Παράλληλα με τον καλύτερο ύπνο, τη διατήρηση ενός υγιούς βάρους και μια σειρά από άλλα οφέλη για τη σωματική και ψυχική υγεία, ο «νεότερος εγκέφαλος» έρχεται να προστεθεί στα οφέλη που μπορεί να μας προσφέρει η συστηματική γυμναστική.
Σε μια νέα 12μηνη κλινική δοκιμή σε 130 υγιείς ενήλικες ηλικίας μεταξύ 26 και 58 ετών, ερευνητές από τις ΗΠΑ διαπίστωσαν ότι οι συμμετέχοντες που ακολούθησαν ένα ολοκληρωμένο εβδομαδιαίο πρόγραμμα άσκησης κατέληξαν με εγκεφάλους που νεότερη βιολογική ηλικία.
Στη βιολογική γήρανση, διαφορετικά μέρη του σώματός μας μπορεί να φθείρονται ταχύτερα από άλλα.
Ένας νεότερος εγκέφαλος ενδεχομένως σημαίνει ότι μπορούμε να διατηρήσουμε πλήρως τις γνωστικές μας ικανότητες για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, καθώς και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα σε παθήσεις όπως η άνοια – αν και οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις δεν αξιολογήθηκαν από αυτήν τη μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο Journal of Sport and Health Science.
«Διαπιστώσαμε ότι ένα απλό πρόγραμμα άσκησης βασισμένο στις γενικές κατευθυντήριες γραμμές μπορεί να κάνει τον εγκέφαλο να φαίνεται αισθητά νεότερος σε διάστημα μόλις 12 μηνών», λέει ο ερευνητής Lu Wan, από το Ινστιτούτο Έρευνας AdventHealth.
«Αυτές οι απόλυτες αλλαγές ήταν μέτριες, αλλά ακόμη και μια μετατόπιση στην ηλικία του εγκεφάλου κατά ένα έτος θα μπορούσε να έχει σημασία κατά τη διάρκεια των δεκαετιών», προσθέτει.
Πως έγινε η έρευνα
Οι εθελοντές συμμετέχοντες της ομάδας άσκησης κλήθηκαν να ακολουθήσουν τις συνιστώμενες εβδομαδιαίες οδηγίες άσκησης που ορίζει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας: περίπου 150 λεπτά μέτρια έως έντονη γυμναστική, η οποία μπορεί είναι οτιδήποτε αυξάνει σημαντικά τον καρδιακό ρυθμό και την ταχύτητα αναπνοής.
Με βάση μια ποικιλία βιοδεικτών, οι μαγνητικές τομογραφίες εγκεφάλου έδειξαν ότι όσοι ακολούθησαν το πρόγραμμα άσκησης είχαν εγκεφάλους που έδειχναν σημάδια ότι ήταν κατά μέσο όρο 0,6 χρόνια νεότεροι από τη χρονολογική τους ηλικία.
Οι συμμετέχοντες που ακολούθησαν τη συνήθη ρουτίνα τους, ωστόσο, είχαν εγκεφάλους που φαίνονταν περίπου 0,35 χρόνια μεγαλύτεροι από την ημερολογιακή τους ηλικία.
Γιατί η γυμναστική μπορεί να διατηρεί τον εγκέφαλο νεότερο
Το επόμενο ερώτημα είναι γιατί η γυμναστική μπορεί να διατηρεί τον εγκέφαλο νεότερο.
Προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει την γυμναστική με την ενισχυμένη λειτουργία του εγκεφάλου, αλλά παρά την εξέταση αρκετών πιθανών οδών – συμπεριλαμβανομένης της καρδιαγγειακής φυσικής κατάστασης, της αρτηριακής πίεσης και των ωφέλιμων πρωτεϊνών – οι ερευνητές στη νέα μελέτη δεν μπόρεσαν να εντοπίσουν τον κρίκο στην αλυσίδα μεταξύ της άσκησης και της γήρανσης του εγκεφάλου.
«Περιμέναμε βελτιώσεις στη φυσική κατάσταση ή την αρτηριακή πίεση να δικαιολογήσουν το αποτέλεσμα, αλλά δεν συνέβη αυτό», λένε οι ερευνητές.
«Η άσκηση μπορεί να δρα μέσω πρόσθετων μηχανισμών που δεν έχουμε ακόμη καταγράψει, όπως ανεπαίσθητες αλλαγές στη δομή του εγκεφάλου, φλεγμονή, αγγειακή υγεία ή άλλους μοριακούς παράγοντες», προσθέτουν.
Έρευνες έχουν δείξει ότι τα προβλήματα με την υγεία του εγκεφάλου αργότερα στη ζωή μπορούν να εντοπιστούν σε πολλαπλούς παράγοντες που έχουν επηρεάσει πολλά χρόνια νωρίτερα και φαίνεται ότι η άσκηση στη μέση ηλικία μπορεί να έχει αισθητά θετικά αποτελέσματα.
Ένας νεανικός εγκέφαλος είναι πιο πιθανό να αποτρέψει την παρακμή και τις ασθένειες, και έχει συνδεθεί επίσης με μια μεγαλύτερη διάρκεια ζωής.
