία έχει γίνει σε ζητήματα χωροταξίας τον τελευταίο αιώνα. Και αυτή δεν είναι άλλη από τη σταδιακή εκπόνηση των Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων σε επίπεδο Δήμου.

Ο κάθε Δήμος, δηλαδή, πρέπει να οργανώνει τον χώρο του με τον δικό του τρόπο, διότι το Συμβούλιο της Επικρατείας έρχεται και μας λέει ότι δεν πρέπει να υπάρχουν γενικά πολλοί οριζόντιοι κανόνες, διότι άλλες οι ιδιαιτερότητες της Λέσβου και άλλες οι ιδιαιτερότητες ενός αστικού Δήμου. Αυτό είναι κάτι το οποίο επί της αρχής είναι σωστό και κινούμαστε σε αυτή την κατεύθυνση».

Ο ίδιος συμπλήρωσε πως «όταν σκεφτόμαστε (…) το δομημένο περιβάλλον και την προστασία του περιβάλλοντος, πρέπει να λάβουμε υπόψη και άλλες παραμέτρους. Παραδείγματος χάρη, έγινε μία μεγάλη συζήτηση και γίνεται μια μεγάλη συζήτηση για τα όρια των οικισμών. Και αυτό είναι ένα κρίσιμο ζήτημα, διότι προς ενημέρωση θυμίζω στους ακροατές ότι όρια οικισμών είχαν χαραχθεί με αποφάσεις Νομαρχών από το 1985».

«Επειδή πρέπει να μπει μία τάξη στο ζήτημα αυτό, πρέπει να ισορροπήσουμε. Από τη μία το Σύνταγμά μας λέει ότι άμα θέλεις να επεκτείνεις έναν οικισμό πρέπει να κάνεις πολεοδόμηση, ωραία, το ακούω. Από την άλλη, όμως, το ίδιο το Σύνταγμα κατοχυρώνει τη δικαιολογημένη εμπιστοσύνη του πολίτη: «αγόρασα ένα οικόπεδο, ήξερα ότι μπορούσα να χτίσω. Δεν μπορείς να έρχεσαι εκ των υστέρων να μου το αλλάζεις». Το ίδιο το Σύνταγμα κατοχυρώνει την προστασία της ιδιοκτησίας. Το ίδιο το Σύνταγμα μιλάει για τη στήριξη της αποκέντρωσης, μιλάει για τα δημογραφικά προβλήματα τα οποία αντιμετωπίζουμε.

Άρα, θέλω να είμαι ξεκάθαρος. Έχω δώσει μία εντολή στο Υπουργείο Περιβάλλοντος να έρθει με εναλλακτικές ρυθμίσεις, οι οποίες θα αντιμετωπίζουν το ζήτημα αυτό μέσα από ένα συνολικό πρίσμα, που θα λαμβάνονται υπόψη και αυτές οι παράμετροι», σημείωσε ο κος Μητσοτάκης.

Ο πρωθυπουργός σημείωσε πως «αλλιώς αντιμετωπίζω έναν οικισμό 2.000 κατοίκων, αλλιώς ένα χωριό 300 κατοίκων. Δηλαδή σε ένα χωριό 300 κατοίκων, ωραία έχουν χαραχθεί κάποια όρια οικισμού, μα πραγματικά πιστεύει κανείς ότι θα πάει να γίνει πολεοδόμηση σε ένα χωριό 300 κατοίκων;»

Ο ίδιος τόνισε πως «εκεί θα έχουμε μία ανοιχτή συζήτηση με το δικαστήριο, αλλά θέλω να είμαι πολύ σαφής: θα λάβουμε υπόψη και αυτές τις παραμέτρους.

«Έχω πλήρη αίσθηση ότι αν αυτή τη στιγμή θέλουμε να ενθαρρύνουμε τους πολίτες -το λέμε συχνά- να γυρίσουν στα χωριά, μα δεν μπορούμε αυτή τη στιγμή να το κάνουμε ακόμα πιο δύσκολο από ό,τι ήταν. Όλα αυτά θα τα λάβουμε υπόψη.

Θα περιμένετε λίγες εβδομάδες, είναι πολύ σύνθετο το ζήτημα. Πάντως στο θέμα αυτό η κυβέρνηση συμμορφώθηκε με την απόφαση του ΣτΕ σχετικά με τον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό, παρότι ήρθε 12 χρόνια μετά. Συμμορφώνεται με τη σωστή προσέγγιση του δικαστηρίου για τα ζητήματα της εκτός σχεδίου δόμησης.

Αν θες να χτίσεις εκτός σχεδίου, πρέπει να έχεις πρόσωπο σε δρόμο και μία από τις πολύ σημαντικές μεταρρυθμίσεις που θα κάνουμε, ξεκινώντας με τα νησιά, είναι μία αυτόματη διαδικασία των δρόμων. Διότι αυτή τη στιγμή κάθε δρόμος, για να μπορεί να κατηγοριοποιηθεί ως κοινόχρηστος, χρειάζεται Προεδρικό Διάταγμα. Το οποίο σημαίνει ότι πραγματικοί δρόμοι, οι οποίοι υπάρχουν, τυπικά δεν είναι αναγνωρισμένοι. Αυτό πρέπει να το λύσουμε.

Λοιπόν, στο ζήτημα όμως των οικισμών δεν μπορεί ταυτόχρονα να λέμε «δεν μπορούμε να χτίσουμε σε ύψος», «δεν μπορούμε να χτίσουμε εκτός σχεδίου», «δεν μπορούμε εύκολα να επεκτείνουμε τους οικισμούς». Θα πω «όπα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κος Μητσοτάκης.

«Λοιπόν, να δούμε τη συνολική παράμετρο και να κοιτάξουμε να βρούμε μία λύση, η οποία θα λαμβάνει υπόψη και πολύ δικαιολογημένα παράπονα πολιτών, τα οποία τα ακούω με πολύ μεγάλη προσοχή», σημείωσε ο ίδιος.