Η «επιδημία της μοναξιάς» βρίσκεται στην κορυφή της ατζέντας του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, συστήνοντας Ειδική Επιτροπή που θα αντιμετωπίσει το ζήτημα που ταλανίζει εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.

Ο Αμερικανός γενικός χειρουργός δρ Βίβεκ Μέρθι, επικεφαλής της Επιτροπής, σημειώνει μάλιστα ότι η θνησιμότητα από τη μοναξιά είναι ίση με το κάπνισμα 15 τσιγάρων την ημέρα.

Επόμενη επιδημία η…μοναξιά – Με θνησιμότητα ίση με το κάπνισμα

Επειτα από την πανδημία του κορονοϊού και τα περιοριστικά μέτρα, τα ποσοστά μοναξιάς αυξήθηκαν, ενώ παράλληλα ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι ευαισθητοποιούνται για την ψυχική υγεία τους. Τα 11 μέλη της Επιτροπής Κοινωνικής Σύνδεσης θα αφιερώσουν τα επόμενα τρία χρόνια στην αξιολόγηση των επιστημονικών δεδομένων και στο σχεδιασμό στρατηγικών που θα βοηθούν τους ανθρώπους να διευρύνουν τις κοινωνικές σχέσεις τους, τα οποία θα συνδράμουν στο έργο του ΠΟΥ.

«Οι άνθρωποι χωρίς αρκετούς ισχυρούς κοινωνικούς δεσμούς διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού, αγχώδους διαταραχής, άνοιας, κατάθλιψης, αυτοκτονίας», δήλωσε ο γενικός διευθυντής του Οργανισμού, δρ Τέντρος Αντάνομ Γκεμπρεγέσους.

Παρόλο που επικρατεί η αντίληψη ότι η μοναξιά αφορά ανθρώπους τρίτης ηλικίας ή αποτελεί πρόβλημα του ανεπτυγμένου κόσμου, ο δρ Μέρθι αναδεικνύει τα ποσοστά (έρευνα Meta-Gallup) που δείχνουν πως ένας στους τέσσερις ανθρώπους νιώθει μόνος σε όλα τα μέρη του κόσμου. Στους ηλικιωμένους ενήλικες, η μοναξιά συνδέεται με 50% αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας και 30% αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης στεφανιαίας νόσου ή εγκεφαλικού επεισοδίου.

Παθόντες είναι και οι νέοι άνθρωποι. Το 5% με 15% των εφήβων νιώθει μοναξιά, σύμφωνα με στοιχεία, που όμως το πιθανό είναι ότι υποεκτιμούν το μέγεθος. Στην Αφρική μάλιστα, το 12,7% των εφήβων βιώνει τη μοναξιά σε σύγκριση με το 5,3% στην Ευρώπη. Οι νέοι άνθρωποι που βιώνουν απομόνωση είναι πιθανότερο να εγκαταλείψουν τις σπουδές τους ή να νιώθουν δυσαρεστημένοι με την εργασία τους. Ερευνες έχουν δείξει επίσης σύνδεση ανάμεσα στη μοναξιά και το άγχος, την κατάθλιψη και την αυτοκτονία.

Οι επιπτώσεις της κοινωνικής απομόνωσης και της μοναξιάς στην υγεία και στην κοινωνία προκαλούν ανησυχία για τη δημόσια υγεία. Ενδεικτική είναι μελέτη του 2022, σύμφωνα με την οποία μόλις το 39% των ενήλικων Αμερικανών δηλώνει ότι νιώθει πολύ συνδεδεμένο με άλλους ανθρώπους.

Η έκθεση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας «Η επιδημία μοναξιάς και απομόνωσης» δείχνει πως περίπου ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι -ένας στους οκτώ- ζει με κάποια ψυχική πάθηση, ενώ το ένα τέταρτο είναι έφηβοι.

Ο δρ. Αμι Ρόκαχ, καθηγητής του Κέντρου Ακαδημαϊκών Σπουδών στο Ισραήλ, σημειώνει πως «μπορεί να είναι αναζωογονητική και δυναμωτική για κάποιους η μοναξιά. Το να κάνουμε φίλους, ο εθελοντισμός, να παρακολουθούμε μαθήματα όπου μπορεί να συναντάμε ανθρώπους και να μαθαίνουμε πώς να περνάμε χρόνο με τον εαυτό μας και να το απολαμβάνουμε θα μπορούσαν να είναι πολύ ωφέλιμα», είπε.