Νέο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων, που θα έχει έντονο το κοινωνικό πρόσημο, καθώς ως βασικοί στόχοι τίθενται η αύξηση μισθών και συντάξεων, η αύξηση της παραγωγικότητας και το αποτελεσματικό κράτος, σχεδιάζει η κυβέρνηση για το διάστημα 2028-2034.
Κομβικό σημείο είναι το 2030, καθώς μεγάλο κομμάτι των αλλαγών -και δη, η περαιτέρω βελτίωση των εισοδημάτων- θα πρέπει μέχρι τότε να είναι ορατό στην κοινωνία. Στο επίκεντρο του νέου οικονομικού προγράμματος είναι:
1 Η αύξηση των εισοδημάτων και η ταχύτερη σύγκλισή τους με τον μέσο όρο της Ε.Ε.
2 Η αύξηση της παραγωγικότητας όπου η Ελλάδα υστερεί σημαντικά έναντι της Ε.Ε.
3 Η βελτίωση της λειτουργίας του κράτους με πλήρη ψηφιοποίηση των υπηρεσιών του και με απλοποίηση των χρονοβόρων διαδικασιών που απαιτούνται για τις υποθέσεις των πολιτών.
Στρατηγική
Ουσιαστικά η κυβέρνηση προχωρά από τώρα στον σχεδιασμό νέας στρατηγικής για την ανάπτυξη της οικονομίας με ορίζοντα τις δύο επόμενες κοινοβουλευτικές θητείες και με ορόσημο το 2030. Ηδη, στο οικονομικό επιτελείο γίνονται οι πρώτες ανεπίσημες εκτιμήσεις για το ύψος των αυξήσεων που θα δοθούν τα επόμενα χρόνια στις κατώτατες αποδοχές, όπως είναι η εθνική σύναξη και ο κατώτατος μισθός.
Σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία μελέτης που έχει επεξεργαστεί το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης εν όψει του νέου μεταρρυθμιστικού προγράμματος και αποκαλύπτει ο «Ελεύθερος Τύπος», για το ύψος της εθνικής σύνταξης υπάρχουν τρία σενάρια, που είναι τα εξής:
1 Το συντηρητικό σενάριο, με αύξηση κατά 2% ετησίως. Σε αυτό το σενάριο η εθνική σύνταξη από 446,87 ευρώ που είναι τώρα, θα φτάσει στα 480 ευρώ έως το 2030 και αν συνεχιστεί ο ίδιος ρυθμός αύξησης, τότε έως το 2034 θα είναι στα 520 ευρώ. Το σενάριο αυτό θεωρείται ως το πιο ασφαλές, που σημαίνει ότι τα ποσά της εθνικής σύνταξης δεν θα είναι χαμηλότερα από 480 ευρώ έως το 2030 και 520 ευρώ έως το 2034.
2 Το ρεαλιστικό ή μέτριο σενάριο που προβλέπει αύξηση της τάξης του 2,5% ετησίως. Με αυτό το σενάριο η εθνική σύνταξη θα φτάσει κοντά στα 500 ευρώ έως το 2030 και στα 550 ευρώ έως το 2034. Το σενάριο αυτό θεωρείται ως το πιο πιθανό ακόμη και με το δεδομένο ότι θα συνεχιστεί η σημερινή οικονομική κρίση.
3 Το επιταχυνόμενο σενάριο που προβλέπει ισχυρή ανάπτυξη όπως και τώρα για τα επόμενα χρόνια, σταθερότητα στα δημόσια οικονομικά και αυξήσεις συντάξεων της τάξης του 3% ετησίως. Με αυτό το σενάριο η εθνική σύνταξη θα φτάσει στα 505 ευρώ έως το 2030 και στα 570-580 ευρώ έως το 2034.
Ρυθμός
Σε όλα τα σενάρια οι συντάξεις αυξάνονται πιο αργά από τους μισθούς και αυτό συμβαίνει γιατί υπάρχουν οι δημοσιονομικοί περιορισμοί, αλλά και η γήρανση του πληθυσμού που απαιτεί λελογισμένη αύξηση των συνταξιοδοτικών δαπανών για να διατηρηθεί μακροπρόθεσμα η βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος.
Εκτός από τα βασικά σενάρια για την αύξηση των εισοδημάτων και δη των συντάξεων υπάρχουν και τα εναλλακτικά που, σύμφωνα με πληροφορίες του «Ε.Τ.», εξετάζονται από την κυβέρνηση και τελούν εν γνώσει του οικονομικού επιτελείου. Σύμφωνα με τα εναλλακτικά σενάρια, οι αυξήσεις στις συντάξεις μπορούν να κινηθούν υψηλότερα από το 2028 και μετά ή ακόμη και από το 2027, ξεπερνώντας τα 520 ευρώ έως το 2030 και προσεγγίζοντας τα 600 ευρώ έως το 2034.
Τα εναλλακτικά σενάρια προϋποθέτουν υψηλότερη ανάπτυξη της οικονομίας ή πολιτική επιλογή για μεγαλύτερη ενίσχυση των συνταξιούχων. Μία εναλλακτική πρόταση που εξετάζεται πάντως είναι το επίδομα των 300 ευρώ, που θα πάρουν τον Νοέμβριο 1,9 εκατ. δικαιούχοι, να μετεξελιχθεί με διαδοχικές αυξήσεις σε 13η σύνταξη που μπορεί να φτάσει στα 700 ευρώ το 2030.
