Μια νέα γενιά εμβολίων που θα μπορούσε να ενεργοποιήσει αρχικά το ανοσοποιητικό σύστημα, αλλά και να προβλέπει την ενίσχυσή του με επαναληπτική δόση χωρίς να χρειάζεται καινούρια ένεση, μελετούν τώρα οι ερευνητές του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Μασαχουσέτης (ΜΙΤ).

Σε μελέτη τους που δημοσιεύθηκε στο Science Advances, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η νέα τεχνολογία που βρίσκεται σε εξέλιξη θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί τόσο στους πολλαπλούς εμβολιασμούς των παιδιών, όσο και στην τρέχουσα πανδημία της COVID-19, καθώς οι πολλαπλές δόσεις εμβολίων είναι το κλειδί για την παροχή πλήρους προστασίας έναντι των παθογόνων μικροβίων ή ιών.

Η νέα τεχνολογία στοχεύει στην ταυτόχρονη χορήγηση όλων των δόσεων, οι οποίες όμως θα πρέπει να ενεργοποιούνται σε διαφορετική χρονική στιγμή, ανάλογα με τις ανάγκες του εμβολιασμού.

Στη μελέτη, οι ερευνητές περιγράφουν την ανάλυση ενός μηχανισμού σταδιακής απελευθέρωσης από νανοσωματίδια που αποδομούνται βιολογικά. Κατανοώντας πώς και πότε τα νανοσωματίδια αυτά αποδομούνται για να απελευθερώσουν τα ωφέλιμα φορτία τους, η ομάδα επισημαίνει τη δυνατότητα δημιουργίας εμβολίων μίας δόσης που αρχικά ενεργοποιούν και στη συνέχεια ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα.

«Πιστεύουμε ότι αυτά τα σωματίδια έχουν τη δυνατότητα να δημιουργήσουν ένα ασφαλές, μονής δόσης, αυτοενισχυόμενο εμβόλιο στο οποίο μπορεί να δημιουργηθεί ένα κοκτέιλ σωματιδίων με διαφορετικούς χρόνους απελευθέρωσης αλλάζοντας τη σύνθεση. Μια τέτοια προοπτική μίας μόνο ένεσης έχει τη δυνατότητα όχι μόνο να βελτιώσει τη συμμόρφωση των ασθενών, αλλά και να αυξήσει τις κυτταρικές και χυμικές ανοσολογικές αποκρίσεις στο εμβόλιο», δήλωσε ο Robert Langer, ένας από τους ανώτερους συγγραφείς της εργασίας.

Στη μελέτη, οι ερευνητές έδειξαν ότι το PLGA, το βιοσυμβατό πολυμερές που χρησιμοποιείται για την παραγωγή των σωματιδίων, διασπάται σταδιακά από το νερό. Όταν αρκετά πολυμερή έχουν διασπαστεί, το καπάκι του σωματιδίου μέσα στο οποίο μπορεί να τοποθετηθεί το εμβόλιο ή οποιοδήποτε φάρμακο, γίνεται πορώδες και σύντομα σπάει για να απελευθερώσει το περιεχόμενό του.

Οι ερευνητές αναφερόμενοι στις εφαρμογές της νέας αυτής τεχνολογίας – που μέχρι στιγμής αφορά αποδόμηση των νανοσωματιδίων μέσα σε 10 ημέρες – προβλέπουν ότι θα μπορούσε να εφαρμοστεί εκτός από τα εμβόλια και αντικαρκινική ανοσοθεραπεία, αλλά και σε χορήγηση φαρμάκων από του στόματος.

Η ελεγχόμενη διάθεση των φαρμάκων μπορεί να βοηθήσει σημαντικά τη συμμόρφωση των ασθενών στη λήψη της θεραπείας που χρειάζονται, δεδομένου ότι μόλις το 50% των ασθενών διεθνώς, ακολουθεί πλήρως την αγωγή που έχει συστήσει ο γιατρός τους. Το γεγονός αυτό, μόνο στις ΗΠΑ, επιβαρύνει το σύστημα υγείας με 100 δις. δολ. ετησίως.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η νέα τεχνολογία μπορεί να συμβάλλει επίσης στην ανάπτυξη νέων θεραπευτικών σχημάτων, παρακάμπτοντας την ανάγκη για χειρουργικές επεμβάσεις ή ενέσιμες διαδικασίες σε συμπαγείς όγκους.

Τέλος, μπορεί να οδηγήσει σε απλοποίηση πολύπλοκων φαρμακευτικών σχημάτων, μείωση της ανάγκης επισκέψεων στον γιατρό, στοιχεία ιδιαίτερα χρήσιμα για συστήματα υγείας με περιορισμένες δομές – όπως στις αναπτυσσόμενες χώρες – ενώ ταυτόχρονα μπορεί να αποτελέσει ισχυρό όπλο για την εξάλειψη επιδημικών κυμάτων λοιμωδών νόσων.