Η Γαλλία βιώνει, σύμφωνα με έμπειρους αναλυτές, τη βαθύτερη πολιτική και κοινωνική της κρίση από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο στον απόηχο της ομιλίας του Φρανσουά Μπαϊρού στην γαλλική Εθνοσυνέλευση.
Ο Γάλλος πρωθυπουργός, Φρανσουά Μπαϊρού, μίλησε 40 λεπτά σε δραματικούς τόνους ενώπιον της Εθνοσυνέλευσης στη Γαλλία, στην ίσως τελευταία του ημέρα στη θέση, τονίζοντας ότι «δεν είναι πολιτικό το ζήτημα, αλλά ιστορικό» για το μέλλον της Γαλλίας.
«Αν δεν αντιμετωπίσουμε το χρέος, δεν θα μπορέσουμε να δανειστούμε καθόλου», δήλωσε ο Μπαϊρού ανεβαίνοντας στο βήμα του κοινοβουλίου για να αναλάβει την ευθύνη της κυβέρνησής του για τον προϋπολογισμό λιτότητας, που έχει στόχο να περιορίσει το χρέος της χώρας, το οποίο βρίσκεται στο 114% του ΑΕΠ.
Ο Γάλλος πρωθυπουργός μίλησε για μια «δοκιμασία αλήθειας» για την κατεπείγουσα ανάγκη μείωσης του δημόσιου χρέους, στην ομιλία που άνοιξε σήμερα την κρίσιμη συνεδρίαση της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης η οποία θα κλείσει με την ψηφοφορία για παροχή ψήφου εμπιστοσύνης που αναμένεται να οδηγήσει στην ανατροπή της κυβέρνησης και να βυθίσει ξανά τη Γαλλία σε πολιτική κρίση.
«Αυτή τη δοκιμασία αλήθειας ως επικεφαλής της κυβέρνησης (…) είναι κάτι που ήθελα», δήλωσε ο Μπαϊρού ενώπιον της Εθνοσυνέλευσης, υποστηρίζοντας ότι η επιβίωση της χώρας «διακυβεύεται» λόγω της «υπερχρέωσής» της (114% του ΑΕΠ).
«Η χώρα μας εργάζεται, νομίζει ότι γίνεται πλουσιότερη και κάθε χρόνο γίνεται φτωχότερη. Είναι μια σιωπηλή, υπόγεια, αόρατη και ανυπόφορη αιμορραγία», είπε στην ομιλία που διακόπηκε από ύβρεις που ξεστόστιμαν βουλευτές από κόμματα της αντιπολίτευσης.
«Έχετε τη δύναμη να ανατρέψετε την κυβέρνηση, αλλά δεν έχετε τη δύναμη να διαγράψετε την πραγματικότητα», προειδοποίησε ο Μπαϊρού, συγκρίνοντας την «υποταγή στο χρέος» με την «υποταγή στη στρατιωτική βία», στερώντας από τους ανθρώπους τις ελευθερίες τους.
«Σας μιλώ παίρνοντας στην κυριολεξία τις αρχές μας, αρχές που ορίζονται στο Αρθρο 27 του Συντάγματος: «Το δικαίωμα ψήφου των μελών του Κοινοβουλίου είναι προσωπικό»», δήλωσε ο Μπαϊρού. «Αυτό σημαίνει ότι, επί της αρχής, συνθήματα δεν έχουν θέση εδώ. Αυτό που έχει θέση εδώ είναι η προσωπική συνείδηση κάθε μέλους του κοινοβουλίου του έθνους», τόνισε ο Μπαϊρού.
Η παρατεταμένη πολιτική αστάθεια, σε συνδυασμό με την κοινωνική απογοήτευση και το τεράστιο δημόσιο χρέος, έχουν δημιουργήσει ένα εκρηκτικό μείγμα που υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών στο πολιτικό σύστημα, σημειώνει σε ανάλυσή του το BBC.
Στις καθημερινές συζητήσεις κυριαρχεί η φράση: «Εκείνοι τα έχουν παρατήσει για εμάς, οπότε κι εμείς τους εγκαταλείπουμε». Το κλίμα μοιρολατρίας και δυσπιστίας απέναντι στους θεσμούς οδηγεί πολλούς σχολιαστές να μιλούν όχι για μια παροδική κρίση, αλλά για μια ιστορική καμπή.
Ο γνωστός πολιτικός αναλυτής Αλέν Ντιουαμέλ, που έχει ζήσει από κοντά όλες τις πολιτικές μεταβάσεις από την εποχή του Ντε Γκωλ, εκτιμά ότι η χώρα βρίσκεται σε πιο δύσκολη θέση ακόμη και από το 1958, όταν κατέρρευσε η Δ ‘ Γαλλική Δημοκρατία.
Βέβαια, σημειώνει το BBC, η κατάρρευση της Δ΄ Γαλλικής Δημοκρατίας υπήρξε επίσης μια περίοδος έντασης και φόβου. Όμως τότε υπήρχαν δύο στοιχεία που σήμερα λείπουν: πρώτον, η οικονομία λειτουργούσε ικανοποιητικά, και δεύτερον, υπήρχε ήδη ένας «σωτήρας» έτοιμος να αναλάβει, ο Σαρλ ντε Γκωλ.
Τότε υπήρχε ένας ηγέτης-σύμβολο, ο στρατηγός Ντε Γκωλ, αλλά και μια οικονομία που λειτουργούσε.
Σήμερα, η Γαλλία καλείται να διαχειριστεί χρέος που αγγίζει τα 3 τρισεκατομμύρια ευρώ, ενώ ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν αντιμετωπίζεται από μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης με δυσπιστία, αν όχι με αποδοκιμασία.
Το ερώτημα που πλανάται είναι αν η δυσαρέσκεια θα εκφραστεί με μαζικές κινητοποιήσεις. Η πανεθνική απεργία που έχει προκηρυχθεί για την Τετάρτη (10.09.2025) από το κίνημα «Bloquons Tout» θα μπορούσε να αποτελέσει δοκιμασία.
Ωστόσο, εκτιμάται ότι μεγάλο μέρος της κοινωνίας παραμένει διστακτικό, καθώς το κίνημα έχει περάσει υπό τον έλεγχο της άκρας αριστεράς, η οποία επίσης προκαλεί καχυποψία στους πολίτες.
Όλα δείχνουν ότι η Γαλλία βρίσκεται μπροστά σε μια περίοδο βαθύτερης κρίσης εμπιστοσύνης. Οι θεσμοί δοκιμάζονται και οι πολίτες δεν διακρίνουν εναλλακτικές λύσεις που θα μπορούσαν να προσφέρουν σταθερότητα.
Κι αυτό είναι που κάνει πολλούς να μιλούν για τη σοβαρότερη πρόκληση που αντιμετωπίζει η Πέμπτη Δημοκρατία εδώ και δεκαετίες.
Η απάντηση των 577 βουλευτών αναμένεται στη διάρκεια ψηφοφορίας στις 19:00 (20:00 ώρα Ελλάδας).