Νέο σύστημα
Η αύξηση των εισοδημάτων περιλαμβάνει και τρία σενάρια για τις ελάχιστες αποδοχές των εργαζομένων τις οποίες αντιπροσωπεύει ο κατώτατος μισθός. Το 2027 θα είναι η τελευταία χρονιά που η αύξηση του κατώτατου μισθού θα αποφασιστεί από την κυβέρνηση. Από την 1/1/2028 θα ισχύσει το νέο σύστημα που έχει ήδη νομοθετηθεί και προβλέπει ότι η αύξηση του κατώτατου μισθού καθορίζεται με τη χρήση δεικτών αγοραστικής δύναμης, οικονομικής ανάπτυξης και του δείκτη πληθωρισμού και ακρίβειας.
Τα σενάρια που επεξεργάζονται στελέχη της κυβέρνησης για την εξέλιξη του κατώτατου μισθού εν όψει του νέου πακέτου μεταρρυθμίσεων για την «Ελλάδα του 2030» και μετέπειτα, είναι τα εξής:
1 Το συντηρητικό σενάριο, που προβλέπει αυξήσεις 40 ευρώ κατ’ έτος με εκτίμηση για κατώτατο μισθό στα 1.060 ευρώ έως το 2030 και 1.200 ευρώ έως το 2034. Στο συντηρητικό σενάριο ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας είναι 2%.
2 Το ρεαλιστικό ή μέτριο σενάριο, που προβλέπει αυξήσεις 50 έως 60 ευρώ κατ’ έτος με εκτίμηση για κατώτατο μισθό στα 1.120 ευρώ έως το 2030 και 1.350 ευρώ έως το 2034. Στο συντηρητικό σενάριο ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας είναι 2,5%-3%.
3 Το επιθετικό σενάριο, που προβλέπει αυξήσεις 60-70 ευρώ κατ’ έτος με εκτίμηση για κατώτατο μισθό στα 1.200 ευρώ έως το 2030 και 1.400 με 1.500 ευρώ το 2034. Στο επιθετικό σενάριο ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας είναι πάνω από 3%.
Κίνδυνοι
Στα σενάρια καταγράφονται και κίνδυνοι «υπερθέρμανσης» της οικονομίας από πολύ υψηλές αυξήσεις. Τέτοιοι κίνδυνοι είναι η άνοδος του πληθωρισμού αλλά και η πίεση σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις που για να αντέξουν αυξήσεις μισθών πάνω από τα όρια των αντοχών τους μπορεί να παγώσουν τις προσλήψεις ή και να μειώσουν το προσωπικό, γεγονός που θα δημιουργήσει συνθήκες για αύξηση της ανεργίας.
Οι 5 άξονες των μεταρρυθμίσεων
Το νέο μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα σχεδιάζεται με τη συνδρομή του ΟΟΣΑ και τη συμμετοχή της ΤτΕ και του ΙΟΒΕ. Η συνεργασία θα οδηγήσει σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής, προσαρμοσμένες στις ανάγκες της χώρας. Το νέο αναπτυξιακό μοντέλο που προωθεί η κυβέρνηση, βασίζεται σε πέντε άξονες, που είναι οι εξής:
1 Ενίσχυση παραγωγικότητας και ανταγωνιστικότητας.
2 Δημιουργία περισσότερων και καλύτερα αμειβόμενων θέσεων εργασίας.
3 Αύξηση εισοδημάτων με δίκαιη κατανομή των οφελών της ανάπτυξης.
4 Βελτίωση της λειτουργίας του κράτους (ψηφιοποίηση, απλοποίηση). Προώθηση καινοτομίας και εξαγωγών.
5 Επιτάχυνση πράσινης και ψηφιακής μετάβασης.
ΚΩΣΤΗΣ ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ: «Ερχεται Εκθεση Πισσαρίδη 2»
Το περίγραμμα του νέου μεταρρυθμιστικού σχεδίου για την «Ελλάδα του 2030» αλλά και μετέπειτα ανακοίνωσε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης την περασμένη εβδομάδα στην παρέμβασή του στο Delphi Economic Forum, αποκαλύπτοντας ότι θα συνταχθεί η Εκθεση Πισσαρίδη 2, που θα περιλαμβάνει τις προτεινόμενες παρεμβάσεις για τη διατήρηση και τη μεγέθυνση των ρυθμών ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας και τη διάχυση του πλούτου σε όλα τα κοινωνικά στρώματα, τους μισθωτούς, τους αυτοαπασχολούμενους, τους αγρότες και τους συνταξιούχους. Αλλωστε, η πρώτη έκθεση του Ελληνοκύπριου νομπελίστα οικονομολόγου Χριστόφορου Πισσαρίδη ήταν αυτή που βοήθησε την Ελλάδα να απαγκιστρωθεί οριστικά από τις δεσμεύσεις των μνημονίων και να μπει σε υψηλούς ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης μετά το 2020, τους οποίους διατηρεί μέχρι σήμερα, παρά την πανδημία και τους δύο πολέμους (Ουκρανία, Μέση Ανατολή).
